اگر عاشق سگ های بلاصاحب هستید، در خانه خودتان به آنها غذا دهید / علاقه به سگ ها حق هر فرد است؛ اما نباید جایگزین نظر کارشناسی شود

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا، پرسه سگ‌های بلاصاحب در مناطق مسکونی، از جمله در شهر زاهدان، نگرانی‌ها درباره امنیت شهروندان و دانش‌آموزان را افزایش داده است. انتشار ویدئویی از حضور این سگ‌ها در محیط‌های مسکونی و خطرات احتمالی ناشی از آن، موضوع مدیریت جمعیت حیوانات شهری و مسئولیت شهرداری‌ها را به بحث گذاشته است؛ موضوعی که تنها به سگ‌ها محدود نمی‌شود و گربه‌های شهری و تاثیر حضور و افزایش جمعیت آن‌ها بر حیات‌وحش و محیط زیست را نیز در بر می‌گیرد.

در همین زمینه، پیام محبی، رئیس جامعه دامپزشکان، موسس و مدیر بیمارستان‌های دامپزشکی تهران، در گفت‌وگو با رکنا با تاکید بر ضرورت مدیریت اصولی جمعیت حیوانات شهری گفت: در حال حاضر، هنوز نتوانسته‌ایم به راهکاری برسیم که در مدیریت جمعیت سگ‌های بلاصاحب، حقوق انسان و حیوان را هم‌زمان در نظر بگیرد.

محبی: سگ‌ها حیوانات اهلی‌شده به دست انسان هستند و نباید در خیابان رها شوند / اگر کسی می خواهد به سگی محبت کند، آن را به خانه خودش ببرد

محبی با اشاره به اینکه سگ‌های امروزی حاصل فرایند اهلی‌سازی به دست انسان هستند، اظهار کرد: این حیوانات به شکلی که امروز می‌شناسیم، در طبیعت وجود نداشتند و انسان با اهلی‌سازی و جداسازی آن‌ها از اجداد گرگ‌سانشان، این گونه را به وجود آورده است. بنابراین، وقتی انسان این حیوان را برای زندگی در کنار خود پرورش داده، مسئولیت نگهداری و مدیریت جمعیت آن را نیز بر عهده دارد.

رئیس جامعه دامپزشکان ادامه داد: گاو، گوسفند، مرغ و خروس نیز در فرایند اهلی‌سازی به دست انسان پرورش یافته‌اند، اما معمولا حیوانات بدون صاحب از این گونه‌ها در خیابان‌ها رها نیستند؛ زیرا مالکیت و مسئولیت نگهداری آنها مشخص است. درباره سگ‌ها نیز باید همین منطق وجود داشته باشد. سگ نباید بدون صاحب در محیط شهری رها شود.

مدیر بیمارستان‌های دامپزشکی تهران با اشاره به توانایی سگ‌ها در حمله گروهی به انسان گفت: سگ‌ها می‌توانند به‌صورت گله‌ای به یک فرد حمله کنند و حتی موجب مرگ او شوند. بنابراین، نمی‌توان خطرات احتمالی این حیوانات را نادیده گرفت یا صرفا با تکیه بر علاقه شخصی به آنها، درباره نحوه حضورشان در محیط شهری تصمیم گرفت. اگر فردی خیلی به سگ‌ها علاقمند است، این کار را در منزلش انجام دهد و تا جایی که می‌تواند، به هر تعداد سگی که می‌تواند غذا بدهد.

وی با اشاره به تجربه برخی کشورهای دیگر در زمینه مدیریت جمعیت سگ‌های بلاصاحب افزود: در کشورهای مختلف، برای کنترل این جمعیت از روش‌هایی مانند جمع‌آوری، نگهداری در پناهگاه‌ها و مدیریت مسئولانه استفاده می‌شود.

به گفته او، مسئولیت اجتماعی شهروندان نیز در این زمینه اهمیت دارد و رها کردن سگ در محیط شهری نباید بدون پیامد و مسئولیت باقی بماند.

مسئولیت مدیریت سگ‌های بلاصاحب بر عهده شهرداری‌هاست / علاقه و حمایت از سگ‌ها حق هر فرد است، اما نباید جایگزین نظر کارشناسی شود

محبی با تاکید بر مسئولیت نهادهای محلی در مدیریت حیوانات بلاصاحب تصریح کرد: اگر سگی در یکی از مناطق کشور به فردی حمله کند، مسئولیت این وضعیت باید از سوی نهادهای مسئول، از جمله شهرداری یا بخشداری مربوطه، پیگیری شود؛ چراکه تعیین تکلیف حیوانات رهاشده در محیط شهری و مدیریت آن‌ها از وظایف این نهادهاست.

رئیس جامعه دامپزشکان با انتقاد از تبدیل شدن این موضوع به مناقشه‌ای میان شهروندان گفت: علاقه داشتن به سگ‌ها یا حمایت از آنها حق هر فردی است، اما علاقه شخصی نباید جایگزین نظر کارشناسی شود. مسئله اصلی این است که چگونه می‌توان جمعیت حیوانات شهری را به شکلی مدیریت کرد که هم امنیت مردم حفظ شود و هم حقوق حیوانات مورد توجه قرار گیرد.

محبی با اشاره به فعالیت برخی گروه‌ها و انجمن‌های حمایت از حیوانات اظهار کرد: حمایت از حیوانات به‌خودی‌خود موضوعی قابل دفاع است؛ اما باید پیامدهای اقدامات نیز در نظر گرفته شود. افزایش بی‌رویه جمعیت یک گونه می‌تواند بر گونه‌های دیگر و تعادل اکوسیستم تاثیر بگذارد؛ بنابراین، حمایت از حیوانات نباید بدون توجه به روابط میان گونه‌ها و ظرفیت محیط زیست انجام شود.

عقیم‌سازی به‌تنهایی کافی نیست؛ جمعیت سگ‌های شهری باید مدیریت شود

این دامپزشک با اشاره به افزایش جمعیت سگ‌های بلاصاحب گفت: یکی از راهکارهای مطرح، عقیم‌سازی و مدیریت جمعیت است؛ اما در شرایطی که تعداد این حیوانات بسیار افزایش یافته باشد، اجرای این اقدامات به‌تنهایی ممکن است پاسخ‌گوی ابعاد مسئله نباشد و مدیریت گسترده‌تری ضرورت پیدا کند.

محبی همچنین با اشاره به بیماری‌های انگلی گفت: برخی انگل‌ها می‌توانند از طریق سگ‌ها به انسان منتقل شوند.

رئیس جامعه دامپزشکان با اشاره به آلودگی سبزیجات در شرایط غیربهداشتی و انتقال عوامل بیماری‌زا، بر ضرورت توجه به پیامدهای بهداشتی حضور حیوانات رهاشده تاکید کرد.

پیام محبی در پایان گفت که موضوع مدیریت جمعیت حیوانات شهری پیچیده است و نمی‌توان بدون در نظر گرفتن شرایط محیطی، بهداشتی و اجتماعی، برای همه مناطق نسخه‌ای یکسان پیچید. مسئله سگ‌ها و گربه‌های شهری را نمی‌توان تنها با تکیه بر احساسات یا دیدگاه‌های فردی حل کرد؛ بلکه باید میان امنیت شهروندان، سلامت عمومی، رفاه حیوانات و حفاظت از تنوع زیستی تعادل برقرار شود. مسئله این نیست که مردم از حیوانات حمایت نکنند، بلکه حمایت باید به شکلی انجام شود که پیامدهای آن برای محیط زیست نیز در نظر گرفته شود. مدیریت حیوانات شهری به تصمیم‌گیری کارشناسی، مسئولیت‌پذیری شهروندان و عملکرد موثر نهادهای مسئول نیاز دارد.