تب؛ دشمن بدن یا سلاحی برای مبارزه با بیماری؟

به گزارش رکنا، تب همیشه دشمن بدن نیست؛ گاهی نشانه‌ای از فعال شدن سیستم دفاعی بدن در برابر عوامل بیماری‌زاست. وقتی بدن با عفونت‌هایی مانند ویروس‌ها یا باکتری‌ها روبه‌رو می‌شود، سلول‌های ایمنی موادی به نام سیتوکین‌ها آزاد می‌کنند. این پیام‌رسان‌ها روی مرکز تنظیم دمای بدن در هیپوتالاموس مغز اثر می‌گذارند و «نقطه تنظیم» دمای بدن را بالاتر می‌برند.

در نتیجه بدن برای رسیدن به دمای جدید، تولید گرما را افزایش و از دست دادن گرما را کاهش می‌دهد؛ به همین دلیل ممکن است هنگام شروع تب احساس سرما یا لرز داشته باشیم.

اینفوگرافی تب چگونه ایجاد می‌شود؟

ورود عامل بیماری‌زا

⬇️

فعال شدن سلول‌های ایمنی

⬇️

آزاد شدن پیام‌رسان‌هایی مانند IL-1 و IL-6

⬇️

پیام به هیپوتالاموس

⬇️

افزایش نقطه تنظیم دمای بدن

⬇️

لرز + کاهش دفع گرما + افزایش تولید گرما

⬇️

ایجاد تب

افزایش دمای بدن می‌تواند در برخی شرایط به عملکرد بهتر بخش‌هایی از سیستم ایمنی کمک کند و حتی رشد بعضی عوامل بیماری‌زا را محدود کند؛ بنابراین تب را نمی‌توان همیشه صرفاً یک واکنش مضر دانست.

آیا هر تب نشانه عفونت است؟

خیر. عفونت شایع‌ترین علت تب است، اما التهاب، بیماری‌های خودایمنی، برخی داروها و بعضی بیماری‌های دیگر نیز می‌توانند باعث تب شوند.

⚠️ یک نکته مهم

تب یک واکنش کنترل‌شده بدن است و با «گرم‌شدن بیش از حد بدن» یا هایپرترمی یکسان نیست. در تب، مغز نقطه تنظیم دما را تغییر می‌دهد؛ اما در هایپرترمی، دمای بدن بدون این تغییر تنظیمی بالا می‌رود.