میگرن دارید؟ این ویتامین شاید دفعات سردردتان را کاهش دهد

به گزارش رکنا، ویتامین B2 یا ریبوفلاوین یکی از مکمل‌هایی است که برای پیشگیری از میگرن مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. شواهد جدید نشان می‌دهد مصرف ریبوفلاوین می‌تواند در برخی افراد به کاهش تعداد و مدت حملات میگرنی کمک کند؛ با این حال، این ویتامین جایگزین درمان تجویزشده توسط پزشک نیست و دوز مناسب آن باید با توجه به شرایط فرد تعیین شود.

ویتامین B2 چیست؟

ریبوفلاوین یا ویتامین B2 یکی از ویتامین‌های گروه B است که در فرایند تولید انرژی بدن نقش دارد. این ویتامین به‌ویژه به دلیل نقش آن در عملکرد میتوکندری‌ها مورد توجه پژوهشگران حوزه میگرن قرار گرفته است.

برخی متخصصان معتقدند اختلال در متابولیسم انرژی سلول‌های مغزی ممکن است در بروز میگرن نقش داشته باشد و به همین دلیل، ریبوفلاوین می‌تواند یکی از گزینه‌های مکمل برای پیشگیری از حملات باشد.

تحقیقات درباره ریبوفلاوین و میگرن چه می‌گویند؟

یک فراتحلیل منتشرشده در سال ۲۰۲۶، نتایج ۱۲ کارآزمایی با مجموع ۷۴۹ شرکت‌کننده را بررسی کرد. نتایج نشان داد مصرف ریبوفلاوین در مقایسه با گروه کنترل با کاهش تعداد و مدت حملات میگرن همراه بوده است.

در این بررسی، افزایش دوز ریبوفلاوین تا ۴۰۰ میلی‌گرم در روز با کاهش بیشتر دفعات و مدت حملات ارتباط داشت؛ البته نویسندگان به محدودیت‌هایی مانند کوچک بودن برخی مطالعات و ناهمگونی نتایج اشاره کرده‌اند.

نتیجه تحقیقات در یک نگاه

چرا ویتامین B2 ممکن است روی میگرن اثر بگذارد؟

یکی از فرضیه‌های مطرح این است که ریبوفلاوین با مشارکت در مسیرهای تولید انرژی سلولی، به عملکرد بهتر میتوکندری‌ها کمک می‌کند.

مغز انرژی زیادی مصرف می‌کند و بنابراین اختلال در فرایندهای تولید انرژی می‌تواند در تئوری با برخی اختلالات عصبی از جمله میگرن ارتباط داشته باشد. با این حال، این سازوکار هنوز به‌طور کامل اثبات نشده و نباید آن را به عنوان توضیح قطعی اثر ریبوفلاوین در نظر گرفت.

ریبوفلاوین را از چه غذاهایی دریافت کنیم؟

ویتامین B2 به‌طور طبیعی در برخی مواد غذایی وجود دارد. از جمله منابع غذایی آن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• شیر و برخی فرآورده‌های لبنی
• تخم‌مرغ
• گوشت و جگر
• ماهی
• بادام و برخی مغزها
• قارچ
• اسفناج و بعضی سبزیجات سبز

البته مقدار ریبوفلاوین موجود در غذاها با مقدار استفاده‌شده در مطالعات مربوط به مکمل‌یاری برای پیشگیری از میگرن یکسان نیست.

آیا هر فرد مبتلا به میگرن باید ویتامین B2 مصرف کند؟

خیر.

اگرچه ریبوفلاوین می‌تواند برای برخی افراد گزینه‌ای قابل بررسی باشد، اما میگرن انواع مختلفی دارد و درمان مناسب به تعداد حملات، شدت آنها، بیماری‌های زمینه‌ای، داروهای مصرفی و شرایط هر فرد بستگی دارد.

انجمن سردرد آمریکا نیز ریبوفلاوین را از مکمل‌هایی می‌داند که برای پیشگیری از میگرن مورد استفاده قرار گرفته‌اند، اما درمان پیشگیرانه میگرن فقط به مکمل‌ها محدود نمی‌شود و گزینه‌های دارویی متعددی وجود دارد.

آیا ریبوفلاوین میگرن را درمان می‌کند؟

نه؛ بهتر است از عبارت «کاهش احتمال یا دفعات حمله» استفاده کنیم، نه درمان قطعی.

پژوهش‌های انجام‌شده بیشتر درباره نقش ریبوفلاوین در پیشگیری از حملات هستند. این ویتامین برای متوقف کردن یک حمله شدید میگرن در همان لحظه طراحی نشده است.

همچنین پاسخ افراد به مکمل یکسان نیست و ممکن است فردی از آن سود ببرد و فرد دیگری تغییر محسوسی مشاهده نکند.

یک نکته مهم درباره دوز ۴۰۰ میلی‌گرم

در برخی مطالعات و منابع تخصصی، دوز ۴۰۰ میلی‌گرم ریبوفلاوین در روز برای پیشگیری از میگرن بررسی یا مطرح شده است. اما این عدد به معنی آن نیست که همه افراد باید خودسرانه چنین دوزی مصرف کنند.

به‌خصوص اگر فرد داروهای دیگری مصرف می‌کند، باردار است، بیماری زمینه‌ای دارد یا حملات میگرنی شدید و مکرر دارد، بهتر است پیش از مصرف مکمل با پزشک یا داروساز مشورت کند.

اثر ریبوفلاوین ممکن است زمان‌بر باشد

برای مشاهده اثر احتمالی ریبوفلاوین ممکن است چند ماه مصرف منظم لازم باشد و نباید انتظار داشت که مکمل بلافاصله تعداد حملات را کاهش دهد.

بنابراین اگر فردی برای پیشگیری از میگرن از مکمل استفاده می‌کند، بهتر است تعداد حملات، شدت درد و مدت آنها را در یک دفترچه یا اپلیکیشن ثبت کند تا تغییرات در طول زمان قابل ارزیابی باشد.

چه زمانی باید برای میگرن به پزشک مراجعه کرد؟

اگر سردردها برای نخستین بار با شدت زیاد ایجاد شده‌اند، الگوی آنها ناگهان تغییر کرده، همراه با ضعف یا بی‌حسی، اختلال تکلم، گیجی، تب، سفتی گردن یا اختلال بینایی شدید هستند، نباید آن را صرفاً میگرن تلقی کرد و باید فوراً ارزیابی پزشکی انجام شود.

همچنین افرادی که ۴ روز یا بیشتر در ماه دچار میگرن می‌شوند، ممکن است کاندید بررسی درمان پیشگیرانه باشند. راهنمای به‌روز انجمن سردرد آمریکا نیز بر بررسی درمان پیشگیرانه در افرادی با حملات مکرر یا اثرگذار بر فعالیت‌های روزمره تأکید دارد.

جمع‌بندی

ریبوفلاوین یا ویتامین B2 یکی از گزینه‌های مورد مطالعه برای پیشگیری از میگرن است. شواهد جدید، از جمله یک فراتحلیل در سال ۲۰۲۶، نشان می‌دهد این مکمل ممکن است تعداد و مدت حملات را در برخی افراد کاهش دهد؛ اما شواهد همچنان محدودیت‌هایی دارد و پاسخ همه بیماران یکسان نیست.

بنابراین بهتر است ریبوفلاوین را یک گزینه مکمل برای پیشگیری از میگرن بدانیم، نه یک درمان قطعی یا جایگزین داروهای تجویزی.