شیرخوارگاه‌ها در حال خالی شدن؛ بازگشت کودکان به خانواده

به گزارش رکنا  از سازمان بهزیستی کشور، سید جواد حسینی افزود: سالانه حدود ۶ هزار کودک بدسرپرست و بی‌سرپرست وارد چرخه خدمات بهزیستی می‌شوند و اکنون شیرخوارگاه‌های ما در حال خالی شدن است چون تمام تلاش ما این است که کودکان را به خانواده زیستی خود بازگردانیم. خانواده‌محوری از سیاست‌های اصلی سازمان بهزیستی است و باید به تقویت خانواده کمک کنیم. فرزند بدسرپرست یا بی‌سرپرست، فرزند حکومت است و دولت موظف به رسیدگی به این کودکان است.

وی تاکید کرد: تمام تلاش ما این است که کودکان را به خانواده زیستی خود بازگردانیم و اگر این امکان وجود نداشت آنان را به ولی قهری مانند عمه، خاله یا عمو بسپاریم حدود ۵۰ درصد کودکان به این شیوه به خانواده بازمی‌گردند.

حسینی با اشاره به روند واگذاری فرزندخواندگی گفت: در فرزندخواندگی سخت‌گیری می‌کنیم و باید مطمئن شویم که کودک در معرض آسیب قرار نمی‌گیرد. صلاحیت جسمی، روانی، جنسی، سنی، مالی و اقتصادی متقاضیان به دقت بررسی می‌شود و کمتر می‌شنویم که کودکان در میان ۲۵ هزار خانواده فرزندپذیر دچار مشکل شده باشند. کودکانی که به خانواده‌ها سپرده شده‌اند در اغلب موارد نسبت به زمانی که در خانواده زیستی خود بودند، وضعیت بهتری دارند.

وی ادامه داد: در یک سال گذشته ۷۰ درصد اعتبارات بهزیستی با رویکرد خانواده‌محوری توزیع شده است و اکنون به ازای هر کودک ۲۵ متقاضی فرزندخواندگی وجود دارد.

رئیس سازمان بهزیستی درباره شرایط متقاضیان فرزندخواندگی نیز گفت: اگر سن متقاضی بالا باشد یا خانواده‌ای که فرزند چهار ساله دارد، متقاضی سرپرستی یک پسر چهار ساله باشد یا از نظر مالی شرایط مناسبی نداشته باشد یا از لحاظ رفتاری و اجتماعی در محل زندگی خود وضعیت قابل قبولی نداشته باشد، کودک را به آن خانواده واگذار نمی‌کنیم باید خیالمان راحت باشد چون این کودک امانتی در دست ما است.

وی با اشاره به اجرای طرح مراقب همراه اظهار کرد: این طرح را امسال اجرا خواهیم کرد اکنون ۴۲ هزار خانواده دارای فرزندان دوقلو و بیشتر تحت پوشش داریم که نگهداری از فرزندان برای آنان دشوار است و حداقل آسیب این شرایط لطمه دیدن شغل مادر یا پدر است در این طرح از زنان سرپرست خانوار جوان یا فرزندان جوان آنان به عنوان مراقب همراه استفاده می‌شود و هر مراقب به ۱۰ خانواده در نگهداری از فرزندان کمک خواهد کرد.

بیمه اجتماعی تمام زنان سرپرست خانوار

حسینی همچنین گفت: همزمان با هفته بهزیستی تمام زنان سرپرست خانوار روستایی و عشایری در روستاها و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر جمعیت با اختصاص هزار میلیارد تومان تحت پوشش بیمه اجتماعی رایگان قرار گرفتند همچنین امسال دو هزار نفر مستمری معادل حداقل حقوق و دستمزد دریافت خواهند کرد.

وی درباره طرح دست‌های مهربان اظهار کرد: این طرح نیز در راستای خانواده‌محوری اجرا می‌شود. اکنون ۷۰۰ مرکز شبه‌خانواده داریم که حدود ۱۰ هزار کودک در آن‌ها نگهداری می‌شوند از سوی دیگر سالمندان تنهایی داریم و این کودکان نیز به حضور پدربزرگ و مادربزرگ نیاز دارند. در این طرح این دو گروه را در کنار یکدیگر قرار می‌دهیم تا پیوند میان‌نسلی برقرار شود و سالمندان نیز از تنهایی نجات پیدا کنند. اکنون این طرح در قالب ۹۱ مرکز در تمامی استان‌های کشور در حال اجرا است.

رئیس سازمان بهزیستی درباره آسیب‌های ناشی از جنگ و ارائه خدمات مشاوره‌ای در دوران جنگ نیز گفت: جنگ‌ها هم فرصت‌هایی هم آسیب‌هایی در حوزه اقتصاد، اشتغال، منازل مسکونی، جان انسان‌ها و همچنین آسیب‌های روانی و اجتماعی دارند که سازمان بهزیستی باید در این زمینه نقش‌آفرینی کند. در جریان جنگ، ۳۰ هزار مددجوی بهزیستی آسیب دیدند، ۳۷ نفر شهید و جانباز شدند و اخیراً نیز دو مددجوی نابینا در بندر خمیر به شهادت رسیدند همچنین سه هزار شغل نیز آسیب دید.

حسینی ادامه داد: یکی از وظایف ما ارائه خدمات روانشناختی در بحران و پسابحران است از دهه ۷۰ اقدام بزرگی انجام شد و اورژانس اجتماعی شکل گرفت. اکنون ۴۰۰ اورژانس اجتماعی در کشور فعال است و هفته گذشته نیز ۲۹ آمبولانس جدید به این ناوگان اضافه شد. اورژانس اجتماعی در شهرهای بالای ۵۰ هزار نفر جمعیت فعال است و امسال ۳۰ شهر دیگر نیز به این شبکه افزوده می‌شوند تا همه مناطق از دسترسی مناسب برخوردار شوند.

مشارکت ۴۵۰ هزار نفر در غربالگری سلامت روان

وی تصریح کرد: بیش از ۴۰۵ هزار خدمت مشاوره‌ای از طریق اورژانس اجتماعی ۱۲۳ در حوزه مداخله در بحران ارائه شده و افراد از موقعیت‌های پرخطر خارج شده‌اند همچنین در جریان جنگ ۴۰ روزه نیروهای اورژانس اجتماعی ۲۵ هزار عملیات میدانی انجام دادند. خط ۱۴۸۰ صدای مشاور نیز خدمات تخصصی مشاوره رایگان ارائه می‌دهد همچنین آسیب‌های روانی و اجتماعی ناشی از جنگ از جمله اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) انجام شد در این غربالگری که طی یک ماه انجام شد و ۴۵۰ هزار نفر در آن مشارکت کردند. افرادی که نیاز به مداخله تخصصی داشته باشند برای دریافت خدمات تخصصی ارجاع داده می‌شوند.

وی ادامه داد: ۱۹ درصد افراد غربالگری‌شده دچار ترومای شدید بودند. مددجویان بهزیستی خدمات رایگان را از طریق ۳۵۰۰ مرکز مشاوره این سازمان دریافت می‌کنند و سایر افراد نیز بر اساس تقسیم کار ملی به وزارت آموزش و پرورش، بنیاد شهید، وزارت بهداشت و دیگر دستگاه‌های مسئول ارجاع داده می‌شوند.

حسینی درباره طرح خانواده میزبان گفت: این طرح در شرایط بحران کارآمدی بیشتری دارد. برای مثال ممکن است پدر و مادر کودکی به دلیل زندانی بودن چند ماه بعد آزاد شوند و در این مدت فرزند آنان تحت سرپرستی بهزیستی قرار گیرد. با همکاری دستگاه قضایی این اختیار را داریم که در شرایط بحرانی خانواده یا جامعه، کودک را به خانواده میزبان بسپاریم. اکنون ۵۲۰۰ مرکز شبانه‌روزی در کشور فعال است که ۲۰۰ هزار نفر در آن‌ها اقامت دارند. در دوران جنگ بخشی از کودکان مراکز را به خانواده‌های میزبان سپردیم و برخی مربیان نیز در همان ایام، کودکان مراکز شبه‌خانواده را به منزل خود بردند و از آنان نگهداری کردند.

رئیس سازمان بهزیستی گفت: جنگ ظرفیت‌های مردمی فراوانی را به ما نشان داد که پیش از این از آن‌ها غافل بودیم. در جریان انفجار کنار شیرخوارگاه آمنه، مربیان تا زمانی که همه کودکان را با خود از شیرخوارگاه خارج نکردند محل را ترک نکردند.

حسینی درباره مستمری و حمایت‌های مالی مددجویان سازمان بهزیستی نیز اظهار کرد: ما با همه مددجویان همدلیم و دولت در اوج بحران جنگ، بالاترین میزان افزایش مستمری مددجویان را تصویب کرد و امسال مستمری‌ها ۵۰ درصد افزایش یافت. برای نخستین بار یارانه مراکز ۷۰ درصد افزایش یافت در حالی که پیش از این هیچ‌گاه بیش از ۴۰ درصد افزایش نداشت همچنین حق پرستاری خانواده‌محور ۸۰ درصد و خدمات ویزیت در منزل ۱۰۰ درصد افزایش پیدا کرد.

رئیس سازمان بهزیستی خاطرنشان کرد: بهزیستی ۱۶ نوع پرداخت حمایتی دارد. برای نمونه ماده ۲۷ قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت، پرداخت کمک‌هزینه معیشتی به افراد دارای معلولیت شدید و خیلی شدید فاقد شغل را پیش‌بینی کرده است که اکنون ماهانه دو میلیون تومان به آنان پرداخت می‌شود البته آیتم‌های حمایتی دیگری نیز وجود دارد.

وی در پایان گفت: قبول داریم که مجموع این حمایت‌ها هنوز کفاف هزینه‌های زندگی را نمی‌دهد اما اعتبارات اجرای قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت از زمانی که مسئولیت را بر عهده گرفتم از تأمین تنها ۸ درصد نیازهای اجرای قانون اکنون به ۲۴ درصد رسیده است.