غول‌های نفتی نمی‌دانند با سودهای بادآورده خود چه کنند

به گزارش رکنا به نقل دنیای اقتصاد، بزرگ‌ترین شرکت‌های نفتی جهان پس از ثبت سومین سود فصلی بزرگ تاریخ خود، اکنون با انبوهی از نقدینگی روبه‌رو هستند، اما برخلاف روال همیشگی برای خرج کردن این پول‌ها بسیار دست‌به‌عصا حرکت می‌کنند.

به گزارش بلومبرگ، اکسون‌موبیل و شورون در حال ذخیره‌سازی نقدینگی خود هستند، «بی‌پی» به تسویه بدهی‌ها و تعهدات مالی‌اش رو آورده و دو شرکت «شل» و «توتال‌انرجیز» نیز وعده داده‌اند که در سرمایه‌گذاری‌های آینده محتاط باشند.

تمام این نشانه‌ها از صنعتی حکایت دارد که در دوره‌های رونق گذشته چوب ولخرجی‌هایش را خورده و اکنون نیز گمان می‌کند قیمت‌های بالای فعلی چندان دوام نخواهد آورد.

وائل صوان، مدیرعامل شل، در نشستی با تحلیلگران تاکید کرد که این شرکت انضباط مالی را در اولویت قرار می‌دهد و اجازه نخواهد داد پول‌های مازاد، آن‌ها را به خرج‌تراشی‌های شتاب‌زده وسوسه کند.

به گفته او، این همان خطایی است که در گذشته هم در کلیت صنعت نفت و هم در شرکت شل رخ داده، اما این بار از آن درس گرفته‌اند.

پنج غول نفتی غرب در دوره‌های قبلی جهش قیمت نفت، سرمایه‌های کلانی را پای ابرپروژه‌ها ریختند و با سقوط بعدی قیمت‌ها غافلگیر شدند.

همین موضوع باعث شد این شرکت‌ها در دهه ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰حدود ۱۸۰ میلیارد دلار از ارزش دارایی‌های ثبت‌شده خود را کاهش دهند.

بازار نفت به چرخه‌های شدید رونق و رکود شهرت دارد و مدیران این صنعت به‌ندرت توانسته‌اند اوج یا کف قیمت‌ها را درست تشخیص دهند.

از همین رو، نسل فعلی مدیران تصمیم گرفته‌اند دیگر حتی سراغ چنین پیش‌بینی‌هایی نروند.

اکسون‌موبیل نیز اعلام کرده که با وجود جهش سودآوری، قصدی برای افزایش بازخرید سهام ندارد.

نیل هنسن، مدیر ارشد مالی این شرکت، در گفت‌وگویی تصریح کرد که آن‌ها سوار بر موج نوسانات بازار نمی‌شوند و در میانه یک اختلال موقت، تعهدات مالی سنگینی برای خودشان ایجاد نخواهند کرد.

اختلال‌های ناشی از جنگ آمریکا علیه ایران، بهای نفت را در بخش عمده‌ای از سال ۲۰۲۶ بالای ۱۰۰ دلار نگه داشته است. این عامل در کنار کمبود ظرفیت پالایشی در جهان، سودآوری و ارزش سهام شرکت‌های نفتی را به شکل چشمگیری بالا برده است.

در نتیجه این روند، سهام بی‌پی از ابتدای ۲۰۲۶ تاکنون ۴۵ درصد، اکسون‌موبیل ۵۶ درصد و شورون ۵۵ درصد رشد کرده‌اند.

شواهد نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران از همین رویکرد محتاطانه استقبال می‌کنند. بر اساس داده‌های بلومبرگ، مجموع بدهی پنج غول بزرگ نفتی اکنون حدود ۲۷۶ میلیارد دلار است که نسبت به پایان سال ۲۰۲۰ نزدیک به ۳۰ درصد کاهش نشان می‌دهد.

مارکوس مک‌گرگور، مدیر پژوهش‌های بازار کالا در شرکت سرمایه‌گذاری کانینگ، می‌گوید انضباط مالی دقیقا همان چیزی است که سرمایه‌گذاران می‌خواهند. از نگاه او، شرکت‌ها باید همین مسیر را ادامه دهند، واکنش‌های هیجانی نشان ندهند و فقط از ترازنامه خود محافظت کنند.

شورون با وجود ثبت چهارمین سود بزرگ تاریخ خود، حجم بازخرید سهامش را در سه‌ماهه سوم به ۲.۵ میلیارد دلار کاهش داد که کف بازه هدف‌گذاری‌شده این شرکت به شمار می‌رود. ایمر بانر، مدیر ارشد مالی شورون، در این باره می‌گوید که آن‌ها کسب‌وکارشان را با نگاه چند دهه‌ای مدیریت می‌کنند نه فصلی.

این محافظه‌کاری در تضاد کامل با رفتار غول‌های فناوری است. شرکت‌های بزرگ فناوری اکنون به دلیل ریخت‌وپاش‌های مبتنی بر بدهی در حوزه هوش مصنوعی که هنوز آورده نقدی چندانی نداشته، از سوی سرمایه‌گذاران تنبیه می‌شوند. با این وجود، برخی سرمایه‌گذاران معتقدند شرکت‌های انرژی نیز با خطر سرمایه‌گذاری ناکافی برای آینده روبه‌رو هستند.

آخرین باری که اکسون‌موبیل و شورون به چنین سودهای بالایی دست یافتند، سال ۲۰۲۲ بود. یک سال بعد، هر دو شرکت قراردادهایی را به ارزش هر کدام حدود ۶۰ میلیارد دلار برای خرید شرکت‌های پایونیر نچرال ریسورسز و هس کورپ اعلام کردند. اما مایک ورث، مدیرعامل شورون، روز جمعه (۸ آبان) بر گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال رقم خوردن یک ابرمعامله دیگر آب پاکی ریخت و یادآور شد که در تاریخ این صنعت، معاملات بزرگ در زمان نفت ۱۰۰ دلاری کارنامه درخشانی نداشته‌اند.

پاتریک پویانه، مدیرعامل توتال‌انرجیز نیز دیدگاه مشابهی مطرح کرد. او با تاکید بر اینکه خرید در دوران رکود بازار را ترجیح می‌دهد، گفت شرکتش صرفا به خاطر افزایش ناگهانی نقدینگی، هم‌سوی تب‌وتاب بازار دست به خرج‌های سنگین نخواهد زد.

این سود بادآورده شاید برای بی‌پی بیش از هر رقیب دیگری حیاتی بود. این شرکت هنوز زیر بار زیان ناشی از کاهش ارزش سرمایه‌گذاری‌هایش در انرژی پاک و همچنین غرامت بیش از ۶۰میلیارد دلاری فاجعه نشت نفت دیپ‌واتر هورایزن در سال ۲۰۱۰ کمر راست نکرده است. به گفته مگ اونیل، مدیرعامل جدید بی‌پی، این شرکت اکنون تمام تمرکز خود را بر تقویت ترازنامه‌اش گذاشته است. اونیل روز جمعه در گفت‌وگو با خبرنگاران خاطرنشان کرد که در فضای قیمت‌های بالا، وسوسه شدن برای توزیع پول نقد میان سهامداران بسیار آسان است، اما سطح بدهی‌های بی‌پی همچنان بالاست و در صورت سقوط قیمت نفت، توان تحمل این بار مالی را نخواهد داشت.