نقشه راه جبران شکاف درآمدی؛ آغاز سه مرحلهای همسانسازی حقوق بازنشستگان
اجتماعی رکنا ،با تصویب قانون برنامه هفتم، دولت موظف شد طی سه سال (۱۴۰۳ تا ۱۴۰۵) با اجرای مرحلهبندی شده، فاصله حقوق بازنشستگان و شاغلان را جبران کند؛ این سیاست با هدف بازگرداندن قدرت خرید مستمریبگیران و ارتقای امنیت معیشتی سالمندان طراحی شده است، هرچند تأمین منابع مالی برای این تعهد بزرگ، همچنان بزرگترین چالش پیش روی صندوقهای بازنشستگی است.
به گزارش رکنا اگرچه اجرای همسانسازی در سالهای دور بهصورت مقطعی و در برخی صندوقهای بازنشستگی آغاز شده بود، اما نبود منابع پایدار، تفاوت در شیوه اجرای آن میان صندوقها و فقدان یک الزام قانونی جامع، مانع از تحقق کامل اهداف این سیاست شد. به همین دلیل، هنگام بررسی برنامه هفتم پیشرفت، دولت و مجلس با هدف پایان دادن به این وضعیت، اجرای متناسبسازی را به عنوان یکی از احکام اصلی حوزه رفاه و تأمین اجتماعی در متن قانون گنجاندند.
قانون برنامه هفتم پیشرفت که حکم متناسبسازی را در خود دارد، در اول خرداد ۱۴۰۳ به تصویب رسید و در ۱۸ تیر ۱۴۰۳ منتشر و ابلاغ شد. حکم متناسبسازی در بند (ر) ماده ۲۸ این قانون آمده است. بر اساس این حکم، دولت مکلف شد متناسبسازی را در سه سال نخست برنامه هفتم اجرا کند؛ سال اول ۴۰ درصد، سال دوم ۳۰ درصد و سال سوم ۳۰ درصد مابهالتفاوت تا سقف تعیینشده جبران شود. پس از تصویب قانون، آییننامه اجرایی متناسبسازی نیز در ۶ تیر ۱۴۰۳ در هیأت وزیران تصویب و اول مرداد همان سال ابلاغ شد تا نحوه اجرای قانون مشخص شود.
برای تحقق این هدف، قانونگذار اجرای برنامه را بهصورت مرحلهای پیشبینی کرد؛ به گونهای که در سال نخست ۴۰ درصد، در سال دوم ۳۰ درصد و در سال سوم نیز ۳۰ درصد باقیمانده فاصله حقوقی جبران شود. بر این اساس، سال ۱۴۰۳ آغاز اجرای این حکم، سال ۱۴۰۴ دومین مرحله و سال ۱۴۰۵ آخرین مرحله اجرای متناسبسازی در چارچوب برنامه هفتم به شمار میرود.
هدف از اجرای این سیاست تنها افزایش حقوق بازنشستگان نبود، بلکه قانونگذار تلاش کرد بخشی از فاصله ایجاد شده میان درآمد بازنشستگان و شاغلان را که در نتیجه سالها تورم انباشته و کاهش قدرت خرید شکل گرفته بود، جبران کند. افزایش عدالت در نظام پرداخت، حفظ قدرت خرید مستمریبگیران، کاهش شکاف درآمدی میان نسل شاغل و بازنشسته و ارتقای امنیت معیشتی سالمندان از مهمترین اهداف اجرای این قانون عنوان شده است.
با این حال، اجرای این سیاست از همان ابتدا با یک چالش اساسی روبهرو بود؛ تأمین منابع مالی. صندوقهای بازنشستگی کشور طی سالهای اخیر به دلیل افزایش امید به زندگی، رشد تعداد مستمریبگیران، کاهش ضریب پشتیبانی، بازنشستگیهای پیش از موعد و افزایش هزینههای درمان با فشار مالی قابل توجهی مواجه بودهاند و همین موضوع، اجرای همسانسازی را به یکی از پرهزینهترین تعهدات نظام رفاهی کشور تبدیل کرده است.
-
فیلم / پسرخاله فرح پهلوی : بارها شاهد بی وفایی فرح دیبا به شاه بودم / با ازدواج فرح و شاه پای منم به دربار و سفرهایشان باز شد !