دبیر سرویس اجتماعی خبرگزاری رکنا
رکنا، در حالی که گزارشهای رسمی از سرریز شدن سه تالاب و افزایش ۳.۷ درصدی بارشها خبر میدهند، بررسی دادههای اکولوژیک تصویر دیگری را آشکار میکند؛ شبکه تالابهای ایران با کسری مزمن حقآبه، برداشت بیرویه منابع آب و تغییرات اقلیمی در آستانه فروپاشی قرار گرفته است. اکنون بیش از نیمی از تالابهای کشور دورههای طولانی خشکی را تجربه میکنند و بسیاری از آنها به کانونهای بالقوه گرد و غبار تبدیل شدهاند.
رکنا، نزدیک به ۸۰ روز از اختلال گسترده اینترنت در ایران میگذرد؛ وضعیتی که بیش از هر چیز کسبوکارهای خرد را تحت فشار قرار داده است. بسیاری از مغازهداران که در سالهای اخیر از طریق شبکههای اجتماعی محصولات خود را معرفی میکردند و مشتریان را به مغازههایشان هدایت میکردند، حالا میگویند با محدود شدن این بستر، ویترین آنلاین آنها عملاً بسته شده و بخشی از درآمدی که حتی هزینه اجاره مغازه را تأمین میکرد از بین رفته است.
رکنا، آمارهای رسمی اگر کنار هم گذاشته شوند، تصویری نگرانکننده از آینده اجتماعی ایران میسازند. بیش از ۱۰ میلیون سالمند در کشور زندگی میکنند و حدود ۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر از آنان تنها هستند؛ یعنی تقریبا دو سوم سالمندان. اگر این عدد را در مقیاس کل جمعیت کشور تقسیم کنیم، نتیجه ساده اما تکاندهنده است: تقریبا از هر ۱۲ ایرانی یک نفر سالمندی است که به تنهایی زندگی میکند. در کشوری که هنوز زیرساختهای مراقبت از سالمندان توسعه نیافته، این نسبت به معنای شکلگیری یکی از بزرگترین چالشهای اجتماعی دهههای آینده است.
رکنا، 27 اردیبهشتماه، روز جهانی ارتباطات و روابط عمومی است و امسال در حالی فرا رسیده که ایران بیش از دو ماه است با قطع و محدودیت گسترده اینترنت مواجه است؛ وضعیتی که نهتنها ارتباطات عمومی و اقتصاد دیجیتال را مختل کرده، بلکه بحث «اینترنت طبقاتی» و فروش دسترسی ویژه با عنوان «اینترنت پرو» را نیز به یکی از جنجالیترین موضوعات حوزه فناوری تبدیل کرده است. در این میان، وزارت ارتباطات که مسئول مستقیم توسعه و صیانت از زیرساخت ارتباطی کشور محسوب میشود، بیش از آنکه نقش یک مدافع فعال برای حق دسترسی عمومی ایفا کند، به نهادی شبیه سازمانهای ناظر و بیاثر در محکومکردن قطع اینترنت تقلیل یافته است.
رکنا، در حالی که هفته سلامت با شعار جهانی «با تکیه بر علم، همه با هم برای سلامت» و شعار ملی «سلامت پایدار با علم و اقتدار، ایران ماندگار» آغاز شده است، واقعیتهای میدانی نشان میدهد که دسترسی عادلانه به دارو و درمان همچنان یکی از جدیترین چالشهای نظام سلامت ایران است. بدون اصلاح ساختارهای تأمین دارو، تقویت نظام بیمهای و کاهش سهم پرداخت از جیب بیماران، فاصله میان سیاستهای اعلامی و تجربه روزمره بیماران هر روز بیشتر خواهد شد.
رکنا، قطع دسترسی به اینترنت بینالملل، خانههای مجهز به تجهیزات هوشمند را با واقعیتی تازه روبهرو کرده است؛ دوربینهایی که تصویر زنده نمیفرستند، زنگهای درب تصویری که روی گوشی ظاهر نمیشوند و لوازم خانگیای که بدون اتصال به سرورهای خارجی بخشی از کارکرد خود را از دست میدهند. در خانههایی که امنیت و مدیریت روزمره به فناوریهای متصل سپرده شده بود، حالا اختلال در ارتباط جهانی به تجربهای ملموس از آسیبپذیری زیرساختی تبدیل شده است.
رکنا، بیش از یک ماه از ثبت درخواست بسیاری از بیکاران امسال در سامانه بیمه بیکاری گذشته، اما پیام ثابت «فرم شما در انتظار بررسی کارشناس است» همچنان بدون تغییر روی صفحه متقاضیان دیده میشود؛ وضعیتی که نشان میدهد حجم پروندهها از ظرفیت رسیدگی عبور کرده و هزاران بیکار در میانه فشار اقتصادی هنوز حتی به مرحله بررسی کارشناسی هم نرسیدهاند.
رکنا، مغازهدارانی که سال گذشته را با تورم و وقفههای ناشی از جنگ پشت سر گذاشتهاند، حالا با افزایش قابل توجه اجارهبها و شارژ مجتمعهای تجاری روبهرو شدهاند؛ آن هم در شرایطی که به گفته بسیاری از کسبه، تعداد مشتریان کاهش یافته و فروش هنوز به وضعیت عادی بازنگشته است. فعالان صنفی معتقدند برای عبور بازار از این دوره دشوار، توجه جدیتر به وضعیت کسبوکارهای خرد و بازنگری در برخی هزینهها به آنها ضروری به نظر میرسد.
رکنا، سخنگوی شهرداری تهران از ثبت ۶۴۹ مورد اصابت در نقاط مختلف شهر و آسیب دیدن ۴۶ هزار و ۶۲۳ واحد مسکونی در جریان حملات جنگی خبر داده و اعلام کرده است که ۶۵ درصد بازسازی خسارات جزئی انجام شده است. با این حال گزارشهای میدانی از برخی محلات پایتخت، از جمله شهرک اکباتان و پاستور، نشان میدهد که به گفته ساکنان حتی پس از گذشت هفتهها از آغاز آتشبس هنوز مأموری برای برآورد خسارت به برخی واحدهای آسیبدیده مراجعه نکرده است.
رکنا،مسئولان یکی پس از دیگری از اینترنت قطع و اینترنت طبقاتی اعلام نارضایتی میکنند؛ از رئیسجمهور و وزرا تا سخنگوی دولت و مشاوران. هر روز یادداشتی نوشته میشود، سخنی گفته میشود و مخالفتی اعلام میشود، اما نتیجه برای مردم تغییری نکرده است. اگر این همه اعلام مخالفت قرار است به جایی نرسد، پرسش ساده است: این نارضایتی های خود را در قالب یادداشت و مصاحبه و سخنرانی می گویید که چه شود؟