تشخیص زودهنگام آلزایمر با آزمایش خون؛ امیدوارکننده اما هنوز نه برای همه

به گزارش رکنا، پژوهشگران آمریکایی، این یافته می‌تواند در آینده به شناسایی افراد در معرض خطر بالا، انتخاب داوطلبان مناسب برای کارآزمایی‌های بالینی و تسریع روند توسعه درمان‌های پیشگیرانه کمک کند.

نتایج این پژوهش که در مجله JAMA منتشر شده و در کنفرانس بین‌المللی انجمن آلزایمر در لندن ارائه شد، نشان می‌دهد افرادی که سطح بسیار بالایی از نشانگر زیستی p-tau217 در خون خود دارند، طی پنج سال آینده با ۳۸ درصد و طی ۱۰ سال آینده با ۷۸ درصد خطر بیشتری برای ابتلا به اختلال شناختی مواجه هستند.

«رایسا اسپرلینگ»، پژوهشگر ارشد این مطالعه از مؤسسه علوم اعصاب Mass General Brigham، می‌گوید: «در حال حاضر این آزمایش تغییری در توصیه‌های پزشکی ایجاد نمی‌کند. همچنان مؤثرترین راهکارها برای کاهش خطر زوال شناختی، رعایت سبک زندگی سالم شامل تغذیه مناسب، خواب کافی، فعالیت بدنی منظم و حفظ تعاملات اجتماعی و فعالیت‌های ذهنی است.»

این آزمایش با اندازه‌گیری سطح پروتئین p-tau217 انجام می‌شود؛ پروتئینی که با تجمع پلاک‌های آمیلوئید و تشکیل گره‌های پروتئین تاو در مغز، دو ویژگی اصلی بیماری آلزایمر، ارتباط دارد. به گفته پژوهشگران، افزایش این نشانگر می‌تواند بیانگر آغاز تغییرات مرتبط با بیماری، سال‌ها پیش از بروز علائم بالینی باشد.

در این مطالعه، اطلاعات مربوط به ۲ هزار و ۶۸۴ سالمند که در آغاز پژوهش هیچ‌گونه اختلال شناختی نداشتند، بررسی شد. شرکت‌کنندگان هر سال تحت ارزیابی شناختی قرار گرفتند و در طول دوره پیگیری، ۴۷۸ نفر از آن‌ها به اختلال شناختی مبتلا شدند. همچنین افرادی که پایین‌ترین سطح p-tau217 را داشتند، کمترین احتمال ابتلا به این اختلال را نشان دادند.

با وجود نتایج امیدوارکننده، پژوهشگران و متخصصان نسبت به تفسیر این یافته‌ها با احتیاط برخورد می‌کنند. به گفته آنان، تعداد افرادی که تا ۱۰ سال تحت پیگیری قرار گرفته‌اند محدود بوده و عواملی مانند بیماری‌های قلبی‌عروقی یا مرگ ناشی از سایر بیماری‌ها می‌تواند بر دقت پیش‌بینی نتایج تأثیر بگذارد.

کارشناسان تأکید می‌کنند این آزمایش هنوز از دقت کافی برای پیش‌بینی وضعیت هر فرد به‌صورت مستقل برخوردار نیست و نباید مبنای تصمیم‌گیری‌های درمانی قرار گیرد. با این حال، آن را گامی مهم در مسیر تشخیص زودهنگام آلزایمر و توسعه درمان‌های پیشگیرانه می‌دانند.