نشانه های اذیت در کودکان چیست؟
رکنا: کودک آزاری همیشه استخوان های شکسته و کبودی های غیرقابل توضیح نیست. انواع مختلفی از کودک آزاری مانند سوء استفاده عاطفی، سوء استفاده آموزشی، غفلت، بی توجهی و... نیز وجود دارد.
به گزارش رکنا، در سال های اخیر با توجه به افزایش بازنمایی رسانه ای برخی آسیب های اجتماعی نظیر کودک آزاری، اخباری هم چون اذیت چند دانش آموز پسر توسط ناظم مدرسه و یا دختربچه ای دبستانی توسط راننده سرویس مدرسه، در صدر اخبار قرار گرفته و مورد توجه واقع شدند.
اما اینکه اذیت کودکان چه نشانه هایی در رده های سنی مختلف بر آنها خواهد داشت که والدین با دیدن آن نشانه ها به این مهم پی ببرند؟چه پیامدهای جسمی و روحی برای آنها ایجاد خواهد کرد؟ چگونه باید والدین به کودکان خود در این زمینه آگاهی بخشی داشته باشند؟
نشانه های هشدار دهنده اذیت در کودک
متأسفانه اغلب پدر و مادرها فکر میکنند کودک آنها گزینه قربانی اذیت نیست. از این رو بهتر است پیش از آنکه وارد مداخلات درمانی شویم بگویید چرا متهم موفق میشود کودکان را مورد اذیت قرار دهد؟
سازمان بهداشت جهانی یکی از هر 5 دختر و یکی از هر 13 پسر مورد اذیت قرار میگیرند. به هر حال این عدد در ایران هم تکان دهنده است. این خیلی فاجعه بزرگی است و هیچ کس نمیخواهد اتفاق بیفتد اما چرا آزارگر موفق میشود که یکی از هر 5 دختر بچه را مورد آزار قرار دهد؟
انجمنهای حقوقی در تمام جوامع معتقدند؛ دلیل اصلی موفقیت آزارگر، سکوت است. یعنی بخاطر تابوها در موردش حرف نمیزنیم. کسی به ما آموزش نداده ما هم به بچه مان آموزش نمیدهیم. دومین علت، سکوت فردی است که مورد اذیت قرار گرفته یعنی آزارگر همیشه به بچه میگوید این راز است و به دلایل متفاوتی بیشتر بچهها آن راز را نگه میدارند چون آزارگر، بچه را میترساند و میگوید اگر این راز را به کسی بگویی میکشمت بنابراین بچه اذیت دیده و ترسیده، سکوت میکند.
دلیل بعدی این است که میگویند اگر پدر و مادرت بفهمند؛ تو را میکشند، بیرونت میاندازند، دوستت ندارند، تو دیگر آلودهای، همه بفهمند مسخرهات میکنند، تو گناه کردی، خدا دیگر تو را دوست ندارد در نتیجه بچه بهطور غریزی و حسی میگوید این کار اشتباه است.
همه اینها باعث میشود بچه در موردش سکوت کند. نکته بعدی که خیلی مهم است توجه کنیم؛ گاهی بچهها دوست دارند راز داشته باشند مثلاً آزارگر به آنها القا میکند؛ تو دوست منی یا میخواهم بعداً باهات ازدواج کنم. این احساس خوبی است از اینکه راز داشته باشد یعنی دلایل خوبی دارد که بچه در موردش صحبت نمیکند.
پدر و مادر باید چگونه متوجه سکوت مرموز فرزندشان شوند؟ یعنی مواردی اتفاق میافتد که کودک تمام سالهای کودکیاش مورد آزار قرار میگیرد اما کسی هم نمیداند؟
واقعیت این است که نه نمیشود اما یکسری نشانههایی وجود دارد که مثل نقشه راهنما به پدر و مادرها کمک کند و خیلی مهماند. درصد زیادی از مواردی که در همه جای دنیا گزارش میشود، معلم گزارش میدهد. چون دانشآموز را هر روز میبیند و او را با بقیه و با خودش مقایسه میکند.
دسته اول؛ نشانههای غیر قابل انکار است یعنی اگر این نشانهها دیده شد قطعاً بچه اذیت میبیند. مثل بیماریهای آمیزشی مخصوصا اگر بچه اچ ای وی مثبت شود و از مادر مبتلا بهدنیا نیامده باشد.
نشانه دوم، اگر بچه سیفلیس و ویروس هرپس بگیرد قطعاً تجربه اذیت داشته است یا حاملگیهای ناخواسته در دختران بسیار کوچک که ازدواج نکردهاند و رابطهای نداشتهاند و یکدفعه خانواده متوجه حاملگی فرزندش میشود.
نشانه سوم؛ سوزش و کبودی در نواحی خصوصی است یعنی بهطور طبیعی آناتومی بدن انسان طوری است که اندامهای خصوصی مثل زیر بغل به جایی نمیخورد هر چقدر هم بچه شیطنت کند کبودی دیده نمیشود مگر اینکه نشانه آزار فرد آزارگر باشد البته در لباس زیر بچه هم میتواند نشانهای باشد که البته گاهی دلایل پزشکی هم دارد.
نشانههای شایع کدامند که بگوییم اگر اینها را در کودک دیدیم حتماً باید نگران اذیت در کودکمان باشیم؟
اولین و شایعترین نشانهای که در بچهها وجود دارد، تغییر خلق و خو، گریه خیلی زیاد و بدقلقی است. یعنی بچه به زبان بیزبانی فریاد میزند من کمک لازم دارم و به من توجه کنید. مثلاً پیش میآید یک نفر از در وارد میشود و بچه به ناگهان گریه میکند یا بچه جایی میرود و برآشفته میشود. البته این را باید در نظر داشت که اگر الزاماً یک نفر از در وارد میشود معنیاش این نیست آن یک نفر حتماً آزارگر است. ممکن است شباهت ظاهری داشته باشد مثلاً ممکن است آزارگر سبیل داشته باشد یا بچه را در زیر زمین مورد اذیت قرار داده باشد بچه تا پله میبیند گریه میکند.
نشانه خیلی واضح دیگر کم اشتهایی است و تقریباً شایعترین نشانه در بچهها است. کماشتهایی در کودکان دلایل مختلفی دارد یکی از دلایلش استرس است و دلیل دیگرش فریاد خاموش است اینجوری پیغام میدهد من احتیاج به کمک دارم. این بچهها معمولاً اعتصاب غذا میکنند در واقع بچه در سن کم هم اتفاق حیات و خوردن را درک میکند و فکر میکند اگر نخورد میمیرد و تمام میشود.
والدین باید بدانند اگر کودکی درباره رابطه حرف میزند، جدی گرفتن حرف بچه مهم است. بچهها درباره روابط تخیل ندارند اگر بچه درباره رابطه حرف زد به احتمال خیلی زیاد اتفاقی برایش افتاده است. خیلی وقتها بزرگترها فکر میکنند بچه میخواهد اینگونه جلب توجه کند. آمارها نشان میدهد بیشتر آدمها نمیخواهند کسی اذیت را ببیند، اذیت موضوع جالب توجهی نیست پس اگر بچهای چیزی گفت خیلی مهم است جدی بگیریم.
اشتباه دیگر که پدر و مادر میکنند سریع به پزشک Doctor مراجعه نمیکنند. اکثر بیماریهای عفونی از فرد آزارگر به بچه منتقل میشود مثل اچ ای وی، ویروس هرپس و.... نخستین کاری که پدر و مادر باید بکنند این آزمایشها را انجام بدهند بیشتر بیماریهای آمیزشی قابل درمان و کنترلند بخصوص کنترل اچ ای وی دو ساعت اول خیلی مهم است. مراجعه به پزشک متخصص اطفال یا عمومی در بیمارستان و مطبها ضروری است. پس نخستین کاری که پدر و مادر باید بکنند مراجعه به پزشک و گزارش به پلیس Police است.
برای جمع کردن شواهد و مراجعه به پزشکی قانونی حدود دو هفته وقت دارند. و بعد هم کمکهای روان درمانی و روانشناسی است البته هر دو کودک و پدر و مادر باید روان درمانی شوند.
ارسال نظر