سالگرد درگذشت ثمینه باغچه‌ بان؛ روایتی از زندگی یک آموزگار ماندگار

به گزارش رکنا، یک سال از درگذشت ثمینه باغچه‌بان، نویسنده، آموزگار و از چهره‌های اثرگذار در آموزش کودکان ناشنوا در ایران می‌گذرد؛ بانویی که در چهارم فروردین ۱۳۰۶ در تبریز متولد شد و بخش بزرگی از عمر خود را در راه آموزش، ادبیات کودک و حمایت از کودکان ناشنوا سپری کرد. ثمینه باغچه‌بان، دختر جبار باغچه‌بان، در ۲۶ شهریور ۱۴۰۴ در ۹۷سالگی درگذشت و نامش در تاریخ آموزش و ادبیات کودک ایران ماندگار شد.

ثمینه باغچه‌بان متولد چه سالی بود؟

ثمینه باغچه‌بان در ۴ فروردین ۱۳۰۶ در تبریز و در خانواده جبار باغچه‌بان، بنیان‌گذار کودکستان و از پیشگامان آموزش کودکان ناشنوا در ایران، متولد شد. کودکی او در محیط‌های آموزشی پدرش گذشت و از همان سال‌ها با آموزش کودکان و فعالیت‌های فرهنگی آشنا شد.

او بعدها مسیر پدرش را ادامه داد و به یکی از چهره‌های شناخته‌شده در حوزه آموزش کودکان ناشنوا تبدیل شد.

ادامه راه جبار باغچه‌بان

پس از درگذشت پدرش، ثمینه مسئولیت آموزشگاه باغچه‌بان را بر عهده گرفت و فعالیت خود را در زمینه آموزش کودکان ناشنوا و تربیت معلمان ادامه داد.

او همچنین در مدیریت و توسعه مراکز آموزشی مرتبط با ناشنوایان نقش داشت و در زمینه آموزش، گفتاردرمانی و تربیت متخصصان این حوزه فعالیت کرد. منابع همچنین از نقش او در شکل‌گیری و فعالیت سازمان ملی رفاه ناشنوایان یاد کرده‌اند.

تحصیلات ثمینه باغچه‌بان

ثمینه باغچه‌بان در حوزه آموزش کودکان استثنایی تحصیل و تخصص پیدا کرد. او در آمریکا در زمینه آموزش ناشنوایان و گفتاردرمانی ادامه تحصیل داد و پس از بازگشت به ایران، آموخته‌های خود را در نظام آموزشی کشور به کار گرفت.

یکی از فعالیت‌های مهم او، تربیت آموزگاران و تلاش برای گسترش روش‌های نوین آموزش کودکان ناشنوا بود.

ثمینه باغچه‌بان؛ نویسنده ادبیات کودک

فعالیت ثمینه باغچه‌بان تنها به آموزش محدود نبود. او در زمینه ادبیات کودک و نوجوان نیز آثار مختلفی منتشر کرد که برخی از آنها در میان آثار شناخته‌شده ادبیات کودک ایران قرار گرفته‌اند.

از آثار معروف او می‌توان به این کتاب‌ها اشاره کرد:

• پل چوبی
• نوروزها و بادبادک‌ها
• جم‌جمک برگ خزون
• آفتاب مهتاب چه‌رنگه
• روشنگر تاریکی‌ها

کتاب «روشنگر تاریکی‌ها» درباره زندگی و فعالیت‌های پدرش، جبار باغچه‌بان، نوشته شده است. همچنین «پل چوبی» و «نوروزها و بادبادک‌ها» از آثار برگزیده شورای کتاب کودک معرفی شده‌اند.

پیوند ادبیات کودک با آموزش

یکی از ویژگی‌های فعالیت ثمینه باغچه‌بان، پیوند میان آموزش، ادبیات کودک و فرهنگ عامه بود. او در برخی آثارش از ترانه‌ها، متل‌ها و عناصر آشنای فرهنگ ایرانی برای ارتباط بهتر با کودکان استفاده کرد.

فعالیت او در زمینه زبان اشاره نیز ادامه همین مسیر بود. از جمله پروژه‌های فرهنگی او، ارائه ترانه فولکلوریک «دویدم و دویدم» همراه با نسخه‌ای به زبان اشاره بود.

مهم‌ترین فعالیت‌های ثمینه باغچه‌بان

ثمینه باغچه‌بان چه زمانی درگذشت؟

ثمینه باغچه‌بان روز چهارشنبه ۲۶ شهریور ۱۴۰۴ در سن ۹۷ سالگی درگذشت. خبر درگذشت او از سوی نوش‌آفرین انصاری، دبیر شورای کتاب کودک، تأیید شد. مراسم تشییع پیکر او نیز روز ۲۷ شهریور از مقابل مدرسه باغچه‌بان برگزار شد.

درگذشت ثمینه باغچه‌بان واکنش‌هایی در جامعه فرهنگی و آموزشی ایران به دنبال داشت؛ چراکه فعالیت چند دهه‌ای او با آموزش کودکان، ادبیات کودک و آموزش ناشنوایان پیوند خورده بود.

میراث ثمینه باغچه‌بان

ثمینه باغچه‌بان نزدیک به یک قرن زندگی کرد و بخش مهمی از آن را صرف آموزش و فعالیت فرهنگی کرد. میراث او را می‌توان در دو حوزه اصلی دنبال کرد: آموزش کودکان ناشنوا و ادبیات کودک و نوجوان.

او راهی را که از خانواده باغچه‌بان آغاز شده بود ادامه داد و در کنار فعالیت‌های آموزشی، با نوشتن کتاب و مشارکت در پروژه‌های فرهنگی، بخشی از ادبیات کودک ایران را نیز غنی‌تر کرد.

سالگرد درگذشت ثمینه باغچه‌بان فرصتی است برای یادآوری نام بانویی که آموزش را برای همه کودکان دنبال کرد و آثارش همچنان بخشی از خاطرات ادبی نسل‌های مختلف است.