کاهش سود ثبت نام ایران خودرو عامل کاهش متقاضیان / اگر توافق شود خودروساز باید دنبال مشتری بدود

به گزارش رکنا، ثبت‌نام جدید محصولات ایران‌خودرو از روز چهارشنبه ۲۷ خرداد ۱۴۰۵ آغاز شد و تا روز شنبه ادامه داشت. این دوره از فروش در شرایطی برگزار شد که بازار خودرو طی روزهای اخیر با روند نزولی قیمت‌ها مواجه بوده و همزمان ایران‌خودرو نیز قیمت محصولات خود را به‌طور میانگین حدود ۴۰ درصد افزایش داده است.

مجموعه این عوامل موجب شد استقبال متقاضیان از این مرحله ثبت‌نام نسبت به چند دوره اخیر کاهش قابل توجهی داشته باشد. بر اساس آمارهای اعلام‌شده، در ثبت‌نام دی‌ماه ایران‌خودرو حدود ۱۱ میلیون نفر، در بهمن‌ماه حدود ۶ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر و در این دوره حدود یک میلیون و ۸۰۰ هزار نفر برای خرید خودرو ثبت‌نام کردند.

کاهش چشمگیر تعداد متقاضیان این پرسش را مطرح کرده است که چه عواملی در افت استقبال از طرح‌های فروش خودروسازان نقش داشته و آیا کاهش حاشیه سود بازار، افزایش قیمت کارخانه‌ای خودروها و شرایط اقتصادی خانوارها در این روند تأثیرگذار بوده‌اند؟

کاهش سود ثبت نام خودرو تقاضای دلالی را کاهش داد

در پاسخ به این سوال، امیرحسین کاکایی کارشناس صنعت خودرو به رکنا می‌گوید:  اگر عددها را مقایسه کنید، هرچقدر درصد سود آمده پایین، استقبال از ثبت‌نام هم کمتر شده است. هرچقدر درصد سود بین قیمت کارخانه و حاشیه بازار کمتر شود، تعداد متقاضیان پایین می‌آید و تا جایی پیش می‌رود که اگر واقعاً توافقی بین ایران و آمریکا رخ بدهد، برعکس می‌شود؛ یعنی خودروساز باید دنبال مشتری بدود، چون دیگر سودی در ثبت‌نام وجود ندارد، قیمت خودرو هم به‌شدت پایین می‌آید و اوضاع قیمت‌ها بسیار خوب خواهد شد و دلالی جمع می‌شود.

وی در پاسخ به اینکه آیا شرایط اقتصادی مردم هم در کاهش میزان ثبت‌نام دخیل بوده است، توضیح داد: در این ۸ سال، ما از کانال تورمی ۲۰ درصد رفتیم به ۴۰ درصد و در سال پیش از ۴۰ رفتیم به ۶۰. این طبیعتاً معنایش این است که درآمد مردم کم شده و تعداد مصرف‌کننده واقعی هم باید کم شده باشد. همین اعداد ۱۰ میلیون، ۶ میلیون و یک میلیون که گفتید، همه‌اش ناشی از رانت، حاشیه و تقاضای دلالی است وگرنه الان در وضعیت فعلی، تعداد مصرف‌کننده واقعی بسیار پایین‌تر است.

کاکایی با تأکید بر اینکه بیشتر درخواست‌های خرید در ثبت‌نام‌ها برای سرمایه‌گذاری و دلالی است و نه مصرف‌کننده واقعی، گفت: «واقعیت کلمه دلالی یا واسطه‌گری این است که موضوع این نیست که یک عده دلال هستند، بلکه بخش زیادی از مردم عادی هستند که به دنبال حفظ سرمایه‌اند. درست است که یک جایی دلال‌ها و ابر‌دلال‌ها قیمت‌سازی می‌کنند، ولی وقتی این تعداد آدم درگیر موضوع هستند و زمانی که تورم ۶۰ و ۸۰ درصدی داریم، طبیعی است که مردم عادی به دنبال حفظ سرمایه باشند. طبیعتاً این عمل، عمل دلالی است، ولی با دلالی ۱۰ تا ۲۰ سال پیش متفاوت است.

سیاست‌ها اقتصادی مردم را به سمت دلالی برده

این کارشناس خودرو افزود: تورم موجود خیلی نگران‌کننده است و این باعث شده که تقریباً همه مردم ایران بروند دنبال دلالی. اشکال کار این است که بانک مرکزی، که وظیفه‌اش حفظ ارزش پول است، وظیفه خودش را نمی‌تواند درست انجام دهد. مردم عادی هم شده‌اند بورس‌باز و دلال؛ نه به معنای بد کلمه، بلکه به معنای اینکه می‌خواهند ارزش ریال خود را حفظ کنند. یک عده طلا می‌خرند، یک عده که پولشان می‌رسد خودرو می‌خرند که طبیعی است تعداد کسانی که الان می‌روند خودرو می‌خرند، کمتر شده است.

تورم ناشی از جنگ همچنان ادامه دارد

کاکایی در پاسخ به این سؤال که «این افزایش قیمت،افزایش قیمتی بود که به خاطر آزاد شدن نرخ ارزی است که در دی‌ماه داشتیم و اثرش را الان نشان داد یا به خاطر تورمی بود که بعد از جنگ تجربه کردیم؟» پاسخ داد: هنوز تورم جنگ در این قیمت لحاظ نشده است. اتفاقی که در دی‌ماه افتاد و ارز از تالار اول رفت به تالار دوم، قیمت پایه دلار صنعتی یک‌دفعه ۸۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش پیدا کرد؛ یعنی باید مواجه می‌شدیم با یک افزایش صددرصدی قیمت‌ها، ولی در صنعت خودرو یک مقدار مقاوم‌تر است. ۳۰ درصد این افزایش نرخ دلار، همان اوایل خودش را نشان داد که در بهمن‌ماه افزایش قیمت کارخانه‌ای داشتیم. یعنی یک چیزی حدود ۳۰ درصد بر اساس دلار صنعتی بالا و پایین می‌شود. ۳۰ درصد دیگر به‌تدریج روی زنجیره تأمین پیدا می‌شود و اثر خودش را نشان می‌دهد. ۳۰ تا ۴۰ درصد آخر هم زمانی است که مثلاً دولت می‌آید قیمت انرژی را بالا می‌برد، دستمزد را بالا می‌برد و این هم خودش را به‌تدریج نشان می‌دهد.

وی بیان کرد: این موارد از دی‌ماه تا الان به‌تدریج تخلیه شده است، اما حساب‌وکتاب من نشان نمی‌دهد که کل آن تورم تخلیه شده باشد. یک چیزی را با اطمینان به شما بگویم؛ از آنجا که این اعداد همه گذشته‌نگر هستند، یعنی بر اساس اسناد مثبته اعلام می‌شوند و منطقاً این اسناد مثبته در بهترین شرایط مربوط به آخر اسفندماه هستند، قطعاً هنوز تنش جنگی در آن‌ها دیده نشده است. چرا که هنوز کالای ناشی از جنگ وارد کشور نشده است. یعنی شما در جنگ، مثلاً پلیمر بین ۳۵ درصد افزایش قیمت داشته که این کالا به خاطر محاصره دریایی که هنوز نرسیده به کشور و این افزایش قیمت هنوز وارد حساب‌وکتاب نشده است. کالایی که با این پلیمر ساخته شده، هنوز نرفته روی خط تولید که قیمتش مشخص شود.

وی افزود: هنوز این تورمی که مشاهده می‌کنید، تورم ناشی از اصطلاحاً تنش جنگی نیست. امیدوار بودم که به خاطر اینکه جنگ تمام شده، در دنیا قیمت‌ها پایین بیاید و ما نتوانیم تورم ناشی از جنگ را ببینیم، ولی متأسفانه به هر حال حتی اگر خیلی سریع هم خلیج فارس تخلیه شود، دو ماه طول می‌کشد تا آثار تخلیه خلیج فارس، تخریب‌ها و آن تورم ناشی از جنگ را در دنیا ببینید.بنابراین، ما تا آخر شهریور حدوداً حداقل تورم ناشی از جنگ را باز هم خواهیم دید؛ یعنی نمی‌شود ناپدید شود و بگوییم حالا که جنگ تمام شد، دیگر قیمت‌ها زیاد نمی‌شود.

مسئولین اقتصادی رویافروشی می‌کنند

کاکایی تأکید کرد: واقعیت این است که با واقعیت‌های اقتصادی نمی‌شود جنگید؛ باید رودررو با آن‌ها مواجه شد و برایشان برنامه‌ریزی کرد، اما متأسفانه مسئولان اقتصادی ما در این مورد خیلی ضعیف عمل می‌کنند. یعنی مدام با رؤیافروشی می‌خواهند مشکلات را حل کنند، اما مشکلات روزبه‌روز خودشان را نمایان می‌کنند. الان علت دلالی هم همین است که مردم خوب فهمیده‌اند که  مسئولان فقط وعده می‌دهند و واقعیت چیز دیگری است؛ بعد بر اساس برداشتی که از واقعیت دارند، به آن عمل می‌کنند که ما اصطلاحاً به آن می‌گوییم تورم انتظاری یا رکود انتظاری. یعنی انتظاراتی به وجود می‌آید که ناشی از عملکرد مسئولان مربوطه و پیش‌بینی مردم از آن عملکرد است.