بسیج دستگاه‌های اجرایی برای صیانت از غارها به عنوان مخازن استراتژیک آب

 به گزارش رکنا ، غارها و پهنه‌های کارستی فراتر از جاذبه‌های زمین‌شناختی و میراث طبیعی، از مهم‌ترین ذخایر آب شیرین زیرزمینی و زیستگاه‌های منحصربه‌فرد گونه‌های نادر و شکننده به شمار می‌روند، سازمان حفاظت محیط زیست با اتکا به جایگاه حاکمیتی و وظایف نظارتی خود، این بوم‌سازگان‌های زیرسطحی را بخشی جدایی‌ناپذیر از سرمایه‌های طبیعی و ملی کشور می‌داند و صیانت از یکپارچگی زیستی و ساختاری آن‌ها را در زمره اولویت‌های حفاظتی قرار داده است.

حفاظت مؤثر از این ساختارهای حساس و شکننده، نیازمند رویکردی چندوجهی و فرابخشی است، در همین راستا، کارگروه ملی غارشناسی کشور با راهبری معاونت محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی، به‌عنوان مرجع سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و هماهنگی میان دستگاهی، استقرار نظام جامع مدیریت زیست‌محیطی غارها را دنبال می‌کند.

در این چارچوب، برنامه‌های اولویت‌دار سازمان در حوزه حفاظت از غارها و سامانه‌های کارستی بر محورهای زیر متمرکز است:

ارتقای رده حفاظتی و ثبت پدیده‌های کارستی شاخص

پیگیری و تکمیل فرایند شناسایی، مستندسازی و ارتقای سطح حفاظتی غارها و عوارض کارستی واجد ارزش، از طریق ثبت آن‌ها به‌عنوان آثار طبیعی ملی و قرار گرفتن در مناطق چهارگانه تحت مدیریت، متناسب با ظرفیت‌ها و ارزش‌های حفاظتی هر منطقه.

پایش، پهنه‌بندی و تعیین ظرفیت برد

تدوین ضوابط حفاظتی متناسب با میزان حساسیت اکولوژیک غارها، تعیین ظرفیت برد و جلوگیری از ورود گردشگری بی‌ضابطه و هرگونه دخل و تصرف مخرب در غارهای پژوهشی و حفاظتی.

تقویت نظارت حاکمیتی بر فعالیت‌های عمرانی و معدنی

اعمال نظارت‌های مؤثر بر فعالیت‌های عمرانی، معدنی و سایر طرح‌های توسعه‌ای در حریم هیدرولوژیک و ژئومورفولوژیک ساختارهای کارستی، با هدف پیشگیری از آلودگی منابع آب زیرزمینی و جلوگیری از تخریب ساختار فیزیکی غارها بر اثر عملیات انفجاری و برداشت‌های معدنی.

تحکیم الزامات قانونی و تقویت هم‌افزایی دستگاهی

پیگیری رعایت الزامات و استانداردهای زیست‌محیطی از سوی دستگاه‌های اجرایی، بهره‌برداران، فعالان گردشگری و سایر ذی‌نفعان و اجرای دستورالعمل‌ها و ضوابط مصوب کارگروه ملی غارشناسی کشور.

سازمان حفاظت محیط زیست، حفاظت از یکپارچگی سامانه‌های کارستی و زیست‌بوم‌های غاری را بخشی مهم از صیانت از منابع آب و تنوع زیستی کشور می‌داند. بی‌تردید، تداوم بقای این میراث‌های ارزشمند، علاوه بر اعمال نظارت و اجرای دقیق قوانین و مقررات، نیازمند احساس مسئولیت همگانی و همراهی جامعه علمی، غارنوردان، فعالان محیط زیست و جوامع محلی است.

امید است با تقویت همکاری‌های میان‌دستگاهی و افزایش آگاهی عمومی، زمینه برای حفاظت مؤثر و پایدار از این گنجینه‌های طبیعی و زیست‌بوم‌های شکننده فراهم شود تا سرمایه‌های ارزشمند زیرزمینی کشور برای نسل‌های آینده حفظ شود.

معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست.