هشت میلیون نفر از دریافت یارانه محروم شدند؛ ارزش یارانه در برابر تورم ناچیز است

به گزارش رکنا،  طی یک سال اخیر حدود هشت میلیون نفر از دریافت یارانه نقدی ۳۰۰ هزار تومانی حذف شده‌اند و این روند همچنان ادامه دارد. در شرایطی که تورم نقطه به نقطه به ۶۰ درصد رسیده، این مبلغ تنها کفاف خرید حدود ۲۵۰ گرم گوشت قرمز یا یک لیتر روغن سرخ‌کردنی را می‌دهد.

 در ادامه اجرای قانون بودجه ۱۴۰۴ و قطع یارانه دهک‌های هشتم تا دهم، برخی افراد در ماه جاری نیز از لیست یارانه‌بگیران خارج شده‌اند. حذف یارانه دهک‌های پردرآمد موضوع تازه‌ای نیست، اما همواره نسبت به معیارهای تشخیص دهک‌ها و شناسایی میزان توان مالی افراد، تردید وجود دارد.

دولت اخیراً هزینه ماهانه خانوار را به‌عنوان شاخص دهک‌بندی در نظر گرفته است؛ بر این اساس اگر سرانه هزینه هر نفر بیش از ۱۰ میلیون تومان باشد، در دهک‌های هشتم و نهم قرار می‌گیرد و یارانه آن‌ها قطع می‌شود. منابع حاصل از این اقدام به خانوارهای دارای فقر شدید، پرداخت کالابرگ و مستمری مددجویان دستگاه‌های حمایتی اختصاص می‌یابد.

یارانه نقدی دیگر توان مقابله با تورم را ندارد. خانوارهای متوسط و پایین جامعه در حالی از دریافت یارانه محروم می‌شوند که پس از حذف ارز ترجیحی برخی کالاهای اساسی بیش از ۱۵۰ درصد افزایش قیمت داشته‌اند. با ۳۰۰ هزار تومان یارانه، تنها می‌توان حدود ۲۵۰ گرم گوشت یا یک لیتر روغن خریداری کرد. به عنوان مثال، قیمت یک کیلوگرم ران گوسفند با استخوان ۱ میلیون و ۳۹۰ هزار تومان، گوشت خورشتی گوسفندی ۲ میلیون و ۲۸۰ هزار تومان و گوشت گوساله سردست یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان است.

در حالی که برخی هزینه‌های ضروری مانند دارو، درمان و تحصیل برای خانوارها بالاست، تعیین سقف ۱۰ میلیون تومان به‌عنوان معیار دهک‌بندی، انتقادات زیادی به همراه داشته است. دولت هر ماه به دهک‌های یک تا سه، ۴۰۰ هزار تومان و به دهک‌های چهارم تا نهم، ۳۰۰ هزار تومان یارانه پرداخت می‌کند.

با وجود آغاز فرآیند حذف دهک‌های هشتم تا دهم، برخی گروه‌ها مانند معلولان و بیماران خاص حتی اگر در دهک‌های بالا باشند، مشمول دریافت یارانه هستند. احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اعلام کرده است که حذف یارانه این گروه و مددجویان بهزیستی و کمیته امداد غیرممکن است.

در گذشته، ملاک‌هایی مانند گردش مالی، مالکیت خودرو و املاک برای حذف یارانه به کار می‌رفت که با انتقادهای زیادی مواجه شد. اکنون شش شاخص برای شناسایی پردرآمدها در نظر گرفته شده است: املاک لوکس بالای ۳۵ میلیارد تومان، خودرو با ارزش مجموع بیش از ۳ میلیارد تومان، درآمد بالاتر از سقف مشخص، خرید بالاتر از حد تعیین شده، اقامت خارج از کشور و بیش از پنج سفر خارجی در سال. با این حال، شاخص هزینه ماهانه ۱۰ میلیون تومانی انتقاداتی را به دنبال داشته است.

رئیس سازمان هدفمندی یارانه‌ها گفته است که قانون مانع اعتراض افراد به حذف یارانه نمی‌شود و متقاضیان می‌توانند از طریق سامانه‌های hemayat.sfara.ir و hemayat.mcls.gov.ir یا تماس با شماره ۰۲۱۶۳۶۹ اعتراض خود را ثبت کنند.

آمارها نشان می‌دهد که از بهمن ماه دو سال پیش تاکنون، تعداد یارانه‌بگیران از ۸۰ میلیون نفر به ۷۰.۶ میلیون نفر کاهش یافته است؛ ۲۷.۸ میلیون نفر دهک‌های یک تا سه و ۴۲.۸ میلیون نفر دهک‌های چهارم تا نهم هستند. این روند کاهش، ادامه حذف یارانه‌ها را نشان می‌دهد و بسیاری از خانوارها هر ماه نگران هستند که بدون تغییر درآمد یا دارایی، یارانه آن‌ها قطع شود.