گربه بیشتر، شادی بیشتر؟ / یک پژوهش علمی را اشتباه فهمیده‌ایم!

گاهی یک خبر علمی، پیش از آنکه فهمیده شود، به نسخه خوشبختی تبدیل می‌شود. خبری درباره ارتباط تعداد گربه‌ها با شادی کشورها نیز می‌تواند این تصور را بسازد که داشتن گربه، راه شادتر شدن است. به گزارش خط سلامت، مسئله از جایی آغاز می‌شود که تفاوت میان همراه بودن دو پدیده و علت بودن یکی برای دیگری، در روایت خبر کم‌رنگ می‌شود؛ فاصله‌ای که می‌تواند یک یافته پژوهشی را به امید کاذب یا نگرانی بی‌مورد تبدیل کند.

کجای خبر زرد است؟

پژوهش واقعی است، اما نتیجه آن درباره مقایسه کشورهاست؛ پژوهشگران بررسی نکرده‌اند که افراد با آوردن گربه به خانه شادتر می‌شوند. حتی آمار گربه‌ها نیز جمعیت خانگی، ولگرد و وحشی‌شده را از هم جدا نمی‌کند. ادعای از بین رفتن کامل ارتباط شادی در صورت آلودگی گربه‌ها هم پشتوانه این مطالعه را ندارد؛ داده‌های انگل از آزمایش زنان باردار گرفته شده، نه از گربه‌ها.

وجه زرد این روایت، تبدیل یک یافته محدود به توضیحی ساده برای خوشبختی است. اشاره متن به نبود رابطه علت‌ومعلولی، نکته مثبتی است؛ اما ادعاهای قطعی بخش‌های دیگر را جبران نمی‌کند.

این روایت با ذهن مخاطب چه می‌کند؟

مخاطب ممکن است با دو برداشت متضاد روبرو شود: برای شاد شدن گربه بگیر؛ برای ناشاد نشدن از گربه دوری کن. چنین روایتی می‌تواند انتظار غیرواقعی از نگهداری حیوان بسازد یا ترس بی‌مورد ایجاد کند. در هر دو حالت، پیچیدگی رضایت از زندگی زیر سایه یک عامل جذاب و خبری قرار می‌گیرد.

روایت درست؛ ارتباط دیده شده، علت روشن نیست

در داده‌های این پژوهش، کشورهایی با تعداد گربه بیشتر به نسبت جمعیت، امتیاز بالاتری در ارزیابی زندگی داشتند. این یافته ثابت نمی‌کند گربه‌ها علت شادی‌اند یا انگل علت ناشادی است. درآمد و تولید ناخالص داخلی نیز از مدل نهایی حذف شده‌اند؛ بنابراین استقلال این ارتباط از ثروت کشورها اثبات نشده است.