اسرار عجیب وغریب دایناسورها برای عاشق شدن

به گزارش رکنا، نام این دایناسور «ایستیوراخیس» است؛ موجودی که به پاس احترام به یک دریانورد مشهور نامگذاری شده است. اما ویژگی خارق العاده او در نام او خلاصه نمی شود، بلکه در ستون فقرات عجیب و غریبش نهفته است. این ستون فقرات به شکلی طراحی شده که به بادبان کشتی شباهت دارد. دانشمندان بر این باورند که این بادبان نه برای شکار بود و نه برای مبارزه!

داستانی از دنیای گذشته

در دل خاک های جزیره وایت انگلستان، یک فسیل منحصر به فرد کشف شد که دیدگاه ما نسبت به روابط اجتماعی دایناسور ها را دگرگون کرد. دکتر جرمی لاک وود، در پژوهش های خود بر روی استخوان های کهنه موزه، موفق به شناسایی گونه ای خاص شد. این گونه، ۱۲۵ میلیون سال پیش از بادبانی بزرگ بر پشتش برخوردار بود. اما چرا چنین ویژگی عجیبی داشت؟ پاسخ خلاصه در یک مفهوم است: جذابیت بصری. این کشف نشان می دهد که چگونه طبیعت در برخی شرایط، زیبایی را بر کاربرد ترجیح داده و دایناسورها را به نماد تجمل دوران خود بدل کرده است.

ردپای دایناسور در موزه ها

ماجرای این کشف از بررسی معمولی آغاز شد. جرمی لاک وود، پزشکی بازنشسته که دوره دکترای خود را می گذراند، به بررسی استخوان های فراموش شده در موزه پرداخت. در ابتدا تصور می شد این فسیل ها به گونه های شناخته شده تعلق دارند، اما او به جزئیات غیرعادی پی برد؛ مهره های کمر این دایناسور به طور غیرمعمول کشیده و بلند بودند، شبیه به دکل های کشتی.

نام این گونه جدید «ایستیوراخیس مک آرتورای» (Istiorachis macarthurae) انتخاب شد. بخش نخست نام او به ستون فقرات بادبانی اشاره دارد و بخش دوم، جهت گرامی داشت الن مک آرتور، دریانورد برجسته بریتانیایی، برگزیده شده است. این دایناسور عضوی از خانواده ایگوانودون ها محسوب می شود ولی با تفاوتی ظاهری که او را مرکز توجه جزیره ساخته است.

نقش بادبان های استخوانی

پرسش اصلی محققان این بود: هدف از این بادبان های گوشت آلود و استخوانی چه بوده است؟ در گذشته گمان می شد که این ساختار عجیب به تنظیم دمای بدن یا ذخیره چربی کمک می کند. با این حال، تیم تحقیقاتی موزه تاریخ طبیعی لندن نظری متفاوت ارائه دادند. آنها معتقدند این بادبان ها نقش «سیگنال بصری» داشتند؛ به عبارت دیگر، ایستیوراخیس ها با استفاده از این بادبان های بزرگ و رنگارنگ، برای جذب جفت و ابراز قدرت و سلامت خود تلاش می کردند.

زیبایی در مقابل کارایی

دکتر لاک وود توضیح می دهد: «گاهی طبیعت چیزهای پرزرق وبرق را به ابزارهای کارآمد ترجیح می دهد.» داشتن بادبانی بزرگ بر پشت، به احتمال زیاد انرژی زیادی را می طلبیده و شاید حتی حرکت کردن را دشوارتر می کرده است. با این حال، در رقابت برای بقای نسل، ظاهر جذاب تر برگ برنده بود. همین منطق تکاملی توضیح می دهد که چرا طاووس ها دم های بزرگ و دست وپاگیر دارند.

رازهای نهفته در موزه ها

کشف ایستیوراخیس نشان داد که موزه ها هنوز پر از اسرار کشف نشده اند. طی ۵ سال گذشته، تنوع دایناسورهایی که در جزیره وایت شناسایی شده اند به لطف این تحقیقات به چهار برابر رسیده است. این یافته ها بیانگر این هستند که اکوسیستم های دوران کرتاسه پیچیده تر و متنوع تر از آن چیزی بوده اند که تاکنون تصور می کردیم.