جریان تولید گاز در پارس جنوبی حتی در شرایط جنگ و تحریم متوقف نشد

به گزارش رکنا، پایداری تولید گاز در پارس جنوبی به‌عنوان مهم‌ترین قطب تأمین انرژی کشور، مستلزم استمرار فعالیت پالایشگاه‌ها و مدیریت شرایط پیچیده عملیاتی است. پالایشگاه فاز ۱۴ نیز طی سال‌های اخیر، در مواجهه با محدودیت‌های ناشی از تحریم، کمبود تجهیزات و حوادث پیش‌بینی‌نشده، با اجرای مجموعه‌ای از اقدامات فنی و تعمیراتی به فعالیت خود ادامه داده است.

بهره‌برداری رسمی از پالایشگاه فاز ۱۴ از اول فروردین ۱۴۰۱ آغاز شد و تزریق گاز به خط ششم سراسری انتقال گاز (IGAT6) نیز در ۲۶ اسفند ۱۴۰۰ صورت گرفت. از زمان آغاز بهره‌برداری تاکنون، جریان تولید گاز در این پالایشگاه بدون وقفه ادامه داشته است. بهره‌برداری از این مجموعه بر عهده شرکت بهره‌برداری و مدیریت پتروپارس (POMC) است.

تداوم تولید در سایه محدودیت‌های تجهیزاتی

یکی از چالش‌های عملیاتی این پالایشگاه، محدودیت دسترسی به تجهیزات مورد نیاز، از جمله پمپ آمین آماده‌به‌کار بوده است؛ با این حال، تولید گاز با مدیریت شرایط عملیاتی و استفاده از ظرفیت نیروهای متخصص مستقر در پالایشگاه استمرار یافته است.

در همین راستا، طی پنج سال گذشته سه مرحله تعمیرات اساسی (اورهال) با استفاده از توان نیروهای بهره‌بردار مستقر در پالایشگاه انجام شده است؛ موضوعی که در شرایط محدودیت دسترسی به خدمات و تجهیزات خارجی، اهمیت ظرفیت‌های فنی داخلی را در حفظ پایداری تأسیسات گازی نشان می‌دهد.

راه‌اندازی واحدهای فرآورشی و تکمیل ظرفیت تولید

در بخش فرآورش گاز نیز واحد بازیافت گوگرد (SRU) و بخش تصفیه گاز خروجی آن (TGTU) راه‌اندازی شده‌اند. راه‌اندازی بخش TGTU برای نخستین بار در پارس جنوبی انجام شده است.

همچنین برای فراهم شدن شرایط تکمیل راه‌اندازی واحد چهارم تصفیه گاز (GTU4)، سناریوی پرسازی معکوس (Reverse Filling) مخازن میعانات گازی واحد ۱۴۳ اجرا شده است.

از دیگر اقدامات انجام‌شده، مدیریت مسیر انتقال محصولات تولیدی در شرایط محدودیت ذخیره‌سازی است. با توجه به تکمیل نشدن مخازن واحدهای ۱۴۷ و ۱۴۸، سناریوی بای‌پس مخازن LPG به اجرا درآمد و پروپان و بوتان گرم تولیدی به مجتمع پتروپالایش کنگان ارسال شد تا از هدررفت محصولات جلوگیری شود.

بازیابی تولید پس از حمله به پالایشگاه

حمله ۲۴ خردادماه ۱۴۰۴ به پالایشگاه فاز ۱۴، یکی از مهم‌ترین چالش‌های عملیاتی این مجموعه در سال‌های اخیر بود. در پی این حادثه، بخشی از تجهیزات پالایشگاه آسیب دید و عملیات تعمیر و بازسازی برای بازگرداندن ظرفیت تولید به مدار آغاز شد.

بر اساس اقدامات انجام‌شده، روند بازیابی تولید طی دو هفته آغاز شد و در مدت یک ماه، ۷۵ درصد ظرفیت تولید قابل بازگشت به مدار آمد.

در جریان این عملیات، تعمیرات مکانیکی تجهیزات آسیب‌دیده ردیف دوم گازی، شامل هیتر واحد ۱۰۴ و پکیج‌های متانول، دکتر مولر، کلدباکس و آنتی‌فوم به پایان رسید. همچنین در جریان حملات هوایی به پالایشگاه‌های سایت یک پارس جنوبی، عملیات تعویض پمپ آمین ردیف چهارم انجام شد و جریان تولید در دوره جنگ بدون وقفه ادامه یافت.

اهمیت استمرار تولید در قطب انرژی کشور

پارس جنوبی به‌عنوان اصلی‌ترین منبع تأمین گاز کشور، نقش تعیین‌کننده‌ای در تأمین انرژی بخش‌های خانگی، صنعتی و نیروگاهی دارد. از این رو، حفظ پایداری تولید در پالایشگاه‌های این منطقه، به‌ویژه در شرایط بحران، تحریم و محدودیت‌های عملیاتی، از اهمیت راهبردی برخوردار است.

تجربه بهره‌برداری از پالایشگاه فاز ۱۴ نشان می‌دهد که تعمیرات به‌موقع، مدیریت محدودیت‌های تجهیزاتی، استفاده از ظرفیت متخصصان داخلی و بازیابی سریع تجهیزات آسیب‌دیده، از عوامل مؤثر در جلوگیری از اختلال در زنجیره تأمین گاز و صیانت از ظرفیت تولید انرژی کشور به شمار می‌روند.