چرا تماشای سقوط یک فرد مشهور این همه مخاطب دارد؟

به گزارش گروه روانشناسی رکنا، این خبر پرسشی جذاب ایجاد می کند: چرا داستان سقوط افراد مشهور و قدرتمند می تواند برای مخاطب چنین کششی داشته باشد؟

بخشی از پاسخ ممکن است در کنجکاوی اجتماعی، علاقه به روایت های پرتنش و میل به فهمیدن پشت پرده زندگی دیگران باشد. اما در بعضی موقعیت ها، احساس رضایت از شکست فردی که زمانی موفق، ثروتمند یا تحسین شده بوده نیز نقش پیدا می کند.

در روانشناسی اجتماعی، مفهومی با عنوان «لذت از بدبیاری دیگری» وجود دارد. این اصطلاح به تجربه رضایت از ناکامی دیگران اشاره می کند و ممکن است در موقعیت هایی مانند رقابت، مقایسه اجتماعی یا احساس بی عدالتی دیده شود.

فرض کنید فردی سال ها تلاش کرده اما هنوز به موقعیت مطلوبش نرسیده است. او خبر شکست یک چهره ثروتمند را می خواند و با خود می گوید: بالاخره او هم زمین خورد.

این واکنش لزوما به معنای بدخواه بودن همیشگی آن فرد نیست. گاهی شکست دیگری برای لحظه ای فاصله میان زندگی واقعی و انتظارات برآورده نشده ما را کمتر می کند.

اما اینجا یک مرز مهم وجود دارد: پیگیری مستند درباره تخلف یا فریب احتمالی یک فرد با لذت بردن از رنج انسانی او یکسان نیست. ممکن است مخاطب به دنبال پاسخ گویی، عدالت و فهم یک پرونده باشد، نه صرفا تماشای تحقیر یک انسان.

همین تفاوت در برخورد ما با موفقیت دیگران نیز دیده می شود.

موفقیت یک همکار، رتبه خوب یک داوطلب کنکور یا خرید خانه توسط دوستی قدیمی می تواند در فردی احساس انگیزه ایجاد کند و در فردی دیگر حسرت یا شرم. مقایسه اجتماعی زمانی آزاردهنده تر می شود که دستاورد دیگری را مدرکی درباره بی ارزشی خودمان بدانیم.

در این حالت، ذهن به جای پرسیدن من چه چیزی می توانم یاد بگیرم؟ می پرسد چرا من هنوز به آنجا نرسیده ام؟