علی اعطا: محدودیت فضای مجازی به مشارکت مردم در انتخابات شورای شهر لطمه می زند / گروه های سیاسی؛ شب انتخابات بدون تخصص و تجربه وارد شوراها می شوند !

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا، علی اعطا، فعال سیاسی و عضو سابق شورای شهر تهران، در گفت و گو با رکنا با اشاره به انتخابات سال آینده شوراهای شهر و راهکارهای افزایش مشارکت مردمی گفت: میزان مشارکت در انتخابات همواره تابعی از شرایط عمومی سیاسی و اجتماعی جامعه است. در دوره هایی که مشارکت بالا بوده، معمولا امید به بهبود شرایط و امکان تغییر و اصلاح از طریق صندوق رای در جامعه وجود داشته و در مقاطعی که مردم احساس کرده اند رای آنها قادر به ایجاد اصلاحات مورد نظرشان نیست، تمایل به مشارکت کاهش یافته است. انباشت نارضایتی ها نیز در کاهش معنادار مشارکت نقش موثری دارد.

وی افزود: مشارکت انتخاباتی وابسته به عوامل زمینه ای است که در کوتاه مدت به سادگی قابل تغییر نیست. در حال حاضر نیز  اطلاعاتی که به صورت غیررسمی از نظرسنجی ها شنیده می شود نشان می دهد در حال حاضر تمایل به مشارکت پایین است. البته نمی‌توان پیش‌بینی کرد که تا سال آینده شرایط به چه صورت خواهد بود. در همین وضعیت فعلی هم می توان به چند عامل اشاره کرد که ممکن است بتواند به افزایش مشارکت کمک کند.

اعطا ادامه داد: نخستین عامل این است که باید زمینه برگزاری یک انتخابات رقابتی و معنادار فراهم باشد. گروه های مختلف سیاسی بتوانند در انتخابات حضور مؤثر داشته باشند. با توجه به قانون جدید انتخابات، تنها احزاب و جبهه های سیاسی امکان ارائه لیست دارند و گروه هایی که ثبت رسمی نشده اند، نمی توانند به صورت مستقل لیست بدهند. در چنین شرایطی، اگر در فرآیند تایید صلاحیت ها سختگیری‌هاب غیرضروری صورت نگیرد این پیام به جامعه منتقل می شود که نمایندگان جریان های مختلف امکان حضور  سیاسی و انتخاباتی دارند و این موضوع شاید بتواند علیرغم انباشت نارضایتی‌ها، هواداران آنها را به مشارکت ترغیب کند.

این فعال سیاسی همچنین گفت: عامل دوم موثر بر مشارکت، گشودگی و‌ رفع محدودیت‌ در فضای مجازی است. بخش عمده فعالیت های انتخاباتی در بستر اینترنت انجام می شود و شیوه های سنتی تبلیغات شهری نقش کمرنگ تری دارند و شبکه های اجتماعی بر بستر اینترنت اصلی ترین ابزار نامزدها برای گفت و گو با مردم هستند. در صورتی که حاکمیت خواهان مشارکت بالاتر از آن چیزی است که نظرسنجی ها نشان می دهد، باید این محدودیت ها را کاهش دهد.

اعطا در ادامه تأکید کرد: عامل سوم نقش صدا و سیما است. من برخلاف برخی دیدگاه‌ها، معتقد نیستم که ضریب اثر صداوسیما بسیار پایین باشد و به نظرم این مجموعه همچنان تاثیرگذاری دارد. در این مقطع باید به گونه ای عمل، ییشود که صداهای مختلف مجال حضور داشته باشند و بخش عمده امکانات و زمان پخش عمدتا در اختیار جریان‌ها و طیف‌های خاصی نباشد. در این شرایط ضروری است که درهای صدا و سیما بیش از گذشته به روی گروه های مختلف سیاسی و احتماعی باز شود تا مردم احساس کنند می توانند دیدگاه های متنوع را بشنوند. با توجه به میزان نفوذ صدا و سیما، استفاده درست از این ظرفیت می تواند در افزایش مشارکت موثر باشد.

وی افزود: با وجود نارضایتی های موجود که بخشی از آن سیاسی و بخش عمده ای اقتصادی است، اگر به این عوامل توجه شود، شاید بتوان امیدوار بود که میزان مشارکت اندکی افزایش پیدا کند.

عضو سابق شورای شهر تهران در پاسخ به پرسشی درباره تاثیر اخبار مربوط به فساد مالی در شوراهای شهر، به ویژه در شهرهای کوچک، بر بی اعتمادی مردم گفت: فساد مالی در بسیاری از نهادهایی که با منابع مالی کلان سر و کار دارند دیده می شود و مختص شوراهای شهر نیست؛ اما در نهادهای انتخاباتی بیشتر برجسته می شود. هیچ مطالعه ای نشان نمی دهد که میزان فساد در شوراها بیشتر از سایر نهادهاست. از آنجا که شوراها نهادهای انتخابی هستند و نظارت رسانه ای بیشتری بر آنها وجود دارد، طبیعی است که اخبار منفی در آنها بیشتر برجسته می‌شود.

وی در ادامه با اشاره به ماهیت سیاسی انتخابات گفت: انتخابات، ذاتا یک امر سیاسی است، فارغ از اینکه موضوع آن چیست. یکی از نقاط ضعف ما این است که احزاب و گروه های سیاسی آمادگی برای مدیریت امور تخصصی را ندارند. احزاب به طور طبیعی با هدف کسب قدرت فعالیت می کنند؛ اما زمانی که پیروز انتخابات مدیریت شهری می شوند، باید نیروهای متخصص، آموزش دیده و برنامه مشخص برای اداره یک نهاد تخصصی و مدنی داشته باشند.

اعطا در پایان خاطرنشان کرد: متاسفانه در بسیاری موارد این اتفاق رخ نمی دهد. برخی گروه های سیاسی شب انتخابات شکل می گیرند، لیست می دهند و با تکیه بر شبکه رای توده‌‌وار خود وارد شورا می شوند؛ اما نه تخصص و تجربه لازم را دارند و نه حتی با الفبای مدیریت شهری آشنا هستند. در مقابل، برخی احزاب از سال ها قبل کار تخصصی کرده اند، گروه های کارشناسی تشکیل داده اند و برنامه داشته اند که این رویکرد، وضعیت مطلوب است. در تهران، طی شش دوره انتخابات شورای شهر، همواره اعضای شورا از یکی از دو لیست اصلی رقیب بوده اند و تنها در یک دوره یک نفر خارج از این دو لیست وارد شورا شد. این نشان می دهد که ماهیت انتخابات شهری سیاسی است و گروه های سیاسی به دلیل داشتن ابزار ارتباطی و پایگاه رای، شانس بیشتری برای پیروزی دارند. ضعف اصلی آنجاست که این گروه ها پس از پیروزی، آمادگی لازم برای مدیریت تخصصی شهر را ندارند و این مسئله ای است که احزاب باید برای رفع آن خود را تقویت کنند.