به گزارش خبرگزاری رکنا، لحظاتی پیش، دوستی صمیمی از سالهای دور به دیدارش آمد؛ محمود با لبخندی گرم به او خیره شد، اما ناگهان نگاهش یخ زد. واژهها در گلویش خشکیدند و هرچه در پستوی ذهنش جستوجو کرد، نام آن دوست آشنا را نیافت. آن حس شرمِ پنهان و اضطرابی که مثل خوره به جانش میافتاد، در چشمانش موج میزد.
بله! صحبت از بیماری آلزایمر است؛ نوعی زوال عقل که در آن کارکردهای مختلف مغز کاهش یافته و فرد در خصوص حافظه، تمرکز و به یاداوری مطالب و خاطرات دور یا نزدیک دچار مشکل می شود.آلزایمر شایعترین نوع دمانس (زوال عقل) است که با تخریب تدریجی سلولهای مغزی، حافظه، تفکر و رفتار فرد را مختل میکند.
نباید فراموشیهای جزئی روزانه مانند جا گذاشتن کلید را بلافاصله نشانه آلزایمر دانست؛ اما زمانی که این اختلالات حافظه، زندگی روزمره، استقلال فرد و ارتباطات او را مختل کنند، زنگ خطر جدی محسوب میشوند.
آلزایمر به یکی از بزرگترین چالشهای بهداشت عمومی قرن ۲۱ تبدیل شده است. طبق آمارهای سازمان جهانی بهداشت و انجمن جهانی آلزایمر، در حال حاضر بیش از ۵۵ میلیون نفر در سراسر جهان با دمانس زندگی میکنند. پیشبینی میشود با افزایش امید به زندگی و پیری جمعیت، این رقم تا سال ۲۰۵۰ به بیش از ۱۳۹ میلیون نفر برسد.بهطور متوسط هر ۳ ثانیه یک نفر در جهان به دمانس مبتلا میشود.
رئیس انجمن آلزایمر ایران میگوید بیماری آلزایمر که متعلق به سالمندان است اکنون میانسالان و جوانان ایرانی را درگیر کرده و سن ابتلا به این بیماری به بالای ۴۰ سال رسیده است. حدود یک میلیون ایرانی با زوال عقل روبرو هستند. با توجه به روند رو به رشد سالمندی جمعیت در ایران، آمار مبتلایان نیز صعودی است.
بر اساس برآوردهای انجمن آلزایمر ایران، تخمین زده میشود که در حال حاضر حدود ۷۰۰ هزار تا ۱ میلیون نفر در کشور با انواع دمانس (که آلزایمر شایعترین آنهاست) زندگی میکنند.اگرچه آلزایمر درمان قطعی ندارد، اما تشخیص زودهنگام بسیار حیاتی است.
زهرا قریشی، عضو هیئت علمی گروه گفتاردرمانی دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، همزمان با ۲۱ سپتامبر (روز جهانی آلزایمر)، با اشاره به ماهیت پیشرونده این بیماری، اظهار کرد: آلزایمر صرفاً یک اختلال حافظه نیست، بلکه دستگاه عصبی مرکزی را هدف قرار داده و بهتدریج تفکر، حل مسئله، درک گفتار و مهارتهای ارتباطی فرد را تحتالشعاع قرار میدهد.
فراتر از فراموشی؛ حفظ ارتباط با جهان پیرامون
این عضو هیئت علمی دانشگاه افزود: با پیشرفت بیماری، فرد در یافتن واژهها و بیان نیازها با چالش جدی مواجه میشود. گفتاردرمانی در این مسیر با ارزیابی دقیق مهارتهای شناختی-ارتباطی، متناسب با مرحله بیماری، برنامهای اختصاصی طراحی میکند. هدف در این مداخلات، لزوماً بازگردانی توانمندیهای ازدسترفته نیست، بلکه تقویت ارتباطات باقیمانده، کاهش ناکامیهای ارتباطی و افزایش مشارکت فرد در فعالیتهای اجتماعی است.
قریشی تصریح کرد: استفاده از نشانههای دیداری و آموزش راهبردهای ارتباطی به خانوادهها، راهکاری است که میتواند حلقه ارتباطی فرد مبتلا با دنیای پیرامونش را تا حد امکان حفظ کند. اختلال بلع؛ خطری خاموش در مراحل پیشرفته قریشی با بیان اینکه نقش گفتاردرمانگر فراتر از کلام است، به چالش «دیسفاژی» (اختلال بلع) در مراحل پیشرفته بیماری اشاره کرد و گفت: اختلال در بلع، خطر جدی خفگی و بروز پنومونی ناشی از آسپیراسیون را به همراه دارد.
وی افزود: ارزیابی دقیق و ارائه راهکارهای درمانی برای ایمنسازی فرایند تغذیه، بخشی حیاتی از مداخلات تخصصی گفتاردرمانی برای ارتقای سلامت جسمی این بیماران است.ضرورت رویکرد «فردمحور» در مراقبتاین متخصص با تأکید بر اهمیت آموزش مراقبان و خانوادهها افزود: نحوه صحیح تعامل کلامی، مدیریت محیط ارتباطی و توجه به نشانههای غیرکلامی، تأثیر بسزایی بر کاهش استرس و بهبود کیفیت زندگی بیمار دارد.
وی خاطرنشان کرد: اگرچه گفتاردرمانی نمیتواند سیر بیماری آلزایمر را متوقف کند، اما با مداخله زودهنگام و رویکرد فردمحور، میتوان مشارکت اجتماعی و استقلال بیمار را تا بیشترین حد ممکن حفظ کرد.در این روز جهانی، شایسته است آلزایمر را فراتر از «فراموشی» ببینیم و نیاز اساسی بیمار به «درک شدن» و «تغذیه ایمن» را در اولویت برنامههای حمایتی قرار دهیم./ فارس
پایان خبر / رکنا / کدخبر 1251151
ارسال نظر