ویپ بی‌خطر نیست؛ آسیب‌ به ریه را جدی بگیرید

به گزارش خبرگزاری رکنا، سیگارهای الکترونیکی دستگاه‌هایی هستند که با استفاده از فناوری گرمایشی، مایعی موسوم به «جویس» یا «سالت» را به بخار تبدیل می‌کنند و امکان استنشاق نیکوتین و سایر ترکیبات را فراهم می‌سازند. برخلاف تصور عمومی که بخار حاصل از این دستگاه‌ها را صرفاً بخار آب می‌داند، این محصولات می‌توانند ترکیبات شیمیایی سمی و ذرات خطرناکی را وارد مجاری تنفسی کنند.

بر اساس گزارش وزارت بهداشت، ۲۵ درصد مردم استان تهران سیگار می‌کشند که چهار درصد آن‌ها بانوان هستند. در این میان، مصرف سیگارهای الکترونیکی نیز در میان نوجوانان و جوانان پایتخت رو به افزایش است؛ موضوعی که توجه خانواده‌ها و کارشناسان حوزه سلامت را به خود جلب کرده است.

کاهش سن ابتلا به سرطان ریه با گسترش سیگارهای الکترونیکی

دکتر مصطفی قانعی، رئیس انجمن ریه ایران،  در مورد کاهش سن ابتلا به سرطان ریه با گسترش سیگارهای الکترونیکی با بیش از دو هزار طعم مختلف هشدار داد و افزود: این محصولات خطرات جدی برای سلامت جوانان به همراه دارد. آمارها نشان می‌دهد که بیماری‌های انسداد ریه در میان زنان نیز رو به افزایش است که این روند، سلامت نسل‌های آینده را تهدید می‌کند.

وی ادامه داد: سیگارهای الکترونیکی که در سال‌های اخیر به‌عنوان جایگزینی کم‌خطرتر یا ابزاری برای ترک سیگار سنتی معرفی و تبلیغ شده‌اند، امروزه به یکی از جدی‌ترین تهدیدات برای بروز سرطان ریه هستند و برخلاف تصور رایج میان مصرف‌کنندگان، این دستگاه‌ها بی‌خطر نیستند و بخار آن‌ها حاوی ترکیبی پیچیده از مواد شیمیایی سمی است که مستقیماً بافت حساس ریه را هدف قرار می‌دهد.

قانعی اظهار داشت: مکانیسم اصلی عمل سیگارهای الکترونیکی بر پایه حرارت دادن به یک مایع معمولاً حاوی نیکوتین، طعم‌دهنده‌ها و حلال‌های شیمیایی است. یکی از خطرناک‌ترین ابعاد این فناوری‌های نوین، وجود بیش از دو هزار طعم گوناگون و جذاب است که به‌ویژه نسل جوان، نوجوانان و افراد ناآگاه را به مصرف ترغیب می‌کند.

به گفته وی، مواد شیمیایی به‌کاررفته برای ایجاد طعم‌های میوه‌ای و غیره، اگرچه ممکن است در صنایع غذایی و گوارشی ایمن به نظر برسند، اما استنشاق حرارتی آن‌ها می‌تواند سموم سرطان‌زا آزاد کند که به‌مرور زمان آسیب‌های جبران‌ناپذیری به ریه وارد می‌سازد.

رئیس انجمن ریه تصریح کرد: پژوهش‌های تخصصی نشان می‌دهد که بخار سیگارهای الکترونیکی حاوی فلزات سنگینی همچون نیکل، سرب و کروم است. این ذرات بسیار ریز ناشی از حرارت‌دهی قطعات داخلی دستگاه و مایع مصرفی، تا عمیق‌ترین بخش‌های ریه نفوذ کرده و با ایجاد استرس شدید، زمینه را برای جهش‌های سلولی و آغاز فرآیند بدخیمی فراهم می‌کنند.

افزایش مصرف در میان نوجوانان؛ زنگ خطری برای سلامت نسل آینده

یکی از دلایل گرایش نوجوانان به سیگارهای الکترونیکی، کنجکاوی و تمایل به تجربه چیزهای جدید است. طعم‌های میوه‌ای و شیرین و بازاریابی در فضای مجازی نیز این محصولات را برای گروه‌های سنی پایین جذاب‌تر کرده‌اند.

بسیاری از مایعات مصرفی در این دستگاه‌ها حاوی مقادیر بالایی از نیکوتین هستند که به‌سرعت جذب جریان خون می‌شود و می‌تواند زمینه‌ساز وابستگی شدید به نیکوتین شود. همچنین، استنشاق مواد شیمیایی تبخیرشده و فلزات سنگین ناشی از قطعات حرارتی دستگاه می‌تواند به بافت ریه آسیب برساند و موجب تشدید آسم، سرفه‌های مزمن و بیماری‌های التهابی ریوی شود.

قانعی گفت: کاهش چشمگیر سن ابتلا به ضایعات پیش‌سرطانی و سرطان ریه در میان مصرف‌کنندگان جوان سیگارهای الکترونیکی نگران‌کننده است و افرادی که مصرف دخانیات را با این دستگاه‌ها در سنین نوجوانی آغاز می‌کنند، در دهه‌های سوم و چهارم زندگی خود با نشانه‌های اولیه آسیب‌های شدید ریوی و خطر بروز تومورهای بدخیم مواجه می‌شوند.

آنچه مسلم است، سیگارهای الکترونیکی بدون خطر نیستند و گسترش مصرف آن‌ها، به‌ویژه در میان نوجوانان و جوانان، ضرورت آگاهی‌بخشی عمومی را افزایش داده است. صیانت از سلامت جامعه، به‌ویژه کودکان و جوانان، نیازمند همکاری آموزش‌وپرورش، رسانه‌ها و نهادهای درمانی است تا با اطلاع‌رسانی شفاف، از گسترش این روند جلوگیری شود./ ایرنا