وقتی یک پژوهش علمی با تیترهای جنجالی قربانی می شود!

به گزارش  گروه روانشناسی رکنا،  خبر زرد کجاست؟ در این پرونده، باید نمونه هایی از خبرهای علمی را پیدا کرد که نتیجه یک مطالعه مغزی یا روانشناختی را فراتر از داده های واقعی آن معرفی کرده اند. بدون دسترسی به تیتر و متن اصلی، نمی توان رسانه مشخصی را به تحریف پژوهش متهم کرد.

چرا این شیوه گمراه کننده است؟

یک مطالعه ممکن است روی گروهی محدود، در شرایط آزمایشگاهی یا با یک روش خاص انجام شده باشد. حتی اگر نتیجه آن معتبر باشد، نمی توان لزوما آن را به همه سنین، فرهنگ ها و موقعیت های زندگی تعمیم داد. همچنین مشاهده فعالیت یک ناحیه مغز به تنهایی ثابت نمی کند که آن ناحیه علت یک رفتار پیچیده است.

آسیب روانشناختی به مخاطب چیست؟

مخاطب ممکن است باور کند رفتارهایی مانند عاشق شدن، دروغ گفتن یا تصمیم گیری با یک فرمول ساده مغزی توضیح داده می شوند. چنین برداشتی، پیچیدگی رفتار انسان و نقش تجربه، محیط، یادگیری و روابط اجتماعی را کم رنگ می کند.

واقعیت علمی چیست؟

پژوهش معتبر باید با توجه به روش مطالعه، اندازه نمونه، محدودیت ها و امکان تکرار نتایج تفسیر شود. تفاوت میان همبستگی و رابطه علت و معلولی نیز اهمیت اساسی دارد. یک یافته اولیه ممکن است ارزشمند باشد، اما لزوما پاسخ نهایی به یک پرسش روانشناختی نیست.

 وقتی رسانه از کشف راز نهایی مغز حرف می زند، باید پرسید پژوهش دقیقا چه چیزی را نشان داده و چه چیزی را نشان نداده است. این پرسش، نخستین قدم برای جدا کردن علم از هیجان خبری است.