دوران طلایی داوری فوتبال ایران در زمان مدیریت اصفهانیان

به گزارش رکنا، مدیریت او نه تنها باعث ارتقای سطح داوری در ایران شد، بلکه الگوی موفق و قابل اتکایی برای سایر کشورها نیز به شمار می‌رفت.  در این مقاله، به بررسی اقدامات و دستاوردهای اصفهانیان در دوران ریاستش می‌پردازیم و مقایسه‌ای بین آن دوران و وضعیت فعلی داوری در ایران انجام می‌دهیم.

۱. کمیته آنالیز و ارتقای کیفیت داوری

یکی از مهم‌ترین اقدامات فریدون اصفهانیان، تشکیل کمیته آنالیز بود. این کمیته با هدف بررسی عملکرد داوران در مسابقات مختلف، به‌صورت حضوری و با استفاده از داوران باتجربه و کاربلد، فعالیت خود را آغاز کرد. 

این کمیته به‌صورت کارگروهی برای لیگ برتر، لیگ یک و سایر لیگ‌ها به‌صورت جداگانه تشکیل می‌شد و عملکرد داوران را به‌دقت تحلیل می‌کرد. این رویکرد نه تنها باعث شناسایی نقاط قوت و ضعف داوران شد، بلکه به بهبود مستمر عملکرد آن‌ها نیز کمک کرد.

در دوران اصفهانیان، داوران نه تنها از نظر فنی ارتقا یافتند، بلکه از نظر ذهنی نیز آماده‌تر شدند. آنالیز دقیق مسابقات و ارائه بازخوردهای سازنده، باعث شد داوران احساس مسئولیت بیشتری داشته باشند و در مسابقات با تمرکز و دقت بیشتری قضاوت کنند.

۲. طرح تقسیم‌بندی استان‌ها و استعدادیابی

اصفهانیان طرح تقسیم‌بندی استان‌ها و گذاشتن سراستعدادیاب و کمک‌استعدادیاب از خود استان را راه‌اندازی کرد. این طرح با هدف شناسایی و پرورش استعدادهای داوری در سراسر کشور اجرا شد. 

سراستعدادیاب‌ها موظف بودند بازی‌های استان مربوطه را نظارت کنند و گزارش‌های خود را به کمیته داوران کشور ارسال نمایند. این رویکرد باعث شد داوران قوی‌تری که ممکن بود پشت داوران معرفی شده در استان‌ها قرار گرفته باشند، شناسایی و به کمیته داوران معرفی شوند.

این طرح نه تنها به ارتقای سطح داوری در استان‌ها کمک کرد، بلکه باعث شد داوران جوان و مستعد فرصت رشد و پیشرفت پیدا کنند. در نتیجه، نسل جدیدی از داوران حرفه‌ای و کاربلد در فوتبال ایران ظهور کردند.

۳. آکادمی داوران جوان و تایید AFC

اصفهانیان طرح آکادمی داوران جوان را در چهار منطقه ایران راه‌اندازی کرد. این آکادمی با هدف آموزش و پرورش داوران جوان و مستعد، فعالیت خود را آغاز کرد. زمانی که نمایندگان AFC به ایران آمدند، اظهار کردند که از ۱۶ کشور بازدید داشته‌اند، اما هیچ‌کدام طرح‌های کمیته داوران ایران را نداشتند. این تاییدیه بین‌المللی نشان‌دهنده کیفیت و نوآوری طرح‌های اصفهانیان بود.

آکادمی داوران جوان نه تنها به آموزش فنی داوران پرداخت، بلکه به پرورش مهارت‌های ذهنی و روانی آن‌ها نیز توجه ویژه‌ای داشت. این رویکرد باعث شد داوران جوان نه تنها از نظر فنی، بلکه از نظر ذهنی نیز آماده قضاوت در مسابقات مهم و حساس باشند.

۴. پوست‌اندازی و جوانگرایی در داوری

در دوران مدیریت اصفهانیان، پوست‌اندازی و جوانگرایی در داوری فوتبال ایران به‌صورت جدی دنبال شد. آموزش داوران در تمام کلاس‌ها با استفاده از مدرسین خارجی فیفا انجام می‌شد و از کمک‌داور ویدیویی (VAR) به‌صورت آفلاین و سپس آنلاین استفاده شد. این اقدامات نه تنها باعث ارتقای سطح داوری در ایران شد، بلکه داوران ایرانی را با استانداردهای بین‌المللی آشنا کرد.

استفاده از VAR در دوران اصفهانیان، نه تنها به‌عنوان ابزاری برای کاهش اشتباهات داوری، بلکه به‌عنوان ابزاری برای آموزش و بهبود عملکرد داوران مورد استفاده قرار گرفت. داوران یاد گرفتند چگونه با تکنولوژی جدید کار کنند و در عین حال، اعتماد به نفس خود را در قضاوت‌ها حفظ کنند.

۵. حضور چشمگیر در مسابقات بین‌المللی

در دوران ریاست اصفهانیان، تیم داوری ایران در مسابقات مهمی مانند جام باشگاه‌های آسیا، المپیک، جام کنفدراسیون‌ها و جام‌جهانی حضور چشمگیری داشت. این حضور نه تنها نشان‌دهنده کیفیت داوران ایرانی بود، بلکه باعث ارتقای اعتبار داوری ایران در سطح بین‌المللی شد.

اصفهانیان همچنین کلاس‌های پیش‌فصل را با استفاده از مدرسان و ناظران خارجی باکیفیت بالا برگزار می‌کرد. این کلاس‌ها نه تنها به ارتقای سطح فنی داوران کمک کرد، بلکه آن‌ها را با آخرین تغییرات قوانین و مقررات فوتبال آشنا کرد.

۶. احترام متقابل و استفاده از افراد باتجربه

اصفهانیان نه تنها به‌عنوان یک مدیر کاربلد، بلکه به‌عنوان یک رهبر اخلاقی نیز شناخته می‌شد. او برخورد مناسب و احترام متقابل با تمام داوران، ناظران و مدرسان داوری را سرلوحه کار خود قرار داده بود. استفاده از افراد شناخته شده و باتجربه در کمیته داوران و دپارتمان داوران، باعث شد سیستم داوری ایران به‌صورت منسجم و حرفه‌ای اداره شود.

مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال ایران، در مورد دوران ریاست اصفهانیان گفته است: «درخشان‌ترین دوران داوری ما زمان اصفهانیان بود.» این جمله نشان‌دهنده تاثیر عمیق مدیریت اصفهانیان بر داوری فوتبال ایران است.

۷. کاهش اشتباهات داوری در دوران اصفهانیان

در دوران ریاست اصفهانیان، اشتباهات داوری به‌طور قابل توجهی کاهش یافت. این در حالی است که امروزه، با وجود استفاده از کمک‌داور ویدئویی (VAR)، اشتباهات داوری نه تنها کاهش نیافته، بلکه در برخی موارد افزایش نیز یافته است. یکی از دلایل این موضوع، عدم حس مسئولیت افراد حال حاضر و متکی بودن آن‌ها به کمک‌داور ویدئویی است.

در دوران اصفهانیان، داوران نه تنها به تکنولوژی اعتماد داشتند، بلکه به مهارت‌ها و تجربه خود نیز اعتماد می‌کردند. این رویکرد باعث شد داوران در قضاوت‌ها با اطمینان و دقت بیشتری عمل کنند.

۸. نبردن داوران به ایفمارک و تکمیل کادر کمیته داوران

اصفهانیان در دوران ریاست خود، داوران را به ایفمارک (مرکز پزشکی) می‌برد تا از نظر پزشکی و بدنی مورد ارزیابی قرار گیرند. این اقدام نه تنها به حفظ سلامتی داوران کمک کرد، بلکه باعث شد آن‌ها در مسابقات با آمادگی کامل قضاوت کنند.

در مقابل، امروزه نه تنها داوران به ایفمارک نرفته‌اند، حتی کادر کمیته داوران تکمیل نیست و برخی از اعضای آن، مانند حسین زرگر و حسین نیرویار، وضعیت نامعلومی دارند. این موضوع نشان‌دهنده بی‌ثباتی و عدم برنامه‌ریزی درست در کمیته داوران فعلی است.

۹. استفاده از ناظران بین‌المللی و قوانین سختگیرانه

در دوران مدیریت اصفهانیان، ناظران در لیگ برتر همه بین‌المللی بودند و هیچ‌گاه از داوران ملی به‌عنوان ناظر بر عملکرد داوران بین‌المللی استفاده نمی‌شد. او معتقد بود که داور ملی نمی‌تواند ناظر داور یا کمک داور بین‌المللی باشد. این رویکرد باعث شد ناظران با تجربه و دانش کافی، عملکرد داوران را ارزیابی کنند.

امروزه، ناظران داوری بلافاصله پس از جدایی از یک تیم، به‌عنوان ناظر داوری انتخاب می‌شوند، در حالی‌که در دوران اصفهانیان، حداقل ۲ سال باید بیرون می‌ماندند. این قوانین سختگیرانه باعث شد ناظران با تجربه و بی‌طرف، عملکرد داوران را ارزیابی کنند.

نتیجه‌گیری

دوران ریاست فریدون اصفهانیان بر کمیته داوران، دوران طلایی داوری فوتبال ایران به شمار می‌رود. اقدامات او نه تنها باعث ارتقای سطح داوری در ایران شد، بلکه الگوی موفق و قابل اتکایی برای سایر کشورها نیز بود. استفاده از کمیته آنالیز، طرح استعدادیابی، آکادمی داوران جوان، پوست‌اندازی و جوانگرایی، و احترام متقابل با داوران، از جمله اقدامات تاثیرگذار او بودند.

در مقابل، وضعیت فعلی داوری در ایران با مشکلاتی مانند افزایش اشتباهات داوری، عدم تکمیل کادر کمیته داوران، و بی‌ثباتی در انتخاب ناظران مواجه است. برای بهبود این وضعیت، ضروری است که از تجربیات و اقدامات موفق دوران اصفهانیان الگوبرداری شود و سیستم داوری فوتبال ایران دوباره به‌ سمت حرفه‌ای‌گری و تخصص‌گرایی حرکت کند.

مجید روان‌ستان