دبیر سرویس اجتماعی خبرگزاری رکنا
رکنا، مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران اعلام کرد: پنج مدرسه پایتخت در جنگ اخیر دچار آسیب شدید شده است. همچنین تعدادی از مدارس که خسارت جزئی دیدهاند تا پیش از شروع سال تحصیلی جدید تعمیر و آماده بهرهبرداری میشوند.
رکنا، قطع اینترنت بینالملل در ایران برای بسیاری از کاربران تنها به معنای کندی یا اختلال در ارتباطات است، اما برای تریدرها معنایی کاملاً متفاوت دارد: توقف ناخواسته فعالیت حرفهای و قرار گرفتن سرمایه در معرض ریسکهای خارج از کنترل. در حالی که بازارهای مالی جهانی بدون وقفه در حال نوساناند، معاملهگران ایرانی در هفتههای اخیر با وضعیتی روبهرو شدهاند که نه امکان مدیریت معاملات خود را دارند و نه راهکاری رسمی برای دسترسی پایدار به ابزار اصلی کارشان؛ اینترنت.
رکنا، در حالی که آمار رسمی از نرخ بیکاری ۷.۶ درصدی سخن میگوید، واقعیت بازار کار ایران روایت دیگری دارد؛ سیل ثبتنام برای بیمه بیکاری، افزایش بیسابقه جمعیت غیرفعال و هجوم صدها هزار متقاضی کار به پلتفرمهای استخدامی نشان میدهد بحران اشتغال نهتنها فروکش نکرده بلکه در حال تغییر چهره است. در این میان، بیش از دو ماه محدودیت گسترده اینترنت بینالملل یکی از معدود موتورهای اشتغال کشور ــ اقتصاد دیجیتال ــ را به مرز فروپاشی رسانده است. امروز دیگر نمیتوان با ادبیات امنیتی و بازی با افکار عمومی درباره اینترنت سخن گفت؛ وقتی هزاران برنامهنویس، فریلنسر، فروشنده آنلاین و تولیدکننده محتوا عملاً بیکار شدهاند، مسئله فقط یک زیرساخت ارتباطی نیست، بلکه معیشت میلیونها نفر در حصر تصمیماتی قرار گرفته که هزینه آن را بازار کار و جامعه میپردازند.
رکنا، تنها در چهل روزِ جنگ، پیکره آموزش ایران چنان زخمی شد که بازگشت آن مدت زمان زیادی را میطلبد؛ ۱۱ مدرسه بهطور کامل از میان رفتند، ۱۴۸۹ واحد آموزشی در ۱۵۳ منطقه از ۲۲ استان آسیب دیدند و سایه ویرانی هنوز بر دیوارهای کلاسهای بازسازیشده سنگینی میکند.
رکنا، جنگ چهلروزهای که از نهم اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد و تا نوزدهم فروردین ۱۴۰۵ ادامه یافت، تنها معادلات نظامی کشور را دگرگون نکرد؛ زیرساختهای آموزشی نیز در گسترهای کمسابقه آسیب دیدند. بر اساس اعلام وزیر آموزش و پرورش، در جریان این درگیریها ۱۲۰۰ مدرسه در سراسر ایران دچار تخریب جدی شدند و بیش از ۲۲ هزار میلیارد تومان خسارت به مدارس و ساختمانهای اداری این وزارتخانه وارد آمد؛ آماری که از یکی از سنگینترین ضربهها به جغرافیای آموزش کشور در سالهای اخیر حکایت دارد.
در حالی که مسئولان وزارت بهداشت هر سال خبر آغاز مرحله تازهای از طرح پزشک خانواده را اعلام میکنند و اعتبار ویژهای برای این برنامه از بودجه عمومی کشور تخصیص مییابد، روند اجرایی آن همچنان در گروه شهرستانهای محدود و به صورت تدریجی پیش میرود. با وجود سابقهای نزدیک به سه دهه و ثبت اجرای رسمی این طرح در برخی استانها، پزشک خانواده هنوز راه درازی تا استقرار سراسری در نظام سلامت ایران دارد؛ طرحی که تحقق و تکمیل آن به رغم وعدهها، هر سال به آینده موکول میشود و همچنان از خط پایان دور است.
رکنا، بیش از دو ماه از قطع اینترنت بینالملل میگذرد و در حالی که این محدودیت با عنوان «شرایط جنگی» توجیه میشود، فروش بستههای اینترنت پرو همچنان ادامه دارد؛ دوگانگیای که پرسشهای جدی درباره منطق تصمیمگیری و اولویتهای امنیتی کشور ایجاد کرده است.
رکنا،در حالی که بازار محصولات در هفتههای اخیر با جهشهای قیمتی روبهرو شده، امیرمیثم نیکفر، کارشناس اقتصاد انرژی، معتقد است ریشه اصلی این افزایش قیمتها نه در کاهش تولید یا آسیب دیدن مجتمعهای پتروشیمی، و فولاد ، بلکه در خطای مدیریتی در سازوکار قیمتگذاری و تبعیت بازار داخلی از نرخهای ملتهب جهانی است. به گفته او، در شرایطی که انبارهای داخلی مملو از کالا و بازار منطقه نیز با وفور عرضه روبهروست، برخی مجتمعها محصولات خود را با منطق قیمتهای بازار اروپا عرضه میکنند؛ وضعیتی که به اعتقاد این کارشناس، نیازمند ورود تخصصی نهادهای نظارتی همچون تعزیزات برای اصلاح سازوکارهای بالادستی بازار است.
رکنا، افزایش بیوقفه هزینههای فرزندآوری در ایران، از قیمت یک بسته پوشک گرفته تا مخارج آموزش و درمان نوجوانان، تصویری میسازد که با واقعیت درآمدهای رسمی هیچ نسبتی ندارد. آنچه خانوادهها در مسیر رشد یک کودک تجربه میکنند، مجموعهای از هزینههای فزاینده و اجتنابناپذیر است که از همان سال نخست تولد آغاز میشود و تا پایان دبیرستان، هر سال سهم بیشتری از درآمد آنان را میبلعد. در میانه تأکید مکرر مسئولان بر ضرورت افزایش جمعیت، این شکاف اقتصادی تعیین میکند که تصمیمگیری درباره داشتن فرزند چگونه از یک انتخاب طبیعی خانوادگی به دغدغهای سخت و پرهزینه تبدیل شده است.
رکنا، برآوردهای منتشرشده از سوی نهادهای صنفی و اقتصادی نشان میدهد اختلال و قطع طولانیمدت اینترنت بینالمللی در ایران اکنون به یکی از پرهزینهترین وقفههای زیرساختی اقتصاد کشور تبدیل شده است. محاسبات اتاق بازرگانی، سازمان نظام صنفی رایانهای و دادههای پایش جهانی نتبلاکس حاکی از آن است که این محدودیت روزانه بین ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار خسارت مستقیم به فعالیتهای اقتصادی وارد میکند و با احتساب آثار زنجیرهای بر زنجیره تأمین، خدمات دیجیتال، تجارت الکترونیک و بازار کار آنلاین، دامنه زیان روزانه تا حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون دلار برآورد میشود؛ رقمی که در بازه بیش از دو ماه اخیر مجموع خسارتی در حدود ۱.۸ تا ۳ میلیارد دلار را برای اقتصاد ایران رقم زده است.