قطع اینترنت، امنیتی یا هدف، اینترنت فروشی؟ تناقضی که پرسش‌برانگیز شده است !

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا،  امروز نت بلاکس اعلام کرد: قطع اینترنت در ایران از هزار ساعت عبور کرد. مهم‌ترین پرسشی که در جریان قطع اینترنت در ایران مطرح شده، نه فقط میزان خسارت اقتصادی بلکه منطق تصمیم‌گیری در مورد دسترسی به اینترنت بین‌الملل است.

قطع اینترنت از نهم اسفند ۱۴۰۴ با استناد به ملاحظات امنیتی و همزمان با شرایط جنگی اعلام شد. در چنین شرایطی معمولاً دولت‌ها محدودیت‌هایی را برای کنترل ارتباطات اعمال می‌کنند. اما آنچه در ایران رخ داد، چند روز بعد وارد مرحله‌ای تازه شد،ارائه دسترسی به اینترنت بین‌الملل در قالب سرویس‌هایی که به نام «اینترنت پرو» شناخته می‌شوند.

این سرویس‌ها، بنا بر گزارش‌ها، با هزینه‌های بسیار بالا و به صورت محدود از سوی شرکت مخابرات عرضه شده‌اند؛ دسترسی‌ای که تنها برای بخشی از شرکت‌ها یا افراد دارای توان مالی قابل تهیه است.در این نقطه یک تناقض اساسی شکل می‌گیرد.

اگر دسترسی به اینترنت بین‌الملل به دلیل ملاحظات امنیتی باید قطع شود، منطقی نیست که همان دسترسی با پرداخت مبالغ چندمیلیونی دوباره در اختیار برخی کاربران قرار گیرد. زیرا تهدید امنیتی،اگر وجود داشته باشد،به توان مالی کاربران وابسته نیست.

از سوی دیگر، اگر دسترسی کنترل‌شده برای برخی فعالیت‌های اقتصادی یا حرفه‌ای ضروری تشخیص داده شده است، این سؤال مطرح می‌شود که چرا سازوکاری شفاف، قانونی و فراگیر برای این دسترسی تعریف نشده و به جای آن مدلی با قیمت‌های بسیار بالا شکل گرفته است.

کارشناسان حوزه ارتباطات می‌گویند چنین وضعیتی عملاً به شکل‌گیری مدلی از اینترنت طبقاتی منجر می‌شود؛ مدلی که در آن دسترسی به اینترنت آزاد نه یک زیرساخت عمومی، بلکه یک خدمت محدود و گران‌قیمت برای گروهی خاص است.

در واقع مسئله اصلی فقط قیمت نیست، بلکه اصل دسترسی برابر به زیرساخت ارتباطی است. اینترنت در اقتصاد امروز همان نقشی را دارد که برق، آب یا شبکه حمل‌ونقل در دهه‌های گذشته داشته‌اند؛ زیرساختی که فعالیت اقتصادی، آموزشی و ارتباطی جامعه بر آن بنا شده است.

به همین دلیل منتقدان می‌پرسند،اگر اینترنت به دلیل امنیتی باید قطع شود، چرا فروخته می‌شود؟و اگر امکان ارائه آن به شکل محدود وجود دارد، چرا دسترسی عمومی به آن برقرار نمی‌شود؟

پاسخ به این پرسش، اکنون به یکی از بحث‌های جدی در میان فعالان اقتصاد دیجیتال، کارشناسان ارتباطات و کسب‌وکارهای آنلاین تبدیل شده است.