کشفی که امید به رشد دوباره اندام‌ های از دست‌ رفته را زنده کرد

به گزارش رکنا، پژوهشگران دانشگاه تگزاس A&M با انجام آزمایش‌هایی روی موش‌ها نشان دادند که می‌توان روند ترمیم زخم را از تشکیل بافت اسکار (جای زخم) به سمت ایجاد بافتی هدایت کرد که شباهت زیادی به ساختارهای بازسازی‌کننده اندام در جانورانی مانند سمندرها دارد.

در حالت طبیعی، بدن پستانداران پس از آسیب‌دیدگی، با فعال شدن سلول‌هایی به نام فیبروبلاست، زخم را به سرعت می‌بندد و با تشکیل جای زخم از عفونت جلوگیری می‌کند؛ اما همین روند، توانایی بازسازی کامل بافت را محدود می‌کند.

محققان با استفاده از فاکتور رشد فیبروبلاست ۲ (FGF2) موفق شدند در انگشت قطع‌شده موش‌ها، بافتی شبیه به بلاستما (Blastema) ایجاد کنند؛ توده‌ای از سلول‌های نابالغ که در جانوران بازسازی‌کننده، پایه رشد دوباره اندام‌ها محسوب می‌شود.

در مرحله بعد، پژوهشگران با افزودن پروتئین مورفوژنتیک استخوان ۲ (BMP2) توانستند این بافت را وادار به تولید بخش‌هایی از استخوان، رباط و تاندون کنند.

با وجود این، دانشمندان تأکید می‌کنند که هنوز تا بازسازی کامل یک انگشت یا اندام انسانی فاصله زیادی وجود دارد و این پژوهش به معنای امکان رشد مجدد دست یا پا در آینده نزدیک نیست.

«کن مونئوکا»، سرپرست این پژوهش، می‌گوید تغییر مسیر سلول‌های ترمیم‌کننده از تشکیل جای زخم به سمت بازسازی بافت، می‌تواند حتی بدون ایجاد یک اندام کامل نیز مزایای قابل‌توجهی برای بهبود زخم‌ها و کاهش آسیب‌های ناشی از قطع عضو داشته باشد.

این یافته‌ها می‌تواند در آینده به توسعه روش‌هایی برای:

• کاهش تشکیل جای زخم،
• بهبود ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده،
• و بازگرداندن بخشی از عملکرد اندام‌های آسیب‌دیده

کمک کند.

پژوهشگران معتقدند هنوز پرسش‌های زیادی درباره علت ناتوانی انسان در بازسازی اندام‌ها باقی مانده است، اما این مطالعه گام مهمی در درک سازوکارهای ترمیم و بازسازی بافت در پستانداران به شمار می‌رود.

نتایج این پژوهش در مجله علمی Nature Communications منتشر شده است.