طرح پژوهشگر ایرانی برای کاهش انتقال بیماری مالاریا

به گزارش رکنا،  «بررسی تغییرات بیان ژن‌های مرتبط با پاسخ‌های ایمنی ذاتی در غدد بزاقی پشه آنوفلس استفنسی به‌دنبال عفونت با پلاسمودیوم برگئی به‌منظور توسعه استراتژی جدید کنترلی مالاریا» عنوان طرح پژوهشی سکینه پیر احمدی عضو هیئت‌علمی انستیتو پاستور ایران است که با حمایت بنیاد ملی علم ایران انجام شده است.

پیراحمدی درباره این طرح توضیح داد: بیماری مالاریا یکی از مهم‌ترین معضلات بهداشتی قرن حاضر است که به‌طور متوسط نیمی از جمعیت دنیا در معرض ابتلاء به این بیماری قرار دارند. در ایران نیز در مناطق جنوب و جنوب شرقی کشور این بیماری شایع است. عامل انتقال مالاریا تک‌یاخته پلاسمودیوم است که از طریق گزش پشه آنوفل ماده آلوده قابل انتقال است.

وی ادامه داد: انگل پلاسمودیوم برای تکمیل سیکل انتقال خود نیاز به برهمکنش‌های مختلف مولکولی با بافت‌ها و سلول‌های مختلف آنوفل دارد. به علاوه حضور پلاسمودیوم در بدن آنوفل ماده چالش‌های جدیدی را برای این میزبان ایجاد می‌کند که همین موضوع باعث فعال شدن برنامه‌های جدید رونویسی که مسئول ایجاد پاسخ‌های ایمنی، آپوپتوز، ترمیم بافتی و سایر پاسخ‌های فیزیولوژیک در آنوفل هستند، می‌شود.

این پژوهشگر اضافه کرد: امروزه با پیشرفت‌های قابل ملاحظه در تکنیک‌های مولکولی از جمله توالی‌یابی‌های نسل جدید (NGS)، توالی‌یابی‌ RNA برای بررسی ترانسکریپتوم و استفاده از RNA‌های کوچک، مطالعات مختلف به بررسی ژن‌ها و پروتئین‌های دخیل در برهمکنش پلاسمودیوم-آنوفل در بافت‌های مختلف آنوفل پرداخته‌اند.

وی اضافه کرد: در این مطالعات با هدف قرار دادن مولکول‌های مختلف دخیل در این برهم‌کنش، کاندیدهای مهمی جهت مهار انتقال مالاریا معرفی شدند.

این محقق اضافه کرد: این تحقیق با هدف تولید دانش فنی جهت شناسایی کاندیدهای جدید برای توسعه استراتژی‌های کنترلی مالاریا بر پایه ناقل تدوین شده است.

وی ادامه داد: در این راستا توسعه استراتژی‌های جدید کنترلی بر پایه ناقل مالاریا می‌تواند در کنار دارودرمانی و تولید واکسن مؤثر در دستیابی به هدف نهایی جهان عاری از مالاریا بسیار کمک‌کننده باشد.

پیراحمدی تصریح کرد: بر اساس نتایج پروژه حاضر می‌توان مولکول‌ها یا مکانیسم‌هایی که نقش کلیدی در پاسخ‌های ایمنی آنوفل علیه پلاسمودیوم دارند را شناسایی کرد که این موضوع می‌تواند در طراحی استراتژی‌های جدید کنترلی و کاهش انتقال مالاریا دارای اهمیت باشد.

وی در ادامه خاطرنشان کرد: در این استراتژی‌ها با دستکاری‌های ژنتیکی ناقلین یا روش‌های پاراترانسژنزیس مولکول‌های کلیدی در پاسخ‌های ایمنی آنوفل مورد هدف قرار می‌گیرند.