هشدار درباره توزیع بنزین متانولی / خطر تخریب عصب بینایی شهروندان و نابودی موتور خودروها

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا، رضا مختار، محقق و پژوهشگر ارشد حوزه انرژی، در یک هشدار فنی و کارشناسی نسبت به تبعات فاجعه‌بار طرح اختلاط ۳ درصد متانول با نفتا و بنزین پایه اعلام کرد که این اقدام علاوه بر ناکارآمدی فنی و اقتصادی، مستقیماً سلامت جامعه را هدف قرار می‌دهد و به دلیل سازوکار سمی متانول در بدن، می‌تواند موجی از آسیب‌های جبران‌ناپذیر به عصب بینایی شهروندان ایجاد کند.

تبدیل متانول به اسید فرمیک در بدن و انهدام عصب بینایی

رضا مختار با تشریح سازوکار بیوشیمیایی آسیب متانول به سیستم بینایی تاکید کرد: متانول یک الکل صنعتی فوق‌العاده سمی است که در صورت ورود به بدن از طریق تنفس، جذب پوستی یا تماس خوراکی، توسط کبد پردازش می‌شود. در این روند متابولیک، آنزیم‌های کبد ابتدا متانول را به فرمالدهید و بلافاصله به اسید فرمیک تبدیل می‌کنند.

این پژوهشگر حوزه انرژی تصریح کرد: اسید فرمیک یک سم عصبی کشنده است که میل اختصاصی به تخریب سلول‌های شبکیه و بافت عصب بینایی دارد. این ماده سمی با مسدود کردن تنفس سلولی در عصب چشم، موجب مرگ تدریجی یا ناگهانی فیبرهای بینایی می‌شود. عوارض اولیه این سم شامل تاری دید شدید، دید برفی، حساسیت مفرط به نور و اختلال در تشخیص رنگ‌ها است که در موارد مواجهه مداوم یا جذب مقادیر مشخص، منجر به قطع ارتباط عصب چشم با مغز خواهد شد. اسید فرمیک همزمان با تخریب چشم، با ایجاد اسیدوز متابولیک شدید در خون، ارگان‌های حیاتی بدن را به سمت نارسایی کامل می‌برد.

پرش فشار بخار و پخش بخارات کورکننده در هوای شهرها

این محقق ارشد انرژی با اشاره به پدیده غیرخطی بودن رفتار متانول در بنزین افزود: افزودن حتی ۳ درصد متانول به سوخت پایه، فشار بخار مخلوط را بین ۱۵ تا ۲۵ کلوپاسکال بالا می‌برد و موجب جهش فراریت بنزین می‌شود. این فراریت شدید یعنی سوخت به سرعت از باک خودروها، مسیر انتقال و نازل‌های جایگاه‌های سوخت تبخیر شده و وارد هوای تنفسی شهروندان می‌شود.

مختار خاطرنشان کرد: این رفتار شیمیایی به این معناست که کارگران پمپ‌بنزین‌ها، رانندگان و تمام شهروندانی که در مجاورت ترافیک شهری تردد می‌کنند، روزانه مقادیر بالایی از بخارات سمی متانول را تنفس خواهند کرد. استنشاق مداوم این سم فرار در درازمدت بار سمی کبد را بالا می‌برد و خطر آسیب تدریجی به عصب بینایی را در میان عموم مردم تشدید می‌کند.

ته‌نشینی لایه الکلی سمی و خطر نابینایی فوری برای تعمیرکاران

این کارشناس حوزه انرژی با هشدار درباره پدیده جدایش فازی اعلام کرد: متانول در غلظت ۳ درصد تاب‌آوری بسیار پایینی در برابر آب دارد. با توجه به وجود قطعی رطوبت در مخازن سوخت کشور، متانول بلافاصله از بنزین جدا شده و با جذب آب، یک فاز سنگین و به شدت غلیظ الکلی در کف باک خودروها تشکیل می‌دهد.

رضا مختار تاکید کرد: این لایه ته‌نشین‌شده یک محلول سمی و بسیار خورنده است. در صورت بروز نقص فنی در پمپ بنزین خودروها یا در عملیات انتقال دستی سوخت، مکانیک‌ها، تعمیرکاران و حتی رانندگان عادی در معرض تماس پوستی عمیق یا ورود تصادفی این محلول به دهان قرار می‌گیرند. جذب تنها چند میلی‌لیتر از این ترکیب الکلی خالص برای تخریب فوری عصب بینایی کافی است.

بی‌فایده بودن فنی و افزایش آلاینده‌های ریوی

مختار با رد هرگونه توجیه فنی برای افزودن متانول گفت: متانول ۳ درصد هیچ مشکل اکتانی را در نفتا حل نمی‌کند و تنها ۱ تا ۲ واحد اکتان را تغییر می‌دهد، در حالی که نفتا به ده‌ها واحد افزایش اکتان نیاز دارد. در بنزین پایه نیز پالایشگاه برای مهار فشار بخار مجبور است بوتان باارزش و ارزان را خارج کند که خسارت اقتصادی سنگینی است.

این پژوهشگر حوزه انرژی در پایان تصریح کرد: حضور متانول به دلیل ۵۰ درصد اکسیژن ساختاری، سوختن موتور را وارد فاز فقیر می‌کند، دمای احتراق را بالا می‌برد و انتشار گازهای خطرناک اکسید نیتروژن را در هوای شهرها افزایش می‌دهد؛ گازهایی که مستقیماً به بافت ریه آسیب می‌زنند و بیماری‌های تنفسی را تشدید می‌کنند. بنابراین اختلاط مستقیم متانول با سوخت یک بازی تمام‌عیار با سلامت بینایی، تنفسی و حیات عمومی شهروندان است و باید هرچه سریع‌تر متوقف شود.