خطرات مرگبار مکمل ها؛ قبل از مصرف آگاه باشید
رکنا: آیا مصرف مکمل های غذایی همیشه بی ضرر است؟ مکمل ها اگر بدون تجویز پزشک و یا در دوزهای بالا مصرف شوند، ممکن است به جای کمک به سلامتی، خطرات جدی را به همراه داشته باشند!
به گزارش رکنا، مکمل ها با تبلیغات جذاب و وعده های وسوسه کننده روی قفسه های داروخانه منتظر انتخاب شما هستند. آن ها به شما امید دستیابی به سلامت، تناسب اندام و کاهش وزن را بدون زحمت زیاد می دهند، اما این ظاهر فریبنده گاهی ممکن است خطراتی جدی به دنبال داشته باشد. فقط به این دلیل که مکملی به راحتی تهیه می شود یا برچسب «طبیعی» دارد، نباید تصور کنید کاملاً بی ضرر است.
شواهد نشان می دهد که مصرف نادرست این محصولات، به ویژه در دوزهای بالا یا بدون توصیه پزشکی، ممکن است فشار زیادی به بدن وارد کند. برخلاف غذاها، مکمل ها حاوی مواد مغذی غلیظی هستند که گاهی بدن قادر به مدیریت آن نیست. مصرف بیش از حد برخی ویتامین ها یا گیاهان دارویی می تواند عملکرد کبد و کلیه ها را مختل کرده، نظام هورمونی بدن را دچار اختلال کند یا اثرات مضری با داروهای مصرفی ایجاد کند. از سوی دیگر، بسیاری از مکمل ها به درستی تنظیم نشده و محتوای واقعی شان ممکن است با آنچه روی برچسب درج شده متفاوت باشد.
شیوه تفکر اشتباه درباره مکمل ها
یکی از چالش های اساسی، نوع نگاه مردم به مکمل هاست. بسیاری از افراد برای اطمینان بیشتر، این محصولات را مصرف می کنند، بی آنکه نیاز واقعی بدنشان به این مواد را بدانند. چنین مصرف غیرضروری در طول زمان ممکن است به جای فواید، آسیب هایی نهان به سلامت وارد کند که تازه پس از ایجاد مشکلات نمایان شود. باید دانست که استفاده بی رویه از مکمل ها به هیچ وجه جایگزین تغذیه صحیح و مشاوره تخصصی پزشکی نیست.
دکتر سانتوش کومار آگراوال، متخصص تغذیه، هشدار می دهد که مکمل های غذایی، علی رغم محبوب بودن، چنانچه به صورت نادرست استفاده شوند، ممکن است تأثیرات منفی ایجاد کنند. بسیاری از افراد بدون مشورت با پزشک، مکمل های ویتامین و مواد معدنی مصرف می کنند و گمان می کنند مقادیر بالا سودمندتر است. اما ویتامین های محلول در چربی مانند (A، D، E و K)، می توانند در بدن انباشته شده و مسمومیت ایجاد کنند. علائم این مسمومیت شامل تهوع، سردرد، آسیب کبدی و اختلالات قلبی است.
سمیت ناشی از مصرف مکمل ها
![]()
یکی از خطرات مهم ناشی از مصرف بی رویه مکمل ها، آسیب به کبد است. کبد وظیفه پردازش مواد مصرفی را برعهده دارد و برخی از این محصولات می توانند فشار زیادی به آن وارد کنند. مکمل های گیاهی و به ظاهر سالم مثل عصاره چای سبز یا آلوئه ورا، به التهاب کبد و حتی نارسایی کبدی در افراد سالم مرتبط شده اند. در برخی موارد، مصرف این مکمل ها حتی منجر به بستری شدن افراد در بیمارستان شده است.
از سوی دیگر، آسیب به کلیه نیز یکی از نتایج خطرناک این مصرف نادرست است. گیاهان دارویی و مکمل ها ممکن است به مرور عملکرد کلیه ها را مختل کنند. به عنوان مثال، مصرف زیاد کراتین، اسید آریستولوچیک و حتی آبمیوه ها با نارسایی کلیه همراه بوده است. دوزهای بالا ویتامین D نیز ممکن است به افزایش شدید کلسیم در بدن منجر شود که باعث رسوب در کلیه ها و آسیب دائمی به آن ها خواهد شد.
مطالعات نشان داده اند که مصرف منظم مولتی ویتامین ها نه تنها از بیماری های قلبی جلوگیری نمی کند، بلکه خطر ابتلا به برخی سرطان ها را افزایش می دهد. همچنین مصرف طولانی مدت آهن با افزایش احتمال سرطان روده بزرگ مرتبط اعلام شده است.
بررسی داده های کنترل مسمومیت نشان می دهد که هر سال هزاران مورد مسمومیت ناشی از مکمل ها ثبت می شود که برخی از آن ها منجر به کما و حتی مرگ می شوند. برخی از محصولات حاوی مواد آلوده یا برچسب گذاری اشتباه هستند و گاهی با داروهای مخفی همراهند، که خطرات جدی برای سلامتی به دنبال دارد.
مکمل ها بی خطر نیستند
دکتر سانتوش کومار آگراوال تأکید می کند که مکمل های غذایی ممکن است تداخلات خطرناکی با داروهای تجویزی ایجاد کنند. برخی مکمل ها اثربخشی داروها را کاهش داده یا خطر عوارض جانبی استفاده همزمان را افزایش می دهند. همچنین برخی مکمل های مرتبط با کاهش وزن و عضله سازی ممکن است شامل مواد پنهانی باشند که خطر فشار خون بالا، اختلالات قلبی، اضطراب و بی خوابی را افزایش می دهند.
وابستگی بیش از حد به مکمل ها می تواند:
- توازن طبیعی مواد مغذی بدن را برهم زند
- بار اضافی بر سیستم کلیوی و کبد وارد کند
- منجر به کمبود مواد مغذی شود
این متخصص هشدار می دهد که برای حفظ سلامت، مکمل ها باید تنها با نظارت پزشک و به میزان لازم مصرف شوند.
ارسال نظر