پیشنهاد علم برای پیشگیری از زوال عقل چیست؟

به گزارش رکنا، نتایج جدیدترین پژوهش‌ها نشان می‌دهد اگرچه هیچ راهکار قطعی برای جلوگیری از زوال عقل وجود ندارد، اما برخی عادت‌های سالم می‌توانند خطر ابتلا را کاهش دهند یا روند افت عملکرد شناختی را کندتر کنند.

سبک زندگی سالم؛ مفید اما نه معجزه‌گر

مطالعات متعدد نشان داده‌اند افرادی که فعالیت بدنی منظم دارند، رژیم غذایی سالم‌تری را دنبال می‌کنند، روابط اجتماعی خود را حفظ می‌کنند و ذهن خود را با یادگیری و فعالیت‌های فکری درگیر نگه می‌دارند، در مجموع کمتر در معرض زوال شناختی قرار می‌گیرند.

با این حال، متخصصان تأکید می‌کنند که رعایت همه این توصیه‌ها به معنای مصونیت کامل در برابر آلزایمر یا سایر انواع زوال عقل نیست. ژنتیک، سن و برخی عوامل زیستی همچنان نقش مهمی در بروز این بیماری‌ها دارند.

۱۴ عامل خطر قابل اصلاح

بر اساس گزارش جدید کمیسیون «لنست»، مهم‌ترین عوامل خطر قابل کنترل برای زوال عقل عبارت‌اند از:

کم‌تحرکی

فشار خون بالا

دیابت

چاقی

سیگار کشیدن

مصرف زیاد الکل

افسردگی

انزوای اجتماعی

کم‌شنوایی درمان‌نشده

مشکلات بینایی درمان‌نشده

کلسترول LDL بالا

آسیب‌های مغزی

آلودگی هوا

سطح پایین تحصیلات

پژوهشگران برآورد می‌کنند که از نظر تئوری، کنترل این عوامل می‌تواند سهم قابل توجهی از موارد زوال عقل را کاهش دهد، هرچند میزان اثر در هر فرد متفاوت است.

ورزش؛ یکی از بهترین انتخاب‌ها

فعالیت بدنی منظم همچنان یکی از قوی‌ترین توصیه‌های علمی برای حفظ سلامت مغز محسوب می‌شود. ورزش با بهبود گردش خون، کاهش التهاب، کنترل فشار خون و حفظ سلامت قلب، به‌طور غیرمستقیم از عملکرد مغز حمایت می‌کند.

پیاده‌روی روزانه، دوچرخه‌سواری، شنا و تمرینات قدرتی از جمله فعالیت‌هایی هستند که می‌توانند در حفظ عملکرد شناختی نقش داشته باشند.

مغز را فعال نگه دارید

یادگیری مهارت‌های جدید، مطالعه، حل جدول، بازی‌های فکری، یادگیری زبان جدید و شرکت در فعالیت‌های ذهنی می‌تواند به تقویت «ذخیره شناختی» مغز کمک کند؛ مفهومی که به توانایی مغز برای مقابله با آسیب‌ها و تغییرات مرتبط با افزایش سن اشاره دارد.

روابط اجتماعی را جدی بگیرید

تحقیقات نشان داده‌اند افرادی که ارتباطات اجتماعی فعال‌تری دارند، کمتر دچار افت شناختی می‌شوند. دیدار با دوستان، شرکت در فعالیت‌های گروهی و حفظ ارتباط با خانواده می‌تواند برای سلامت مغز مفید باشد.

خواب، شنوایی و بینایی را نادیده نگیرید

دانشمندان در سال‌های اخیر توجه بیشتری به نقش مشکلات شنوایی و بینایی در افزایش خطر زوال عقل داشته‌اند. استفاده از سمعک در صورت نیاز، درمان اختلالات بینایی و داشتن خواب کافی و باکیفیت از اقداماتی هستند که می‌توانند به حفظ سلامت مغز کمک کنند.

آیا واکسن زونا از آلزایمر جلوگیری می‌کند؟

برخی مطالعات جدید احتمال داده‌اند افرادی که واکسن زونا دریافت می‌کنند، کمتر در معرض زوال عقل قرار می‌گیرند. با این حال، شواهد هنوز قطعی نیست و پژوهشگران تأکید می‌کنند برای تأیید این ارتباط به تحقیقات بیشتری نیاز است.

جمع‌بندی

دانش امروز نشان می‌دهد هیچ روش تضمینی برای پیشگیری کامل از زوال عقل وجود ندارد، اما داشتن سبک زندگی سالم می‌تواند شانس حفظ سلامت مغز را افزایش دهد. ورزش منظم، تغذیه مناسب، کنترل فشار خون و دیابت، حفظ روابط اجتماعی، درمان مشکلات شنوایی و بینایی و فعال نگه داشتن ذهن از مهم‌ترین توصیه‌های علمی در این زمینه هستند.

متخصصان تأکید می‌کنند حتی اگر این اقدامات نتوانند به‌طور کامل از بروز زوال عقل جلوگیری کنند، دست‌کم می‌توانند سلامت عمومی بدن را بهبود ببخشند، خطر بیماری‌های قلبی و سکته را کاهش دهند و کیفیت زندگی را در سال‌های سالمندی افزایش دهند.