زندگی در نزدیکی انسان ها، خرس ها را کوچک تر و آرام تر کرده است

به گزارش رکنا،  دانشمندان می گویند این تغییرات فیزیکی و رفتاری بارز، نمونه ای نادر و مستقیم از «تکامل تحت تأثیر انسان» است که درگیری ها را کم کرده، ولی این جمعیت را با خطر کاهش تنوع ژنتیکی و انقراض مواجه ساخته است.

یک مطالعه علمی جدید نشان می دهد جمعیت منزوی خرس های قهوه ای در ایتالیا که قرن ها در همسایگی انسان ها زندگی کرده اند، از نظر جسمی و رفتاری به گونه ای تکامل یافته اند که اندازه کوچک تر و رفتار تهاجمی کمتری در مقایسه با خرس های دیگر دارند.

این مطالعه که در مجله زیست شناسی مولکولی و تکامل/ Molecular Biology and Evolution منتشر شده، نمونه بارزی از تأثیر مستقیم فعالیت های انسانی بر تکامل گونه های وحشی است.

جمعیتی که انزوا و تعامل با انسان آن را شکل داده است

خرس قهوه ای اَپِنین با نام علمی خرس قهوه ای مارسیکایی (Ursus arctos marsicanus) یک جمعیت نادر و در معرض خطر انقراض است که تنها در مرکز ایتالیا زندگی می کند. مطالعات نشان می دهد این گروه حدود ۲ تا ۳ هزار سال پیش از سایر خرس های قهوه ای اروپایی جدا شده و از دوران روم باستان به طور کامل منزوی مانده اند.

آندریا بناتزو (Andrea Benazzo)، نویسنده اصلی این مطالعه می گوید: علت اصلی کاهش و انزوای این جمعیت احتمالاً تخریب جنگل ها همراه با گسترش کشاورزی و افزایش تراکم جمعیت انسانی در مرکز ایتالیا بوده است.

در مقایسه با خرس های قهوه ای اروپا، آمریکای شمالی و آسیا، خرس های اَپِنین جثه کوچک تر، ویژگی های متمایز سر و صورت و مهم تر از همه، رفتار آرام تری دارند.

شواهد ژنتیکی از انتخاب طبیعی تحت تأثیر انسان

پژوهشگران با تولید یک توالی یابی ژنتیکی با کیفیت بالا از این خرس ها و مقایسه آن با ژنوم خرس های اسلواکی و آمریکایی، به شواهد ژنتیکی دست یافتند.

جولیا فابری (Giulia Fabbri)، یکی دیگر از نویسندگان مطالعه توضیح می دهد: نکته جالب تر این بود که ما نشان دادیم خرس های اَپِنین دارای امضای ژنتیکی انتخاب طبیعی در ژن های مرتبط با کاهش پرخاشگری هستند.

یافته ها حاکی از آن است که انتخاب طبیعی بر واریان های ژنتیکی مرتبط با رفتار، که احتمالاً ناشی از حذف خرس های پرخاش گرتر توسط انسان ها بوده، به ظهور جمعیتی با رفتار به مراتب مسالمت آمیزتر منجر شده است.

کاهش درگیری به بهای هزینه ژنتیکی

این روند تکاملی به کاهش درگیری با انسان منجر شده، اما بهای سنگینی برای این خرس ها داشته است. بررسی ها نشان می دهد تنوع ژنتیکی در این جمعیت کاهش یافته و میزان درون آمیزی در آن ها بالا است که خطر انقراض را افزایش می دهد.

جورجیو برتوره له (Giorgio Bertorelle)، محقق دیگر این طرح، نتیجه گیری می کند: پیامد کلی یافته های ما روشن است. تعامل انسان و حیات وحش اغلب برای بقای یک گونه خطرناک است، اما ممکن است به تکامل صفاتی بینجامد که درگیری را کاهش می دهد. این بدان معناست که حتی جمعیت هایی که به شدت و به طور منفی تحت تأثیر فعالیت های انسانی قرار گرفته اند، ممکن است حاوی واریان های ژنتیکی ارزشمندی باشند که نباید، مثلاً با معرفی مجدد افراد از جمعیت های دیگر، رقیق شوند.

این مطالعه به وضوح نشان می دهد چگونه ورود انسان به عرصه های طبیعی می تواند نه تنها باعث کاهش جمعیت و فرسایش ژنتیکی شود، بلکه به شکل ناخواسته، مسیر تکامل یک گونه را برای کاهش تنش با انسان تغییر دهد.