راز عود تبخال در روزهای پرتنش؛ چرا استرس ویروس خفته را بیدار می‌ کند؟

به گزارش رکنا، متخصصان می‌گویند استرس شدید، ترس، بی‌خوابی، سوءتغذیه و خستگی طولانی‌مدت می‌توانند سیستم ایمنی بدن را تضعیف کرده و زمینه را برای فعال شدن دوباره ویروس تبخال فراهم کنند.

دکتر زهره فیض‌آبادی، متخصص طب سنتی، می‌گوید این روزها یکی از شایع‌ترین دلایل مراجعه بیماران، ابتلا به آفت‌های دهانی و تبخال‌های مکرر است. به گفته او، ویروس تبخال پس از نخستین آلودگی هرگز به‌طور کامل از بدن خارج نمی‌شود، بلکه در سلول‌های عصبی به‌صورت نهفته باقی می‌ماند و با ضعیف شدن سیستم ایمنی دوباره فعال می‌شود.

تبخال دهانی که معمولاً توسط ویروس هرپس سیمپلکس نوع یک (HSV-1) ایجاد می‌شود، با تاول‌ها و زخم‌های دردناک در اطراف لب و دهان ظاهر می‌شود. این ویروس بسیار مسری است و از طریق تماس مستقیم پوست یا ترشحات فرد مبتلا منتقل می‌شود. هرپس سیمپلکس نوع دو (HSV-2) نیز عامل اصلی تبخال تناسلی است.

کارشناسان معتقدند عواملی مانند اضطراب شدید، شرایط بحرانی، کم‌خوابی، تب، قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض نور شدید خورشید، سوءتغذیه، کمبود برخی ویتامین‌ها و مواد معدنی و ابتلا به بیماری‌های مختلف می‌توانند موجب کاهش توان دفاعی بدن و فعال شدن دوباره ویروس شوند.

از نظر پزشکی هنوز درمانی برای حذف کامل ویروس تبخال وجود ندارد، اما داروهای ضدویروس مانند آسیکلوویر می‌توانند شدت علائم، مدت بیماری و احتمال عود را کاهش دهند؛ به‌ویژه اگر در همان ساعات اولیه بروز علائم مصرف شوند.

در کنار درمان‌های دارویی، برخی فرآورده‌های گیاهی نیز ممکن است به کاهش التهاب و تسریع ترمیم ضایعات کمک کنند. ژل آلوئه‌ورا، عصاره برگ مورد، روغن بادرنجبویه و کمپرس دم‌کرده سرد بابونه یا چای سبز از جمله موادی هستند که در برخی مطالعات اثرات کمکی آن‌ها گزارش شده است. روغن درخت چای نیز تنها در صورت رقیق شدن و با احتیاط قابل استفاده است، زیرا مصرف مستقیم آن می‌تواند باعث تحریک پوست شود.

برای تقویت سیستم ایمنی، برخی افراد از فرآورده‌هایی مانند بره‌موم زنبورعسل، اکیناسه، دمنوش بادرنجبویه، آویشن، زنجبیل، عسل و چای سبز استفاده می‌کنند، اما شواهد علمی درباره اثربخشی قطعی این روش‌ها محدود است و نباید جایگزین درمان‌های استاندارد شوند.

متخصصان تأکید می‌کنند بهترین راه برای کاهش احتمال عود تبخال، داشتن خواب کافی، مدیریت استرس، فعالیت بدنی منظم، تغذیه متعادل، مصرف کافی میوه و سبزیجات و رعایت بهداشت فردی است. همچنین در زمان فعال بودن تبخال، باید از دست زدن به ضایعه، بوسیدن دیگران و استفاده مشترک از لیوان، حوله و سایر وسایل شخصی خودداری کرد تا از انتقال ویروس جلوگیری شود.