هشدار رئیس اتاق بازرگانی تهران درباره ناترازی انرژی؛ تولیدکنندگان را قربانی کمبود برق و گاز نکنید!

به گزارش خبرنگار اقتصادی رکنا، محمود نجفی عرب، رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران، در مراسم روز جهانی استاندارد در سالن اجلاس سران، با اشاره به چالش‌های پیش روی فعالان اقتصادی کشور، ناترازی انرژی را یکی از مهم‌ترین موانع استمرار تولید دانست و خواستار توجه جدی مسئولان به مشکلات صنایع در آستانه فصل سرد سال شد.

وی با تأکید بر ضرورت حمایت از بخش تولید اظهار کرد: فعالان اقتصادی در حوزه‌های صنعت، تجارت و کشاورزی با مشکلات متعددی مواجه هستند و انتظار می‌رود مسئولان در مدیریت ناترازی برق و گاز، فشار مضاعفی بر بخش تولید وارد نکنند.

نجفی عرب افزود: بخش تولید کشور در شرایط دشواری فعالیت می‌کند و ضروری است با تدابیر مناسب، زمینه عبور از زمستان پیش‌رو بدون اختلال گسترده در فعالیت بنگاه‌های اقتصادی فراهم شود تا تولید و اشتغال آسیب نبیند.

استانداردهای بهره‌وری انرژی؛ راهکاری برای کاهش هزینه تولید

رئیس اتاق بازرگانی تهران در ادامه با اشاره به شعار روز جهانی استاندارد در سال ۲۰۲۶، یعنی «انرژی مقرون‌به‌صرفه و پاک»، تصریح کرد: این شعار برای اقتصاد ایران صرفاً یک موضوع زیست‌محیطی نیست، بلکه ارتباط مستقیمی با هزینه تولید، استمرار فعالیت بنگاه‌ها، سرمایه‌گذاری و توان رقابت در بازارهای جهانی دارد.

وی با بیان اینکه ناترازی انرژی از چالش‌های جدی اقتصاد کشور به شمار می‌رود، گفت: محدودیت تأمین برق و گاز، کاهش ظرفیت تولید، افزایش هزینه‌های عملیاتی و دشواری برنامه‌ریزی، فعالیت بسیاری از بنگاه‌های اقتصادی را تحت تأثیر قرار داده است.

نجفی عرب با تأکید بر ضرورت توسعه ظرفیت تولید انرژی خاطرنشان کرد: اگرچه احداث نیروگاه‌های بیشتر ضروری است، اما نمی‌توان تمام راه‌حل را در افزایش ظرفیت نیروگاهی خلاصه کرد؛ بخشی از پاسخ در مدیریت مصرف، کاهش اتلاف انرژی و افزایش بهره‌وری قرار دارد.

وی ادامه داد: استانداردهای بهره‌وری انرژی در موتورهای صنعتی، تجهیزات تولیدی و سامانه‌های مدیریت انرژی می‌توانند به کاهش مصرف و هزینه بنگاه‌ها کمک کنند. برای یک بنگاه اقتصادی، صرفه‌جویی در انرژی بدون کاهش کیفیت و میزان تولید، به معنای آزاد شدن منابع برای سرمایه‌گذاری، توسعه فناوری و حفظ اشتغال است.

رئیس اتاق بازرگانی تهران تأکید کرد: از این منظر، استاندارد نباید صرفاً یک الزام اداری تلقی شود، بلکه ابزاری اقتصادی برای افزایش بهره‌وری و تاب‌آوری بنگاه‌هاست.

رشد انرژی‌های تجدیدپذیر؛ فرصتی برای سرمایه‌گذاری و تولید

نجفی عرب در بخش دیگری از سخنان خود، توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر را فرصتی مهم برای اقتصاد ایران دانست و با اشاره به افزایش ظرفیت نصب‌شده نیروگاه‌های تجدیدپذیر کشور اظهار کرد: رشد ظرفیت تولید انرژی پاک، اهمیت استمرار سرمایه‌گذاری در این حوزه را نشان می‌دهد، اما این روند پایان مسیر نیست و باید آن را آغاز فرصتی اقتصادی دانست.

وی افزود: تداوم توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر می‌تواند فرصت‌های تازه‌ای برای سرمایه‌گذاران، تولیدکنندگان تجهیزات، شرکت‌های دانش‌بنیان و ارائه‌دهندگان خدمات فنی و مهندسی ایجاد کند.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با تأکید بر نقش استانداردها در توسعه پایدار این بخش گفت: توسعه انرژی پاک بدون اطمینان از کیفیت و عملکرد تجهیزات، پایدار نخواهد بود. پنل‌های خورشیدی، سامانه‌های ذخیره‌سازی انرژی و تجهیزات اتصال به شبکه باید از نظر ایمنی، کیفیت و عملکرد مطابق الزامات معتبر ارزیابی شوند.

وی تصریح کرد: استانداردهای مناسب، زیرساخت‌های کارآمد آزمون و ارزیابی انطباق می‌توانند ریسک سرمایه‌گذاری را کاهش دهند و اعتماد فعالان بازار را افزایش دهند.

گلایه بخش خصوصی از پذیرش‌نشدن گواهی‌های استاندارد ایران در بازارهای خارجی

نجفی عرب در ادامه، پذیرش بین‌المللی نتایج آزمون‌ها و گواهی‌های بازرسی صادرشده در ایران را یکی از مطالبات مهم بخش خصوصی عنوان کرد و گفت: یکی از دستاوردهای کشور، کسب هم‌ترازی در چارچوب‌های بین‌المللی مرتبط با همکاری‌های آزمایشگاهی و تأیید صلاحیت، از جمله ILAC و APAC، بوده است.

وی افزود: انتظار بخش خصوصی این بود که پس از تحقق این دستاورد، مذاکرات و ترتیبات لازم با کشورهای هدف صادراتی انجام شود تا نتایج آزمون‌ها و گواهی‌های بازرسی صادرشده در ایران در بازارهای مقصد نیز مورد پذیرش قرار گیرند.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با اشاره به هزینه‌های مضاعف صادرکنندگان اظهار کرد: هدف این بود که صادرکننده ایرانی به دلیل نبود سازوکار پذیرش متقابل، ناچار نشود محصول خود را در کشور مقصد یا کشور ثالث مجدداً آزمایش و بازرسی کند و هزینه و زمان اضافی بپردازد.

وی با بیان اینکه این مطالبه هنوز از نگاه فعالان اقتصادی به نتیجه مطلوب نرسیده است، افزود: همچنان در برخی بازارهای خارجی، گواهی‌های آزمون و بازرسی صادرشده در ایران با موانع پذیرش مواجه‌اند و صادرکنندگان ناچار به تکرار فرآیندهای ارزیابی و آزمون در خارج از کشور می‌شوند.

نجفی عرب تأکید کرد: اعتبار فنی یک گواهی زمانی به مزیت اقتصادی تبدیل می‌شود که نتایج آن در بازار مقصد نیز قابلیت پذیرش داشته باشد. هم‌ترازی در نظام تأیید صلاحیت بین‌المللی، دستاوردی ارزشمند است، اما بهره‌برداری اقتصادی از آن به پیگیری توافق‌های پذیرش متقابل، تعیین دامنه پذیرش و مذاکره مؤثر با نهادهای ذی‌صلاح کشورهای هدف نیاز دارد.

وی از نظام تأیید صلاحیت کشور خواست موانع پذیرش گواهی‌های ایرانی در بازارهای هدف را شناسایی کرده و با مشارکت تشکل‌های اقتصادی، برنامه‌ای مشخص و زمان‌بندی‌شده برای رفع این موانع ارائه دهد.

مقررات فنی نباید به مانع جدید کسب‌وکار تبدیل شود

رئیس اتاق بازرگانی تهران در بخش دیگری از سخنان خود، استقرار نظام مقررات فنی در کشور را از موضوعات مهم پیش روی بخش تولید و تجارت دانست و با اشاره به تصویب کلیات این نظام در جلسه اخیر شورای عالی استاندارد، اظهار کرد: اتاق بازرگانی تهران از استقرار نظام مقررات فنی حمایت می‌کند، اما تحقق اهداف آن مستلزم هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی، پرهیز از موازی‌کاری، مشارکت بخش خصوصی در تدوین مقررات و جلوگیری از تغییرات ناگهانی است.

وی با تأکید بر اهمیت ثبات و پیش‌بینی‌پذیری مقررات افزود: مقررات پایدار و شفاف، ضمن ارتقای کیفیت و ایمنی، از تحمیل هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده به بنگاه‌ها جلوگیری می‌کند و زمینه‌ساز سرمایه‌گذاری و توسعه تولید می‌شود.

نجفی عرب تصریح کرد: انتظار می‌رود نظام مقررات فنی به جای ایجاد لایه‌های جدید اداری، به شفافیت، مشارکت ذی‌نفعان، ثبات مقررات و تسهیل فعالیت‌های اقتصادی منجر شود.

پیشنهاد سه‌محوری اتاق بازرگانی برای رفع موانع تولید و صادرات

رئیس اتاق بازرگانی تهران با جمع‌بندی مسائل مطرح‌شده، تأکید کرد: در حوزه انرژی و تجارت بین‌المللی، مسئله اصلی این است که استاندارد چگونه به بهبود عملکرد واقعی اقتصاد منجر شود.

وی افزود: در حوزه انرژی به استانداردهایی نیاز داریم که کاهش اتلاف، افزایش بهره‌وری و توسعه فناوری‌های پاک را امکان‌پذیر کنند؛ در حوزه صادرات نیز باید اعتبار نتایج آزمون و بازرسی ایران به پذیرش عملی در بازارهای هدف تبدیل شود. همچنین در حوزه مقررات فنی، تدوین الزامات باید با مشارکت بخش خصوصی و بدون ایجاد فرآیندهای موازی انجام گیرد.

نجفی عرب در همین راستا، سه محور همکاری میان اتاق بازرگانی و سازمان ملی استاندارد ایران را پیشنهاد کرد:

نخست؛ شناسایی موانع استانداردسازی و ارزیابی انطباق در توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و بهینه‌سازی مصرف انرژی و ارائه راهکارهای عملی برای کاهش هزینه بنگاه‌ها.

دوم؛ تدوین نقشه راه توسعه پذیرش بین‌المللی نتایج آزمون‌ها و گواهی‌های بازرسی ایران، با اولویت بازارهای هدف صادراتی و تعیین مسئولیت‌ها و زمان‌بندی مشخص برای مذاکرات و پیگیری توافق‌ها.

سوم؛ ایجاد سازوکاری برای مشارکت مؤثر تشکل‌های اقتصادی در تدوین مقررات فنی و جلوگیری از شکل‌گیری فرآیندهای موازی در حوزه تأیید صلاحیت.

وی در پایان با اعلام آمادگی اتاق بازرگانی تهران برای همکاری با سازمان ملی استاندارد و سایر دستگاه‌های مسئول خاطرنشان کرد: اتاق بازرگانی می‌تواند مسائل و پیشنهادهای بخش خصوصی را جمع‌بندی کرده و برای تبدیل این محورها به برنامه‌های اجرایی همکاری کند.

نجفی عرب ابراز امیدواری کرد که با تقویت تعامل میان دستگاه‌های مسئول و بخش خصوصی، زمینه توسعه صادرات، افزایش توان رقابت‌پذیری بنگاه‌ها، رونق تجارت و شکوفایی صنعت کشور فراهم شود.