مغز سالم در سالمندی با مصرف کم قند در خردسالی

به گزارش رکنا، مطالعه‌ای بر روی ۶۵ هزار نفر نشان داده است که افرادی که در دوران جنینی و دو سال اول زندگی، قند کمتری مصرف کرده‌اند، دهه‌ها بعد کمتر در معرض خطر زوال عقل قرار گرفته‌اند. این یافته‌ها نشان می‌دهد که تغذیه در سال‌های اول زندگی ممکن است تأثیرات بلندمدتی بر سلامت مغز داشته باشد.

وبگاه سای‌تِک‌دِیلی در گزارشی آورده است:

مطالعه‌ای جدید بر روی نزدیک به ۶۵ هزار نفر نشان داده است که افرادی که در دوران جنینی (دوران قبل از تولد) و دو سال اول زندگی، قند کمتری مصرف کرده‌اند، دهه‌ها بعد کمتر در معرض خطر زوال عقل قرار گرفته‌اند. زوال عقل به کاهش تدریجی توانایی‌های ذهنی مانند حافظه و تفکر گفته می‌شود.

این یافته‌ها که در نشریه نورولوژی/ Neurology منتشر شده، بر اساس یک دوره تاریخی منحصربه‌فرد (دوران جیره‌بندی قند در جنگ جهانی دوم) در بریتانیا انجام شده است.

جیره‌بندی قند؛ یک آزمایش طبیعی تاریخی

در طول جنگ جهانی دوم و سال‌های پس از آن، دسترسی به قند در بریتانیا محدود بود. این محدودیت تا سال ۱۹۵۳ میلادی ادامه یافت و پس از آن، مصرف قند دوباره افزایش یافت. پژوهشگران از این دوره تاریخی به‌عنوان یک آزمایش طبیعی استفاده کردند تا تأثیر مصرف قند در اوایل زندگی را بر سلامت مغز در دوران سالمندی بررسی کنند.

آن‌ها ۶۴ هزار و ۷۳۷ نفر را به سه گروه تقسیم کردند:

گروه اول: افرادی که در دوران جنینی و سال اول زندگی، قند جیره‌بندی‌شده مصرف کرده‌اند؛

گروه دوم: افرادی که در دوران جنینی و دو سال اول زندگی، قند جیره‌بندی‌شده مصرف کرده‌اند؛

گروه سوم: افرادی که پس از پایان جیره‌بندی متولد شده‌اند و مصرف قند بالاتری داشته‌اند.

نتایج چه بود؟

پس از بررسی سوابق پزشکی شرکت‌کنندگان تا ۱۵ سال، نتایج نشان داد:

در گروه اول (مصرف قند کم در سال اول زندگی)، ۳۸۸ نفر از ۱۵ هزار و ۲۵ نفر به زوال عقل مبتلا شدند؛

در گروه دوم (مصرف قند کم در دو سال اول زندگی)، ۴۵۶ نفر از ۱۵ هزار و ۲۵۶ نفر به زوال عقل مبتلا شدند؛

در گروه سوم (مصرف قند بالا پس از جیره‌بندی)، ۵۰۴ نفر از ۲۳ هزار و ۷۷۴ نفر به زوال عقل مبتلا شدند.

پس از در نظرگرفتن عوامل دیگر مانند سن، جنس، فشارخون بالا و دیابت، پژوهشگران دریافتند که:

مصرف کم قند در دوران جنینی و سال اول زندگی، با ۲۱ درصد کاهش خطر زوال عقل همراه بود؛

مصرف کم قند در دوران جنینی و دو سال اول زندگی، با ۲۳ درصد کاهش خطر زوال عقل همراه بود؛

همچنین، افرادی که قند کمتری مصرف کرده‌اند، به‌طور میانگین ۲٫۶ سال دیرتر به زوال عقل مبتلا شدند.

مشاهدات مغزی

در گروه کوچکتری از شرکت‌کنندگان که از مغز آن‌ها تصویربرداری صورت گرفته بود، افرادی که در اوایل زندگی قند کمتری مصرف کرده‌اند، حجم بیشتری از ماده خاکستری (بخش فعال مغز که مسئول پردازش اطلاعات است) و نشانه‌های کمتری از آسیب بافت مغزی داشتند.

اهمیت تغذیه اولیه زندگی

دکتر جیاژن ژنگ (Jiazhen Zheng)، نویسنده این پژوهش توضیح داد: یافته‌های ما نشان می‌دهد که محدودکردن مصرف قند در مراحل اولیه زندگی ممکن است مزایای ماندگاری برای سلامت مغز داشته باشد. به‌ گفته پژوهشگران، تغذیه دوران کودکی نه‌تنها بر رشد جسمی، بلکه بر سلامت ذهنی در دوران سالمندی نیز تأثیر دارد.

این یافته برای عموم مردم، به‌ویژه زنان باردار و مادران، پیام مهمی دارد: محدودکردن مصرف قند در دوران بارداری مادر و شیرخوارگی نوزاد، ممکن است تأثیرات مثبت بلندمدتی بر سلامت مغز کودکان داشته باشد.

محدودیت‌های مطالعه

پژوهشگران تأکید می‌کنند که این مطالعه مشاهده‌ای است و رابطه علت و معلولی را ثابت نمی‌کند؛ به عبارت دیگر، این یافته‌ها نشان می‌دهند که بین مصرف کم قند در اوایل زندگی و کاهش خطر زوال عقل ارتباط وجود دارد، اما ثابت نمی‌کنند که کاهش مصرف قند به‌طور مستقیم از زوال عقل پیشگیری می‌کند.