داستان شب/ قایق کاغذی و رودخانه بزرگ /قصه درمانی / گروه سنی: ۵ تا ۸ سال

به گزارش گروه روانشناسی رکنا،  آراد یک روز بارانی، از دفتر نقاشی اش صفحه ای بیرون آورد و با آن یک قایق کوچک ساخت. قایق کاغذی، تاهای منظمی داشت و در گوشه بدنه اش یک ستاره آبی کشیده شده بود. آراد قایق را کنار جوی آب گذاشت تا سفرش را آغاز کند.

اما باران آن شب زیاد شده بود و جوی کوچک به رودخانه ای پرجنب و جوش تبدیل شده بود. قایق به آب افتاد، کمی پیش رفت و بعد موجی آن را به کنار کشاند. او دلش نمی خواست سفر را همان جا تمام کند. می خواست از رودخانه عبور کند و به دشتی برسد که از دور دیده می شد.

قایق کاغذی در راه با موج ها و پیچ های رودخانه روبه رو شد. او یاد گرفت که لازم نیست برای رسیدن به مقصد با همه جریان ها بجنگد. گاهی باید صبر کند، از مسیر آرام تر استفاده کند و از دوستانی که در کناره راه هستند کمک بگیرد.

ساخته شدن قایق

آراد عاشق ساختن چیزهای کاغذی بود. یک روز از دفتر نقاشی اش یک صفحه سفید جدا کرد و آن را روی میز گذاشت. بعد گوشه های کاغذ را تا زد، خط ها را با انگشت صاف کرد و دو طرف آن را به سمت بالا آورد.

کمی بعد، یک قایق کوچک روی میز نشسته بود. آراد روی بدنه اش یک ستاره آبی کشید و نامش را گذاشت ستاره.

قایق کاغذی از همان لحظه دلش می خواست روی آب شناور شود. تا آن روز، فقط صدای باران را شنیده بود و از پنجره به جوی آب نگاه کرده بود. آب برایش مثل راهی بزرگ و براق به نظر می رسید که به جاهای دور می رفت.

آراد قایق را به حیاط برد. باران بند آمده بود، اما آب در جوی هنوز جاری بود. او قایق را در آب گذاشت و گفت:

— سفر خوبی داشته باشی، ستاره.

قایق آرام روی آب نشست. آب زیر بدنه اش تکان خورد و او را به جلو برد.

نخستین موج

قایق کاغذی در آغاز خیلی خوشحال بود. جریان آب آرام بود و او روی سطح آن سر می خورد. کناره های جوی را درختچه ها و سنگ های کوچک پوشانده بودند. چند برگ روی آب شناور بودند و نور آسمان میان موج های ریز برق می زد.

قایق با خودش گفت:

— سفر من از همین جا شروع شده است. اگر همین طور پیش بروم، حتما به آن سوی رودخانه می رسم.

اما کمی جلوتر، جوی آب پهن تر شد. باران شب قبل، آب زیادی از کوچه ها و باغ ها به آن رسانده بود. جریان تندتر شد و موجی از کنار قایق بالا آمد.

قایق چرخید و پهلو به پهلو شد. او خواست مستقیم حرکت کند، اما آب او را به سمت چپ کشاند. موج دوم از راه رسید و قایق را به کنار رودخانه برد. بدنه کاغذی اش به خاک نرم کنار آب خورد و همان جا گیر کرد.

قایق به آسمان نگاه کرد. دیگر در میان آب نبود. سفرش زودتر از آنچه فکر می کرد متوقف شده بود.

برگ شناور

قایقی که از آب بیرون مانده بود، از تکان موج ها می ترسید. او فکر می کرد باید همه توانش را جمع کند و خودش را به وسط رودخانه برگرداند. درست همان وقت، برگی پهن از درختی افتاد و روی آب کنار او نشست.

برگ پرسید:

— چرا اینجا مانده ای؟

قایق گفت:

— می خواهم به آن سوی رودخانه بروم، اما موج ها مرا به کناره برگرداندند.

برگ آرام روی آب تکان خورد.

— وسط رودخانه جریان تندی دارد. شاید بهتر باشد اول کمی در امتداد کناره حرکت کنی. من هم می توانم کنارت شناور شوم.

قایق جواب داد:

— اما اگر از کناره بروم، شاید راه را گم کنم.

برگ گفت:

— لازم نیست همین حالا همه راه را بدانی. اول تا آن سنگ بزرگ برویم. وقتی رسیدیم، دوباره نگاه می کنیم.

قایق از این پیشنهاد خوشش آمد. برگ کنار بدنه او قرار گرفت و موج کوچکی هر دو را از خاک جدا کرد. آن ها آرام در امتداد کناره پیش رفتند.

قایق به سنگ بزرگ رسید. آنجا آب کمی آرام تر بود و جریان کوچکی میان سنگ و کناره می گذشت. او فهمید که همه بخش های رودخانه مثل هم نیستند. بعضی جاها پرشتاب اند و بعضی جاها فرصت استراحت می دهند.

گوش دادن به رودخانه

قایق و برگ کمی کنار سنگ ماندند. قایق صدای آب را شنید. در وسط رودخانه، آب با شتاب از روی سنگ ها می گذشت و صدای بلندی داشت. کنار سنگ، صدای جریان آرام تر بود.

قایق به برگ گفت:

— شاید اگر فقط با آب بجنگم، دوباره به کناره می افتم.

برگ گفت:

— گاهی آب را نمی شود متوقف کرد. اما می توانیم بفهمیم از کدام سمت می آید و راه مناسب تری انتخاب کنیم.

قایق به جریان نگاه کرد. آب از پشت سنگ به سمت راست می رفت. اگر خودش را کمی با جریان هماهنگ می کرد، می توانست از شکاف باریکی میان دو سنگ عبور کند.

او کمی چرخید و آرام وارد جریان شد. برگ هم در کنارش شناور ماند. آب آن ها را جلو برد. قایق دیگر تلاش نمی کرد درست برخلاف جریان حرکت کند. او فقط مراقب بود به سنگ ها برخورد نکند.

وقتی به شکاف رسیدند، موجی از روبه رو آمد. قایق ترسید و فکر کرد دوباره گیر می کند. اما برگ روی آب خم شد و از کنار شکاف گذشت. قایق هم با یک چرخش کوچک از میان سنگ ها رد شد.

آن طرف سنگ، آب آرام تر شد.

پلی بر فراز رودخانه

کمی جلوتر، پلی چوبی روی رودخانه بود. از روی پل، بچه ها می توانستند به آب نگاه کنند. قایق از زیر آن گذشت و برای چند لحظه آسمان را ندید. بدنه کاغذی اش در سایه پل تیره شد.

صدایی از بالا گفت:

— قایق کوچولو، کجا می روی؟

قایق به بالا نگاه کرد. کفشدوزکی روی نرده پل نشسته بود.

— می خواهم به آن سوی رودخانه برسم، اما راه هنوز طولانی است.

کفشدوزک گفت:

— از بالا می توانم بخشی از رودخانه را ببینم. بعد از پل، آب به دو شاخه تقسیم می شود. شاخه سمت راست آرام تر است. اگر از آن بروی، می توانی از کنار نیزار عبور کنی.

قایق از کفشدوزک تشکر کرد. اما وقتی به دو شاخه رسید، آب تندتر از آن بود که خودش بتواند مسیرش را انتخاب کند. او را به سمت چپ برد، همان جایی که موج ها بلندتر بودند.

قایق نگران شد. فکر کرد شاید دیگر راهی برای برگشتن به مسیر آرام نباشد. اما موج کوچکی به بدنه اش خورد و او را به کنار برد. آنجا یک شاخه باریک در آب افتاده بود و جلوی بخشی از جریان را می گرفت.

قایق با کمک جریان آرام پشت شاخه، خودش را به سمت راست چرخاند. برگ هنوز نزدیکش بود و راه را نشان می داد. کمی بعد، هر دو وارد شاخه آرام تر رودخانه شدند.

گذشتن از میان نیزار

کنار رودخانه، نیزار بلندی بود. ساقه های سبز آن در باد خم می شدند و دوباره راست می ایستادند. قایق از میانشان گذشت و صدای خش خش برگ ها را شنید.

در نیزار، چند قورباغه کوچک روی برگ های پهن نشسته بودند. یکی از آن ها گفت:

— آب جلوتر کم عمق می شود. مراقب باش روی شن های کف رودخانه گیر نکنی.

قایق پرسید:

— از کجا بفهمم آب کم عمق شده؟

قورباغه گفت:

— رنگ آب روشن تر می شود و می توانی سنگ های کف را ببینی. وقتی به آنجا رسیدی، نزدیک ساقه های نیزار بمان. آب آن سمت کمی عمیق تر است.

قایق با دقت به مسیر نگاه کرد. کمی جلوتر، آب روشن تر شد و سنگ های کف رودخانه پیدا بودند. او آهسته تر حرکت کرد و نزدیک ساقه های نیزار ماند.

برگ در کنار او شناور بود. جریان آب گاهی هر دو را به سنگی نزدیک می کرد، اما قایق با نگاه کردن به نشانه ها مسیرش را تنظیم می کرد. او حالا می دانست برای پیش رفتن باید هم به آب گوش کند و هم به اطراف نگاه کند.

وقتی از بخش کم عمق گذشتند، رودخانه دوباره عمیق شد. قایق کاغذی احساس کرد که سفرش ادامه دارد و هنوز شانس رسیدن به دشت را دارد.

یک توقف ناخواسته

کمی جلوتر، آب قایق را به سوی شاخه ای بلند برد که در رودخانه افتاده بود. قایق به آن برخورد کرد و گیر کرد. برگ از کنار او گذشت، اما کمی پایین تر در آب چرخید و به کناره رسید.

قایق تنها مانده بود. جریان پشت شاخه به بدنه اش فشار می آورد و او نمی توانست حرکت کند. برای لحظه ای فکر کرد که سفرش همین جا تمام می شود.

درست همان وقت، لاک پشتی از آب بالا آمد. او به شاخه نزدیک شد و با لاک محکم خود آن را کمی تکان داد. شاخه از جای خود حرکت کرد و آب از زیر آن گذشت.

قایق آزاد شد و دوباره روی آب شناور ماند.

لاک پشت پرسید:

— حالت خوب است؟

قایق گفت:

— بله. از کمکت ممنونم. اگر تو شاخه را تکان نمی دادی، شاید مدت زیادی همان جا می ماندم.

لاک پشت گفت:

— آب امروز شاخه را اینجا آورده. گاهی مسیر بسته می شود و باید راه دیگری پیدا کرد.

قایق پرسید:

— تو چطور فهمیدی می توانی کمکم کنی؟

لاک پشت جواب داد:

— دیدم که آب تو را به شاخه می فشارد. من از کنار آن می گذشتم و می توانستم با لاکم کمی تکانش بدهم.

قایق فهمید که کمک گاهی از جایی می رسد که انتظارش را نداریم.

دوباره پیداکردن برگ

قایق به راهش ادامه داد، اما برگ دیگر کنار او نبود. او نگران شد و به کناره های رودخانه نگاه کرد. شاید برگ جایی گیر کرده باشد. شاید جریان او را برده باشد.

قایق نمی توانست از مسیر خود خارج شود، اما هنگام عبور از کنار یک آبگیر کوچک، برگ را دید که روی آب آرام شناور است. قایق نزدیک شد و صدایش زد.

— برگ، اینجا هستی!

برگ برگشت و گفت:

— من از جریان اصلی بیرون افتادم، اما در آبگیر آرام ماندم.

قایق نزدیک برگ شد. جریان کوچکی آن ها را دوباره به مسیر اصلی برد. آن ها از دیدن هم خوشحال شدند.

قایق گفت:

— فکر کردم دیگر تو را نمی بینم.

برگ جواب داد:

— گاهی از هم دور می شویم، اما اگر مسیرمان دوباره به هم برسد، می توانیم ادامه بدهیم.

قایق و برگ کنار هم حرکت کردند. این بار قایق می دانست که ممکن است در راه با توقف یا جدایی روبه رو شوند. او از این اتفاق ها می ترسید، اما دیگر خیال نمی کرد هر دشواری پایان سفر است.

دیدن دشت

پس از مدتی، رودخانه پهن شد و سرعت آب کم شد. در دوردست، دشت سبزی دیده می شد که قایق از آغاز سفر به آن فکر می کرد. علف های بلند کنار آب خم شده بودند و چند پرنده بر فراز آن ها پرواز می کردند.

قایق از خوشحالی به جلو خم شد. اما پیش از رسیدن به دشت، جریان رودخانه دور یک سنگ بزرگ می پیچید. اگر مستقیم می رفت، ممکن بود با سنگ برخورد کند.

قایق به نشانه ها نگاه کرد. آب در سمت چپ سنگ تند بود، اما سمت راستش مسیر باریکی داشت که به ساحل می رسید. او به برگ گفت:

— فکر می کنم از این سمت می توانیم رد شویم.

برگ همراهش چرخید. قایق آرام از کنار سنگ گذشت و آب او را به سوی ساحل برد. کف بدنه اش با شن های نرم تماس پیدا کرد و بالاخره از جریان رودخانه بیرون آمد.

قایق روی کناره دشت ماند. سفرش تمام شده بود. او به آسمان نگاه کرد و ستاره آبی روی بدنه اش زیر نور خورشید برق زد.

قایق گفت:

— من به آن سوی رودخانه رسیدم.

برگ گفت:

— چون صبر کردی، به نشانه ها نگاه کردی و هرجا لازم شد، کمک گرفتی.

بازگشت به خانه

عصر همان روز، آراد و مادرش کنار رودخانه آمدند تا ببینند قایق کاغذی چه شده است. آراد از دور ستاره آبی را دید و خوشحال شد. قایق روی کناره دشت افتاده بود. بدنه اش کمی خیس و نرم شده بود، اما هنوز شکل قایق را داشت.

آراد او را با احتیاط برداشت و در جیبش گذاشت. راه برگشت، قایق به خانه و اتاق آراد بود. دیگر روی آب شناور نبود، اما سفرش را فراموش نمی کرد.

آراد قایق را روی قفسه گذاشت و کنارش برگ و سنگ کوچکی گذاشت که از کنار رودخانه پیدا کرده بود. قایق با خودش فکر کرد که از یک صفحه ساده کاغذ ساخته شده بود، اما در سفر چیزهای زیادی یاد گرفته است.

او فهمیده بود که لازم نیست هر موجی را با زور شکست دهد. گاهی باید کمی کنار برود، نشانه ها را ببیند، صبر کند و از کسانی که در مسیرش هستند کمک بگیرد.

از آن روز به بعد، آراد هر وقت چیزی را می ساخت، روی آن یک ستاره آبی می کشید؛ ستاره ای که یادآور قایق کوچک و رودخانه بزرگ بود.

پیام داستان

وقتی مسیر دشوار می شود، لازم نیست با همه چیز تنها بجنگیم. می توانیم مکث کنیم، نشانه ها را ببینیم، راه امن تر را انتخاب کنیم و از دیگران کمک بخواهیم. پیش رفتن گاهی یعنی همراه شدن با جریان درست، نه حرکت کردن با عجله و زور.