هزینه پنهان خریدهای آنلاین برای زمین؛ آلودگی واقعی تا ۴۰۰ درصد بیشتر از برآوردها

نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد هزینه زیست‌محیطی خرید کالا، چه به‌صورت آنلاین و چه حضوری، بیش از آن چیزی است که تاکنون برآورد می‌شد. محققان در این مطالعه با ارائه یک چارچوب استاندارد، روش جامع‌تری برای محاسبه انتشار گازهای گلخانه‌ای و آلاینده‌های هوا در سراسر زنجیره خرده‌فروشی معرفی کرده‌اند.

به گفته پژوهشگران، بسیاری از ارزیابی‌های رایج، عواملی مانند حمل‌ونقل هوایی، بسته‌بندی، مرجوعی کالاها و سفرهای مشتریان را نادیده می‌گیرند؛ موضوعی که می‌تواند میزان واقعی آلودگی ناشی از خرید را کمتر از مقدار واقعی نشان دهد.

در این مطالعه، کل فرایند خرید به شش بخش شامل حمل‌ونقل عمده، جابه‌جایی‌های بین‌منطقه‌ای، تحویل نهایی یا سفر مشتری، بسته‌بندی، فعالیت فروشگاه‌ها یا تجهیزات الکترونیکی و انبارداری تقسیم شد. سپس میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای از جمله دی‌اکسیدکربن، متان و اکسید نیتروژن و همچنین آلاینده‌های مهم هوا مانند ذرات معلق، اکسیدهای نیتروژن، دی‌اکسید گوگرد و مونوکسیدکربن مورد ارزیابی قرار گرفت.

برخلاف روش‌های مرسوم که تنها بر کامیون‌ها، خودروها یا بسته‌بندی‌های مقوایی تمرکز دارند، این چارچوب تمامی شیوه‌های حمل‌ونقل از جمله هواپیما، کشتی، قطار، خودروهای شخصی، حمل‌ونقل عمومی، موتورسیکلت، دوچرخه برقی و حتی پیاده‌روی را در محاسبات خود لحاظ کرده است.

یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد خرید آنلاین در حوزه کالاهای مصرفی روزانه و منسوجات سهم بیشتری در انتشار گازهای گلخانه‌ای دارد؛ به‌طوری‌که حدود ۶۰ درصد انتشار در بخش مایحتاج ضروری و ۷۷ درصد در بخش پوشاک و منسوجات به خرید اینترنتی مربوط می‌شود. در مقابل، خرید حضوری مواد غذایی با سهم حدود ۷۴ درصد، آلایندگی بیشتری نسبت به خرید آنلاین این محصولات ایجاد می‌کند.

بررسی‌ها همچنین نشان داد در خریدهای اینترنتی، حمل‌ونقل مسافت‌های طولانی و بسته‌بندی مهم‌ترین منابع تولید گازهای گلخانه‌ای هستند. به‌گونه‌ای که بسته‌بندی به‌تنهایی ۵۴ درصد از انتشار گازهای گلخانه‌ای خرید آنلاین مایحتاج ضروری و ۷۰ درصد از انتشار مربوط به خرید اینترنتی منسوجات را به خود اختصاص می‌دهد.

محققان دریافتند زمانی که حمل‌ونقل هوایی، انواع بسته‌بندی و شیوه‌های مختلف جابه‌جایی در محاسبات لحاظ می‌شود، برآورد انتشار گازهای گلخانه‌ای بین ۵۰ تا ۴۰۰ درصد بیشتر از محاسبات پیشین خواهد بود. این موضوع نشان می‌دهد بسیاری از برآوردهای فعلی، اثر واقعی خرده‌فروشی بر تغییرات اقلیمی را کمتر از میزان واقعی محاسبه کرده‌اند.

این پژوهش همچنین روند تغییرات آلودگی ناشی از خرید را از سال ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ بررسی کرده و نشان داده است که با افزایش تقاضای مصرف‌کنندگان، میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای در این بخش به شکل چشمگیری رشد کرده است.

به گفته پژوهشگران، استفاده از بسته‌بندی‌های سبک‌تر و پایدارتر و همچنین کاهش سفرهای خرید با خودروهای شخصی می‌تواند نقش مؤثری در کاهش انتشار آلاینده‌ها داشته باشد.

در بخش دیگری از این تحقیق، یک مدل هوش مصنوعی نیز طراحی شده که قادر است رفتارهای مختلف مصرف‌کنندگان و ساختارهای گوناگون زنجیره تأمین را شبیه‌سازی کرده و میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای هر خرید را محاسبه کند.

نتایج این پژوهش که در نشریه تخصصی Artificial Intelligence & Environment منتشر شده است، می‌تواند به سیاست‌گذاران، کسب‌وکارها و مصرف‌کنندگان کمک کند تا تصمیم‌های آگاهانه‌تری برای کاهش اثرات زیست‌محیطی خرید و خرده‌فروشی اتخاذ کنند.