جراحی مغز زندگی این مرد را تغییر داد / او دیگر خاطرات تازه نمی‌ساخت + عکس ها

به گزارش گروه روانشناسی رکنا، این داستان واقعی هنری مولایسون، بیماری با نام مستعار اچ. ام. (H.M.) است؛ مردی که یکی از عجیب ترین پرونده های تاریخ مغز انسان را رقم زد. زندگی او به دانشمندان نشان داد که حافظه یک توانایی یکپارچه نیست و بخش خاصی از مغز مسئول ساختن خاطرات جدید است.

مردی که برای درمان بیماری اش وارد یک آزمایش تاریخی شد

هنری مولایسون از نوجوانی با حملات شدید صرع دست و پنجه نرم می کرد. داروها نتوانستند مشکل او را کنترل کنند و در سال ۱۹۵۳، زمانی که ۲۷ سال داشت، تحت عمل جراحی مغز قرار گرفت.

جراح، بخش هایی از لوب گیجگاهی داخلی مغز او را برداشت تا حملات صرع کاهش پیدا کند. هدف اصلی درمان بود، اما نتیجه غیرمنتظره ای رخ داد: صرع او بهتر شد، اما توانایی ساختن خاطرات جدید به شدت آسیب دید.

وقتی زمان برای یک انسان متوقف شد

پس از جراحی، اچ. ام. می توانست صحبت کند، فکر کند، مسائل را حل کند و خاطرات کودکی خود را به یاد بیاورد، اما نمی توانست اتفاقات جدید را برای مدت طولانی در ذهنش نگه دارد.

اگر فردی را ملاقات می کرد، ممکن بود چند دقیقه بعد چهره او را به خاطر نیاورد. اگر خبری جدید می شنید، اطلاعات تازه خیلی زود از ذهنش محو می شد.

او در یک لحظه زندگی می کرد؛ گذشته برایش وجود داشت، اما آینده نمی توانست به خاطره تبدیل شود.

مغزی که راز حافظه را فاش کرد

پرونده اچ. ام. نقطه عطفی در علوم اعصاب شد. پژوهش های انجام شده روی او توسط ویلیام اسکویل (William Scoville) و برندا میلner (Brenda Milner) نشان دادند که هیپوکامپ (Hippocampus) نقش اساسی در تبدیل تجربه های کوتاه مدت به خاطرات پایدار دارد.

پیش از این پرونده، دانشمندان تصویر دقیقی از محل شکل گیری خاطرات در مغز نداشتند. اما اچ. ام. نشان داد که آسیب به بخش های خاصی از مغز می تواند حافظه جدید را مختل کند، بدون اینکه همه توانایی های ذهنی از بین بروند.

مردی که مهارت یاد می گرفت اما یادش نمی آمد

یکی از شگفت انگیزترین بخش های پرونده اچ. ام. این بود که او می توانست بعضی مهارت ها را یاد بگیرد، حتی اگر به یاد نمی آورد که قبلا آن تمرین را انجام داده است. این موضوع باعث شد دانشمندان متوجه شوند که حافظه انواع مختلف دارد:

حافظه رویدادی؛ خاطرات اتفاقات زندگی

حافظه معنایی؛ اطلاعات و دانش

حافظه رویه ای؛ مهارت هایی مانند انجام یک کار

آسیب مغزی اچ. ام. بیشتر بخش ساخت خاطرات جدید آگاهانه را تحت تاثیر قرار داده بود.

آیا هویت انسان بدون خاطرات تغییر می کند؟

پرونده اچ. ام. فقط درباره حافظه نبود؛ یک پرسش عمیق روانشناسی مطرح کرد: اگر خاطرات جدید ما ساخته نشوند، آیا همچنان همان فرد قبلی هستیم؟

بخش بزرگی از هویت انسان از داستانی ساخته می شود که درباره خودش در ذهن دارد؛ خاطرات کودکی، روابط، موفقیت ها، شکست ها و تجربه های روزمره. اما اچ. ام. نشان داد حتی وقتی توانایی ساخت خاطرات جدید از بین می رود، بخش هایی از شخصیت، هوش و توانایی های انسانی همچنان باقی می مانند.

مغزی که بعد از مرگ هم به مطالعه ادامه داد

پس از مرگ هنری مولایسون در سال ۲۰۰۸، مغز او با روش های پیشرفته تصویربرداری و بررسی بافتی مطالعه شد تا دانشمندان بهتر بفهمند دقیقا چه بخش هایی از مغز او آسیب دیده بود. مغز اچ. ام. تبدیل به یکی از ارزشمندترین نمونه های تاریخ علوم اعصاب شد.

جعبه سیاه مغز انسان

فینیاس گیج به دانشمندان نشان داد آسیب مغز می تواند شخصیت را تغییر دهد؛ اما اچ. ام. نشان داد یک بخش کوچک از مغز می تواند سرنوشت خاطرات یک انسان را تغییر دهد. او مردی بود که گذشته اش را داشت، اما آینده اش هرگز در ذهنش ثبت نمی شد.

پرونده اچ. ام. هنوز یکی از تکان دهنده ترین داستان های تاریخ روانشناسی و علوم اعصاب است؛ داستان مغزی که به انسان ها یاد داد خاطرات فقط چیزهایی نیستند که به یاد می آوریم، بلکه بخشی از چیزی هستند که ما را می سازند.

اچ. ام.؛ مردی که حافظه اش متوقف شد تا علم بتواند راز خاطره را کشف کند.