مالیات در روزهای جنگ هم عقب نماند؛ درآمد کشور ۴۶ درصد بیشتر شد اما نه از جیب مودیان!

به گزارش خبرنگار اقتصادی رکنا، رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور اعلام کرد که با وجود شرایط ویژه اقتصادی، تحولات سیاسی و جنگ در یک سال گذشته، درآمدهای مالیاتی دولت نه‌تنها کاهش نیافت، بلکه در چهار ماه نخست سال ۱۴۰۵ نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۴۶ درصد افزایش پیدا کرد.

به گفته سیدمحمدهادی سبحانیان، سازمان امور مالیاتی تلاش کرده میان تأمین منابع مالی دولت و حمایت از فعالان اقتصادی تعادل برقرار کند؛ به همین دلیل در روزهای جنگ، بسیاری از تکالیف مالیاتی به تعویق افتاد، اما این موضوع مانعی برای تحقق درآمدهای مالیاتی نشد.

تحقق ۹۳ درصدی درآمدهای مالیاتی سال گذشته

سبحانیان با اشاره به عملکرد سال گذشته سازمان امور مالیاتی گفت این سازمان موفق شد ۹۳ درصد درآمدهای مالیاتی پیش‌بینی‌شده را محقق کند. به گفته وی، اگر در اسفندماه و برای همراهی با فعالان اقتصادی، بخشی از تکالیف مالیاتی به تعویق نمی‌افتاد، میزان تحقق درآمدها از این رقم نیز بیشتر می‌شد.

تمدید تکالیف مالیاتی در روزهای جنگ

رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی با اشاره به شرایط جنگی کشور توضیح داد که تمامی تکالیفی که موعد انجام آن‌ها همزمان با این دوره بود، تمدید شد.

بر این اساس، مهلت ارسال صورتحساب‌های الکترونیکی، ارائه اظهارنامه‌ها، پرداخت مالیات، اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده، مالیات حقوق و سایر تکالیف قانونی به تعویق افتاد تا فعالان اقتصادی بدون نگرانی از جرایم مالیاتی، فعالیت خود را مدیریت کنند.

او همچنین افزود اختیارات مدیران استانی نیز افزایش یافت تا هر استان متناسب با شرایط خود، به‌ویژه در مناطق آسیب‌دیده از جنگ، تصمیم‌گیری کند.

رشد ۴۶ درصدی درآمدهای مالیاتی در چهار ماه

بر اساس آمار ارائه‌شده، درآمدهای مالیاتی در چهار ماه نخست سال گذشته حدود ۳۹۶ هزار میلیارد تومان بود، اما این رقم در مدت مشابه امسال به حدود ۵۷۷ هزار میلیارد تومان رسید؛ آماری که رشد حدود ۴۶ درصدی را نشان می‌دهد.

سبحانیان تأکید کرد که هرچند تعویق تکالیف مالیاتی زمان وصول بخشی از درآمدها را جابه‌جا کرده، اما مانعی برای تحقق درآمدهای دولت نبوده است.

وی همچنین یادآور شد که رشد درآمدهای مالیاتی در چهار ماه نخست سال گذشته نسبت به سال قبل از آن حدود ۳۲ درصد بود، اما امسال این نرخ به حدود ۴۶ درصد رسیده است.

افزایش درآمد بدون فشار بیشتر بر مودیان

رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی تأکید کرد این افزایش درآمد در شرایطی رقم خورده که سازمان تلاش کرده فشار مضاعفی بر مودیان وارد نشود.

به گفته وی، تمدید مهلت‌ها، افزایش اختیارات مدیران استانی و تسریع در استرداد مالیات از جمله اقداماتی بوده که برای حمایت از فعالان اقتصادی انجام شده است.

او همچنین اعلام کرد زیرساخت‌های هوشمندسازی و داده‌محوری که طی سال‌های اخیر ایجاد شده، امکان وصول مالیات را بدون اتکا به روش‌های سنتی و پرهزینه فراهم کرده و این مسیر در ماه‌های آینده نیز ادامه خواهد یافت.

استرداد مالیات بیش از دو و نیم برابر شد

یکی دیگر از محورهای نشست خبری، رشد چشمگیر استرداد مالیات و عوارض ارزش افزوده بود.

سبحانیان گفت در چهار ماه نخست سال گذشته حدود ۱۱ هزار میلیارد تومان مالیات و عوارض ارزش افزوده به فعالان اقتصادی بازگردانده شد، اما این رقم در مدت مشابه امسال به حدود ۲۹ هزار میلیارد تومان رسید.

به گفته وی، میزان استرداد مالیات نسبت به سال گذشته حدود ۱۵۳ درصد افزایش یافته و بیش از دو و نیم برابر شده است.

او این اتفاق را از مهم‌ترین دستاوردهای اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان عنوان کرد.

مبارزه با فرار مالیاتی با اتکا به داده

رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی با اشاره به تغییر رویکرد این سازمان گفت نظام مالیاتی از حسابرسی مبتنی بر عامل انسانی به سمت مالیات‌ستانی داده‌محور حرکت کرده است.

به گفته وی، هدف سازمان افزایش فشار بر مودیان نیست، بلکه شناسایی فرارهای مالیاتی از طریق تحلیل داده‌ها و الگوریتم‌های هوشمند است تا مودیان شفاف با کمترین اصطکاک مواجه شوند و تمرکز بر رفتارهای پرریسک و تخلفات سازمان‌یافته باشد.

او اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان را مهم‌ترین زیرساخت این تحول دانست و تأکید کرد این قانون علاوه بر وصول مالیات، امکان کشف کتمان درآمد، اصلاح اطلاعات مودیان و شناسایی الگوهای غیرمتعارف را فراهم کرده است.

کشف مغایرت‌های مالیاتی در چند حوزه

سبحانیان از شناسایی موارد مختلفی از مغایرت‌های مالیاتی خبر داد.

به گفته وی، بررسی‌های سیستمی نشان داده سه هزار و ۶۸۶ نفر خود را در نظام مالیاتی پزشک عمومی معرفی کرده‌اند، در حالی که مجوز فعالیت آن‌ها مربوط به تخصص، فوق‌تخصص، دندانپزشکی، فلوشیپ یا دکتری حرفه‌ای بوده است. به همین دلیل برای این افراد پیامک ارسال شده تا اطلاعات خود را اصلاح کنند.

او تأکید کرد هدف سازمان برخورد با جامعه پزشکی نیست، بلکه جلوگیری از تخلفات و صیانت از حقوق عمومی است.

شناسایی کارتخوان‌های نامرتبط

رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی همچنین از شناسایی ۱۷۶ هزار دستگاه کارتخوان در حوزه میوه و تره‌بار خبر داد که با وجود فعالیت خرده‌فروشی، از کارتخوان مربوط به عمده‌فروشی استفاده می‌کردند.

به گفته وی، ۸۶۱ فعال بازار طلا نیز با وجود فعالیت طلافروشی، از کارتخوان مربوط به آب‌شده‌فروشی استفاده کرده بودند.

همچنین چهار هزار و ۳۸۴ دستگاه کارتخوان غیرتجاری شناسایی شده که در عمل برای فعالیت‌های اقتصادی مورد استفاده قرار می‌گرفتند.

سبحانیان از شناسایی برخی مغایرت‌ها در ثبت اطلاعات آرایشگاه‌های زنانه نیز خبر داد و گفت در همه این پرونده‌ها ابتدا به مودی اطلاع‌رسانی می‌شود و فرصت اصلاح اطلاعات در اختیار او قرار می‌گیرد.

مالیات بر سوداگری در آستانه اجرا

رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی اعلام کرد بخش عمده آیین‌نامه‌های اجرایی قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی تدوین شده و بخشی نیز برای تصویب به هیأت دولت ارسال شده است.

به گفته وی، همزمان زیرساخت‌های نرم‌افزاری اجرای این قانون نیز در حال تکمیل است تا پس از نهایی شدن مقررات، اجرای کامل آن آغاز شود.

«کارپوشه اقتصادی ایرانیان» در مسیر تکمیل

سبحانیان همچنین از توسعه «کارپوشه اقتصادی ایرانیان» خبر داد و گفت اطلاعات اقتصادی هر فرد به‌تدریج در این سامانه تجمیع می‌شود.

این اطلاعات شامل مشخصات هویتی، اعضای خانوار، حساب‌های بانکی، تسهیلات، منابع درآمد، املاک، خودروها و سایر داده‌های اقتصادی خواهد بود.

به گفته رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی، هدف از ایجاد این پایگاه صرفاً وصول مالیات نیست، بلکه فراهم کردن زیرساخت حکمرانی مبتنی بر داده، مقابله با پول‌شویی، افزایش شفافیت اقتصادی و ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری در کشور است.

او در پایان تأکید کرد مسیر آینده سازمان امور مالیاتی بر افزایش شفافیت، کاهش اصطکاک با مودیان قانون‌مدار و تمرکز بر شناسایی فرارهای مالیاتی از طریق داده و فناوری است؛ مسیری که می‌تواند هم درآمدهای پایدار دولت را تقویت کند و هم به تحقق عدالت مالیاتی کمک کند.