پویش «ایران را زندگی کن» نمادهای هویت ایرانی را به خانهها میبرد
پویش «ایران را زندگی کن» با هدف پیوند دادن نمادهای هویت ایرانی به زندگی روزمره، مجموعهای از محصولات کاربردی و آیینی را با الهام از پرچم، نقشه ایران و عناصر فرهنگی و ادبی کشور طراحی و عرضه کرده است.
در روزهایی که بحث هویت ملی و بازنمایی نمادهای ایرانی در عرصه عمومی بیش از گذشته مطرح است، برخی مجموعههای فرهنگی تلاش کردهاند این مفاهیم را از سطح شعار به متن زندگی روزمره مردم بیاورند.
پویش «ایران را زندگی کن» یکی از همین تلاشها است که میکوشد پرچم و نمادهای ایرانی را در قالب محصولات کاربردی وارد خانهها کند.
مرتضی اعلایی، عضو هیات مدیره انجمن محصولات آیینی با اشاره به پیشینه فعالیت این مجموعه توضیح میدهد: «ما از سال ۱۴۰۰ بهطور جدی طراحی محصولات با محوریت پرچم ایران را آغاز کردیم. در این مدت بیش از ۲۵۰ محصول حول محور هویت ایرانی طراحی شده است. نگاه ما این بوده که یک تولیدکننده فرهنگی باید متناسب با نیاز اجتماعی نقشآفرینی کند.»
وی ادامه داد: پویش «ایران را زندگی کن» با همین رویکرد شکل گرفته است؛ ایدهای که میخواهد نمادهای ملی را از مناسبتهای مقطعی فراتر ببرد و به بخشی از زیست روزمره مردم تبدیل کند.
اعلایی گفت: «همانطور که در برخی رویدادها مردم با پرچم در خیابان حاضر میشوند، ما معتقدیم این هویت میتواند در وسایل شخصی و لوازم زندگی هم نمود داشته باشد؛ از کیف و جاکلیدی گرفته تا ظروف، پوشاک و اقلام خانگی.»
یکی از بخشهای این حرکت فرهنگی، بازخوانی عناصر بصری دهههای گذشته است. اعلایی از احیای کتیبههای پارچهای دستنویس خبر میدهد؛ کتیبههایی که به گفته او یادآور حالوهوای سالهای جنگ هستند.
اعلایی ادامه داد: «امسال برای ایام محرم، تیمی از خوشنویسان و هنرمندان پارچهنویس را گرد هم آوردیم و کارگاهی راهاندازی کردیم تا بیرقها و کتیبهها بهصورت دستنویس و با همان سبک قدیمی تولید شوند. این آثار با تأکید بر نمادهای ایرانی طراحی شدهاند.»
او همچنین به طراحی محصولات مناسبتی برای اعیاد مذهبی اشاره کرد و گفت: در مناسبتهایی مانند غدیر و محرم، تلاش شده پیوندی میان مفاهیم آیینی و هویت ایرانی برقرار شود.
به گفته مدیر گروه ماهد ، دامنه محصولات این پویش محدود به اقلام مناسبتی نیست و طیفی از کالاهای کاربردی را در بر میگیرد.
او توضیح میدهد: «برای مثال، مهر و تسبیحهایی طراحی شده که رنگبندی آنها الهامگرفته از پرچم ایران است. سجادههایی با الگوهای سنتی ایرانی تولید کردهایم. در حوزه لوازم خانگی نیز ظروف پذیرایی، جعبههای دمنوش، سفره و اقلام دیگر با نقش نقشه ایران، پرچم و نمادهای فرهنگی طراحی شدهاند.»
در برخی از این محصولات، به چهرههای شاخص ادبیات فارسی نیز اشاره شده است. به گفته اعلایی، در طراحی برخی سفرهها از نماد مقبره شاعرانی چون حافظ، سعدی، فردوسی و خیام الهام گرفته شده است.
بخش دیگری از این طرح به کودکان و نوجوانان اختصاص دارد. اعلایی معتقد است که هویت ملی باید از سنین پایین در زندگی روزمره تثبیت شود و تاکید می کند: «در بسیاری از کشورها، پرچم بخشی از زندگی روزمره مردم است؛ از کافهها و فروشگاهها گرفته تا لباسها و لوازم شخصی. این حضور دائمی، حس تعلق را تقویت میکند.»
وی گفت: «در همین راستا، کاراکترسازی از برخی نمادهای ملی برای طراحی پوشاک و لوازم کودک و نوجوان انجام شده و تلاش شده محصولات فرهنگی با اقلام مصرفی روزمره پیوند بخورند تا ماندگاری بیشتری داشته باشند.»
اعلایی تاکید کرد: «محصولات این پویش علاوه بر فروش آنلاین، در نمایشگاههای فصلی و برخی فروشگاهها نیز عرضه میشود. به گفته او، هدف اصلی «در دسترس بودن» این اقلام برای خانوادههاست.»
اعلایی خاطر نشان کرد: «ما معتقدیم تقویت هویت ایرانی صرفاً با شعار محقق نمیشود؛ باید در زندگی روزمره جریان پیدا کند. اگر این نمادها در خانهها و میان نسل جدید حضور داشته باشند، اثرگذاریشان عمیقتر خواهد بود.»
پویش «ایران را زندگی کن» اکنون در حالی ادامه دارد که بحث درباره شیوههای تقویت هویت ملی در عرصه فرهنگی همچنان یکی از موضوعات مورد توجه فعالان این حوزه است.