منظومه شمسی برعکس؛ اکتشافی که دانشمندان را شگفت زده کرد!

به گزارش رکنا، دانشمندان اخیراً سیاره ای جدید را در مداری دور از زمین شناسایی کرده اند که تحقیقات علمی درباره شیوه شکل گیری منظومه های سیاره ای را به چالش کشیده است.

ستاره شناسان اعلام کرده اند که این منظومه تازه کشف شده در کهکشان راه شیری ویژگی هایی دارد که برخلاف باورهای رایج درباره نحوه چینش سیاره ها در اطراف یک ستاره است. این کشف به طور جدی دیدگاه سنتی درباره ساختار منظومه های سیاره ای را زیر سؤال می برد.

چینش های غیرمنتظره در منظومه های جدید

در منظومه شمسی خودمان، چهار سیاره نزدیک به خورشید، ساختاری سنگی دارند، در حالی که چهار سیاره دورتر، غول های گازی هستند. این تقسیم بندی مدت ها به عنوان یک الگوی مرسوم در منظومه های دیگر هم پذیرفته شده بود. اما یافته های اخیر در رابطه با ستاره ای به نام LHS 1903 این شبهه را ایجاد کرده که چنین الگوی ثابتی لزوماً در همه موارد وجود ندارد.

تیمی از دانشمندان در سراسر اروپا با کمک داده های به دست آمده از چندین تلسکوپ موفق به شناسایی سه سیاره در مدار ستاره ای با دمای کمتر از خورشید شدند. نزدیک ترین سیاره به ستاره، ساختاری سنگی داشت. در حالی که دو سیاره بعدی، غول های گازی بودند؛ این تا حدی با انتظارات قبلی دانشمندان تطابق داشت.

یک کشف غیرقابل پیش بینی

اما نکته شگفت انگیز در این منظومه در کشف چهارمین سیاره بود. با بررسی اطلاعات ثبت شده توسط تلسکوپ فضایی CHEOPS که متعلق به آژانس فضایی اروپا است، مشخص شد که این سیاره چهارم در فاصله ای دورتر از ستاره قرار دارد و برخلاف انتظار، به جای یک غول گازی، سیاره ای سنگی است. چنین ساختاری که ترتیب سنگی-گازی-گازی-سنگی را نشان می دهد، در هیچ منظومه دیگری شناخته نشده و کاملاً بی سابقه است.

چرا این ساختار عجیب است؟

طبق نظریه های پیشین، سیارات نزدیک به ستاره به دلیل تشعشعات قدرتمند آن، گازهای اطراف خود را از دست داده و به سیارات سنگی تبدیل می شوند، در حالی که در فاصله های دورتر، به دلیل وجود دماهای پایین تر، گازها می توانند در اطراف هسته ها باقی بمانند و غول های گازی را تشکیل دهند. اما کشف این منظومه با چینش غیرمعمول، این دیدگاه را به چالش کشیده است.

توماس ویلسون، نویسنده اصلی این مطالعه و محقق دانشگاه وارویک بریتانیا، به این موضوع اشاره کرد که شاید دلیل این ساختار عجیب، شکل گیری پیاپی سیارات یکی پس از دیگری باشد، برخلاف نظریه معمول که می گوید سیارات در یک دیسک گاز و غبار به طور هم زمان شکل می گیرند.

دیدگاهی جدید در مورد منظومه های سیاره ای

ویلسون افزود که ممکن است این منظومه و ستاره آن زمانی شکل گرفته باشند که بیشتر گاز موجود در فضا از بین رفته بود. این موضوع می تواند باعث شده باشد که ترتیب شکل گیری سیارات از قالب پذیرفته شده خارج شود.

بر اساس گزارش ها، از دهه ۱۳۷۰ تاکنون بیش از ۶ هزار سیاره فراخورشیدی در کهکشان شناسایی شده اند، اما این برای نخستین بار است که منظومه ای با چنین الگوی منحصربه فردی مشاهده می شود.