افزایش رقم کالابرگ: آیا کالابرگ یک میلیون تومانی به زودی بیشتر می‌شود؟

تحولات جدید در پرداخت کالابرگ؛ افزایش رقم چه زمانی اجرایی می‌شود؟

با اجرای طرح کالابرگ به جای پرداخت نقدی یارانه 28 هزار و 500 تومانی، دولت اعلام کرده بود که براساس تحولات اقتصادی، افزایش نرخ تورم و تغییرات قیمتی، رقم یک میلیون تومانی کالابرگ برای هر فرد در ماه به‌روز خواهد شد.

بر اساس برنامه‌ریزی‌های اولیه، قرار بر این بود که از ابتدای ماه اردیبهشت، مرحله پنجم اجرای این طرح با افزایش مبلغ همراه شود. اما به‌رغم گذشت چهار ماه از این وعده، این تغییرات هنوز در دستور کار قرار نگرفته و سخنان اخیر سخنگوی دولت نیز نشانه‌ای از عدم تحقق این برنامه در آینده‌ای نزدیک دارد.

برنامه جدید شارژ کالابرگ

در حال حاضر، تنها تغییر اعمال‌شده در این طرح، انتقال زمان‌بندی شارژ اعتبار کالابرگ است و این تغییر مطابق جدول زیر اجرا خواهد شد:

- ۱۵ مرداد: خانوارهایی با رقم آخر کد ملی ۰، ۱ و ۲، خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد، بهزیستی و نیروهای مسلح

- ۲۵ مرداد: خانوارهایی با رقم آخر کد ملی ۳، ۴، ۵ و ۶

- ۵ شهریور: خانوارهایی با رقم آخر کد ملی ۷، ۸ و ۹ که اعتبار مرداد را تا این تاریخ دریافت خواهند کرد.

این روند زمان‌بندی از مرحله سیزدهم به بعد به شکلی ثابت اجرا خواهد شد.

دلایل تغییر زمان شارژ اعتبار

یعقوب اندایش، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دلیل اصلی تغییر زمان شارژ کالابرگ را ایجاد نظم در پرداخت‌ها، کاهش ازدحام در فروشگاه‌ها و استفاده بهینه‌تر از شبکه فروش عنوان کرده است. به گفته او، این تغییرات باعث برنامه‌ریزی بهتر مشمولان و امکان بهره‌برداری راحت‌تر از اعتبار کالابرگ خواهد شد.

همچنین، افزایش تعداد پایانه‌های فروشگاهی متصل به این طرح از ۲۶۰ هزار به ۶۹۰ هزار واحد، یکی از اقدامات دولت برای پوشش گسترده‌تر و تسهیل دسترسی مردم به کالاهای ضروری است.

دیدگاه‌های مسئولان

وزیر امور اقتصادی و دارایی بیان کرده است که اعتبار کالابرگ با در نظر گرفتن تورم به‌روزرسانی خواهد شد و بر اهمیت حمایت از حقوق شهروندان و ارتقای حداقل‌های حمایتی تأکید کرده است. این موضوع در گذشته نیز توسط رئیس‌جمهور مطرح شده بود، اما تاکنون منابع مالی کافی برای اجرای این افزایش مهیا نشده است.

در همین راستا، معاون وزارت رفاه اخیراً از احتمال افزایش مبلغ کالابرگ برای برخی دهک‌ها سخن گفته بود، اما سخنگوی دولت با اشاره به نبود منابع کافی، هر گونه افزایش رقم را در حال حاضر منتفی دانسته است. طبق آخرین جدول زمانی، شارژ اعتبار مردادماه بدون تغییر نسبت به ماه‌های گذشته بوده و تغییری در مبلغ واریز شده صورت نخواهد گرفت.

وزیر جهاد کشاورزی نیز اعلام کرده که گزینه‌های مختلف برای افزایش اعتبار بررسی شده و در اولویت دولت، حمایت از اقشار آسیب‌پذیر قرار دارد.

تورم تیرماه و تأثیر آن بر قدرت خرید

با ثابت ماندن رقم کالابرگ در هشت ماه گذشته، نرخ تورم به شکل قابل‌توجهی افزایش یافته است. آمارهای اخیر نشان داده‌اند که تورم تیرماه به رقم 66 درصد رسیده و فشار زیادی بر سبد مصرفی خانوارها وارد کرده است. تورم ماهانه مواد خوراکی، آشامیدنی‌ها و دخانیات نیز 2.5 درصد و تورم سالانه این گروه به 97.6 درصد رسیده است.

تغییرات قیمتی در مواد خوراکی

تورم نقطه‌به‌نقطه مواد خوراکی و آشامیدنی‌ها در تیرماه به 128.1 درصد رسیده است. بخش‌هایی از سبد مصرف خانوارها مانند روغن و چربی‌ها با تورم 261.5 درصدی بیشترین افزایش قیمت را داشته‌اند. همچنین شیر، پنیر، تخم‌مرغ و گوشت نیز با تورم‌های بالای 145 درصدی مواجه شده‌اند. تورم نان و غلات به 116.7 درصد و میوه و خشکبار به 115.4 درصد رسیده است.

این آمارها نشان می‌دهند که قدرت خرید یک میلیون تومان در شرایط فعلی بسیار کاهش پیدا کرده و لزوم اجرای وعده‌های پیشین دولت برای اصلاح این رقم، بیشتر از هر زمان دیگری حس می‌شود.

مفاد قانونی درباره میزان کالابرگ

بر اساس ماده سه فصل اول آیین‌نامه تضمین امنیت غذایی و حمایت معیشتی خانوارها، دولت موظف به ارزیابی فصلی تغییرات قیمتی و جبران هزینه‌های ناشی از افزایش قیمت اقلام سبد کالابرگ از محل منابع موجود در حساب پشتیبان است.

طبق آیین‌نامه مصوب سال ۱۴۰۴، هرگونه تغییر در مبلغ کالابرگ باید به تصویب کارگروه ماده ۱۳ برسد. این قانون تأکید دارد که با افزایش قیمت اقلام، اعتبار کالابرگ برای دوره بعدی افزایش یابد.

در این قانون هیچ اشاره‌ای به حذف دهک‌ها از لیست دریافت‌کنندگان نشده و دولت وظیفه دارد منابع مورد نیاز را مطابق قانون تأمین کند و به نیازهای معیشتی مردم پاسخ دهد.