تفاوت آلرژی و بیماری‌ های تنفسی؛ علائم و روش تشخیص

به گزارش رکنا، عطسه‌های مکرر، آبریزش بینی، سرفه و تنگی نفس ممکن است نشانه آلرژی یا یکی از بیماری‌های تنفسی باشند؛ اما شباهت علائم به معنای یکسان بودن علت بیماری نیست. خارش چشم و بینی بیشتر با آلرژی ارتباط دارد، در حالی که تب و بدن‌درد می‌توانند احتمال عفونت را مطرح کنند. شناخت تفاوت این نشانه‌ها به انتخاب مسیر درست درمان کمک می‌کند.

آلرژی چه تفاوتی با بیماری‌های تنفسی دارد؟

آلرژی زمانی رخ می‌دهد که سیستم ایمنی بدن به موادی مانند گرده گیاهان، گردوغبار یا موی حیوانات واکنش نشان دهد. این مواد در بیشتر افراد بی‌خطر هستند، اما در افراد حساس می‌توانند علائمی مانند عطسه، خارش و آبریزش بینی ایجاد کنند.

در مقابل، بسیاری از بیماری‌های تنفسی مانند سرماخوردگی و آنفلوانزا بر اثر عفونت ویروسی ایجاد می‌شوند. آسم نیز بیماری مزمنی است که در آن راه‌های هوایی ملتهب و حساس می‌شوند و فرد ممکن است دچار سرفه، خس‌خس سینه و تنگی نفس شود. آلرژی و آسم می‌توانند هم‌زمان وجود داشته باشند، اما یک بیماری واحد نیستند.

تفاوت علائم آلرژی، سرماخوردگی، آنفلوانزا و آسم

این جدول راهنمای کلی است؛ علائم بیماری‌ها هم‌پوشانی دارند و تشخیص قطعی فقط با بررسی نشانه‌ها امکان‌پذیر نیست.

از کجا بفهمیم علائم به دلیل آلرژی است؟

چند نشانه می‌توانند احتمال آلرژی را بیشتر مطرح کنند:

• عطسه‌های متوالی و خارش چشم: به‌ویژه اگر همراه آبریزش شفاف بینی باشند.

• تکرار علائم در موقعیت مشخص: مثلاً هنگام گردگیری خانه، حضور در فضای سبز یا تماس با حیوانات.

• نبود تب و بدن‌درد قابل‌توجه: این موضوع می‌تواند به نفع آلرژی باشد، هرچند به‌تنهایی تشخیص‌دهنده نیست.

• ادامه علائم در زمان مواجهه با محرک: نشانه‌های آلرژی ممکن است تا زمانی که تماس با ماده حساسیت‌زا ادامه دارد، باقی بمانند.

چه زمانی احتمال بیماری تنفسی بیشتر است؟

اگر علائم با گلودرد، تب، خستگی یا بدن‌درد همراه باشند، احتمال عفونت تنفسی بیشتر مطرح می‌شود. شروع ناگهانی تب و کوفتگی شدید می‌تواند با آنفلوانزا سازگار باشد، درحالی‌که سرماخوردگی اغلب تدریجی‌تر آغاز می‌شود.

با این حال، نمی‌توان تنها بر اساس علائم میان آنفلوانزا، کووید ۱۹ و سایر عفونت‌های تنفسی تمایز قطعی قائل شد. در شرایط لازم، پزشک ممکن است آزمایش تشخیصی را توصیه کند.

راه‌های کنترل آلرژی و بیماری‌های تنفسی

روش برخورد با این مشکلات به علت ایجاد علائم بستگی دارد:

1. در آلرژی: شناسایی و کاهش تماس با عامل حساسیت‌زا، تمیز نگه داشتن محیط و استفاده از داروهای ضدحساسیت با نظر پزشک می‌تواند کمک‌کننده باشد.

2. در سرماخوردگی و عفونت‌های ویروسی: استراحت، مصرف مایعات کافی و مراقبت از علائم اهمیت دارد. داروهای آنتی‌بیوتیک برای درمان عفونت‌های ویروسی معمول مؤثر نیستند.

3. در آسم: ارزیابی پزشکی و استفاده صحیح از داروهای تجویزشده، به‌ویژه داروهای استنشاقی، برای کنترل بیماری اهمیت دارد. داروهای آلرژی به‌تنهایی جایگزین درمان آسم نیستند.

4. در صورت علائم مداوم: اگر سرفه، خس‌خس یا تنگی نفس تکرار می‌شود، بهتر است برای بررسی آسم یا سایر مشکلات تنفسی به پزشک مراجعه کنید.

هشدار پزشکی: تنگی نفس شدید، ناتوانی در صحبت کردن به دلیل کمبود نفس، کبودی لب‌ها یا تورم ناگهانی زبان و گلو نیازمند رسیدگی اورژانسی است. در چنین شرایطی منتظر برطرف شدن خودبه‌خودی علائم نمانید.