فریادهای قاتل در صحنه جنایت : من نه گفتن رو فقط بلد نبودم + صفر تا صد یک رفیق کشی در کافه

به گزارش رکنا، عقربه های ساعت گذر عمر را در دقایق اولیه هشتم اسفند به تماشا نشسته بودند و به ۳ جوانی می نگریستند که دود غلیظ قلیان را روی تخت یکی از تفرجگاه های اطراف مشهد از گلوی خود بیرون می دادند.

لحظاتی بعد، مرد دست فروش به آن ها نزدیک شد و اصرار کرد تا یک جفت جوراب خریداری کنند. در حالی که جوانان قلیان کش علاقه ای به خرید جوراب نشان نمی دادند، بالاخره یکی از آنان در برابر اصرارهای دست فروش کوتاه آمد و یکی از جوراب ها را انتخاب کرد. مرد دست فروش با تعجب نگاهی به جوان انداخت و گفت: این جوراب زنانه است. ولی مشتری جوان کافه در حالی که لنگ جوراب را می کشید با غرور خاصی ادعا کرد: من فقط همین را می خواهم. مرد دست فروش نیز مدعی بود آن جوراب را به تو نمی دهم.

در اثنای همین کشمکش ها، ناگهان جوراب روی زمین افتاد و به خاطر بارندگی ساعتی قبل، گل آلود شد. این ماجرا به مشاجره انجامید و در این میان کلمه ای توهین آمیز فضای تفرجگاه جاغرق در شهرستان طرقبه و شاندیز را غبارآلود کرد. اوضاع آرام آرام رنگ نزاع به خود می گرفت که یکی از ۳ جوان قلیان کش به سوی مرد جوراب فروش رفت تا با او صحبت کند. دل او که از کلمه توهین آمیز به شدت رنجیده بود، ادعا کرد قصد دارد با پلیس ۱۱۰ تماس بگیرد.

در این شرایط بود که یکی از آن ۳ نفر با بیان این که بگذار زنگ بزند، سیلی محکمی به صورت مرد دست فروش نواخت و این گونه درگیری شدیدی آغاز شد به طوری که با دخالت دیگر مشتریان کافه های اطراف، صندلی و جعبه های خالی نوشابه به هوا پرت می شد.

از سوی دیگر و در فاصله ۵۰ متری از محل نزاع، یکی از کافه داران محل برای دوستش از وضعیت رقابت ناسالم یکی از همکارانش در همان محدوده نزاع گلایه می کرد که گاهی مشتریانش را به نامردی به طرف کافه خودش می کشاند و از این موضوع بسیار ناراحت بود.

در همین هنگام محمد (کافه دار ۳۳ ساله) با شنیدن صدای درگیری، نگاهی به خیابان جاغرق انداخت و با این تصور که نزاع مقابل کافه خودش رخ داده است به طرف محل درگیری رفت اما خیلی زود متوجه شد که نزاع مذکور توسط مشتریان کافه دیگری شروع شده که او از متصدی آن گلایه مند بود.

در حالی که کافه دار ۳۳ ساله قصد بازگشت به سوی کافه خودش را داشت، ناگهان دوستش را مقابل خود دید که ضامن چاقویش را کشیده است و به نیت انتقام از کافه دار مذکور قصد ورود به نزاع را دارد. ولی او از حرکت دوستش جلوگیری کرد و با ضربه ای که به سینه اش زد، گفت: این نزاع به ما ربطی ندارد و در جای دیگری رخ داده است. اما بهزاد (دوست ۳۲ ساله کافه دار) که غروری حیرت انگیز سراپای وجودش را فراگرفته بود با بیان این که «بی خود می کنند مقابل کافه تو دعوا به راه انداخته اند» اصرار داشت وارد نزاعی شود که اکنون بسیار شدت گرفته بود و عاملان نزاع هر شیئی را در تاریکی شب به سوی یکدیگر پرت می کردند.

در این وضعیت بود که ناگهان یکی از جعبه های نوشابه به سر بهزاد برخورد کرد و او هم در میان خشم و درد، تیغه چاقوی ضامن دارش را در هوا به گونه ای چرخاند که در یک لحظه شاهرگ گردن دوستش را زد و او را نقش بر زمین کرد. اما جوان ۳۲ ساله که همچنان فریاد می کشید ضربه ای هم به پای خودش فرود آورد.

وقتی عاملان این نزاع خونبار متوجه حال وخیم جوان کافه دار شدند، بلافاصله از محل گریختند و بدین ترتیب با تماس تلفنی دیگران، امدادگران اورژانس از راه رسیدند و جوان مجروح را به بیمارستان دکتر شریعتی انتقال دادند. اما او به دلیل عوارض ناشی از خونریزی شدید جان خود را از دست داد و بدین ترتیب پرونده ای جنایی روی میز قاضی رضا احمدی (قاضی ویژه قتل عمد طرقبه و شاندیز) گشوده شد.

طولی نکشید که مقام قضایی در همان ساعات اولیه بامداد برای بررسی های میدانی عازم محل نزاع مرگبار شد و تحقیقات گسترده ای را آغاز کرد. همزمان با بازبینی دوربین های مداربسته، عاملان اصلی نزاع در حالی شناسایی شدند که مشخص شد آن ها از مشهد به تفرجگاه جاغرق رفته اند. بنابراین با دستور مقام قضایی، گروه زبده ای از افسران پلیس آگاهی به سرپرستی سرگرد اسماعیل عظیمی مقدم (رئیس آگاهی طرقبه و شاندیز) وارد عمل شدند و به ردزنی های اطلاعاتی پرداختند. با راهنمایی های تخصصی قاضی رضا احمدی، خیلی زود عاملان اصلی نزاع در حالی در مناطق طبرسی شمالی و قلعه ساختمان مشهد دستگیر شدند که بررسی های فنی نشان داد محمد (مقتول) با چاقوی ضامن دار یکی از دوستان صمیمی خودش به نام بهزاد به قتل رسیده است.

بنابراین وی با دستور قاضی شعبه سوم دادسرای عمومی و انقلاب طرقبه و شاندیز مورد بازجویی های تخصصی قرار گرفت اما تلاش کرد تا بسیاری از وقایع تلخ را پنهان کند. به همین دلیل او با صدور قرار بازداشت موقت راهی زندان شد تا این که بالاخره در اواخر اردیبهشت تصمیم گرفت حقیقت ماجرا را در حضور مقام قضایی بازگو کند.

بنابراین وی با دستور قاضی پرونده به محل وقوع جنایت هدایت شد و مقابل دوربین قوه قضاییه قرار گرفت تا صحنه قتل را بازسازی کند. در همین حال ابتدا سروان قاسم فیاضی (افسر پرونده) خلاصه ای از محتویات پرونده و چگونگی دستگیری متهم به قتل را بازگو کرد و سپس با دستور قاضی ویژه قتل عمد با معرفی کامل خود به تشریح این جنایت هولناک پرداخت.

او در حالی که فریاد می زد: من در عمرم فقط مهارت نه گفتن را نیاموختم، به مقام قضایی گفت: آن روز فقط برای غروری که داشتم وارد نزاع شدم تا با دفاع از دوستم خودم را به او ثابت کنم. چرا که هیچ وقت نمی توانستم به خواسته کسی نه بگویم.

متهم ادامه داد: قبل از وقوع نزاع، محمد برایم از رقابت ناسالم یکی از کافه داران همان محل گلایه می کرد و خیلی ناراحت بود تا حدی که دوست داشت با آن ها درگیر شود. من هم که وقتی اوضاع نزاع را دیدم، فرصت را مناسب دانستم که به خاطر دوستم درگیر شوم. اگر نمی رفتم خیلی بد می شد و دیگران می گفتند که تو کم آوردی. این بود که چاقوی ضامن دارم را بیرون کشیدم و تا فاصله کوتاهی با آن مشغول بودم. چرا که چاقویم قلق خاصی دارد و به راحتی باز نمی شود. وقتی محمد مقابل من ایستاد و گفت نزاع ربطی به ما ندارد، باز هم غرور جوانی رهایم نکرد. اما زمانی که جعبه نوشابه به سرم خورد، چشمانم سیاه و تاریکی رفت و در حالی که گیج بودم نفهمیدم چاقو را در قسمت بالاتنه و به صورت افقی تکان می دهم که متاسفانه به شاهرگ دوست خودم برخورد کرد و این گونه زندگی ام تباه شد.

بررسی های بیشتر در این باره با دستور تخصصی قاضی علیزاده (دادستان عمومی و انقلاب طرقبه و شاندیز) همچنان ادامه دارد.

سوالات متداول درباره این پرونده قضایی:

(حقوقی) 1: آیا ادعای متهم مبنی بر نداشتن قصد قتل می تواند مجازات قصاص را کاهش دهد؟ خیر. در قانون مجازات اسلامی، قتل عمد زمانی محقق می شود که قاتل قصد جان مقتول را داشته باشد. با این حال، اگر متهم اثبات کند که قصد او فقط دفاع و مشارکت در نزاع بوده و ضربه چاقو ناخواسته و بدون قصد جان به شاهرگ اصابت کرده است، ممکن است دادگاه قتل را غیرعمد (خطای محض) یا شبه عمد تشخیص دهد. اما در این پرونده، حمل چاقوی ضامن دار، بیرون کشیدن آن در نزاع و چرخاندن آن در هوا از سوی متهم، همگی نشانه های قتل عمد محسوب می شود. استدلال متهم مبنی بر اینکه «نفهمیدم چاقو را تکان می دهم» معمولاً در دادگاه پذیرفته نمی شود مگر اینکه کارشناسان پزشکی قانونی ضربه مغزی ناشی از برخورد جعبه نوشابه را تأیید کنند.

(کارشناسی) 2: ضربه جعبه نوشابه به سر متهم چه تأثیری در مسئولیت کیفری او دارد؟ از نظر کارشناسی پزشکی قانونی، اگر ضربه وارده به سر متهم به حدی شدید باشد که باعث از دست رفتن موقت هوشیاری، اختلال در تعادل و کاهش سطح آگاهی شود، می تواند به عنوان عامل موثر در وقوع قتل محسوب شود. در این صورت، ممکن است متهم در زمان اصابت ضربه چاقو دچار «عدم تعادل روانی موقت» شده باشد. با این حال، مسئولیت کیفری او به طور کامل از بین نمی رود مگر اینکه ثابت شود دچار اختلال شدید هوشیاری بوده که تفاوت بین خوب و بد را تشخیص نمی داده است. کارشناسان پزشکی قانونی باید شدت ضربه وارده و میزان تأثیر آن بر عملکرد مغزی متهم را بررسی کنند.

(حقوقی) 3: آیا کسانی که نزاع اولیه را شروع کردند نیز در قتل مسئولیت کیفری دارند؟ بله. بر اساس قانون مجازات اسلامی، هر کس به هر نحوی در وقوع جرم نقش داشته باشد، می تواند به عنوان معاون یا شریک جرم تحت تعقیب قرار گیرد. در این پرونده، سه جوان قلیان کش که نزاع اولیه را با مرد جوراب فروش شروع کردند و باعث ایجاد فضای درگیری شدند، از نظر قانونی در قتل نقش دارند. اگر دادگاه احراز کند که این افراد با رفتار خود زمینه ساز حضور متهم در صحنه نزاع و وقوع قتل شده اند، می توانند به اتهام معاونت در قتل محاکمه شوند. مجازات معاونت در قتل عمد، حبس تعزیری درجه یک تا چهار (از ۲ تا ۲۵ سال) است.

(کارشناسی) 4: بازسازی صحنه جنایت مقابل دوربین چه ارزش اثباتی در دادگاه دارد؟ بازسازی صحنه جنایت یکی از مهم ترین ابزارهای کشف حقیقت است. از نظر کارشناسی پلیس آگاهی، این اقدام کمک می کند تا:

۱. نحوه وقوع جرم دقیقاً مشخص شود.

۲. ادعاهای متهم با شواهد صحنه تطبیق داده شود.

۳. تناقضات موجود در اظهارات متهم یا شاهدان آشکار شود.

۴. زوایای پنهان ماجرا روشن گردد.

در این پرونده، بازسازی صحنه نشان داد که متهم چاقو را به صورت افقی تکان داده و به شاهرگ دوستش برخورد کرده است. این تصاویر به عنوان مدرک معتبر در دادگاه قابل استفاده است و ارزش اثباتی بالایی دارد. با این حال، بازسازی صحنه به تنهایی نمی تواند جایگزین سایر ادله مانند گزارش پزشکی قانونی و اظهارات شاهدان شود.

(حقوقی) 5: آیا غرور و فشار اجتماعی به عنوان عامل تخفیف دهنده مجازات قابل پذیرش است؟از نظر حقوق کیفری، غرور، فشار اجتماعی یا ترس از سرزنش دیگران (مانند آنچه متهم گفت: «اگر نمی رفتم دیگران می گفتند تو کم آوردی») به عنوان عوامل تخفیف دهنده مجازات شناخته نمی شوند. ماده ۳۷ قانون مجازات اسلامی، عوامل تخفیف دهنده را شامل: همکاری موثر با مراجع قضایی، اقدام به جبران خسارت، پشیمانی واقعی، رفتار خوب در زندان، و نبود سابقه کیفری مؤثر می داند. غرور و خودنمایی در نزاع نه تنها تخفیف دهنده نیست، بلکه می تواند به عنوان عامل تشدید کننده مجازات (به دلیل سبقت تصمیم مجرمانه و جسارت در ارتکاب جرم) در نظر گرفته شود. دادگاه معمولاً چنین ادعاهایی را به حساب سوء تدبیر متهم می گذارد و تأثیری در تخفیف مجازات او ندارد.