در نیمه دوم ساعت کلاس آنلاین، تمرکز دانش آموز به سمت صفر می رود / امتحانات آنلاین همراه با تقلب؛ اثری در افزایش بار علمی ندارد / والدین با احتمال ادامه جنگ، ترجیح می دهند فرزندانشان به مدرسه غیرانتفاعی نروند

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا، دکتر سامان سلامیان، معلم و روانشناس در گفت و گو با رکنا درباره تعطیلی مدارس و اثرات مخرب آن بر آموزش نسل جدید گفت: مدرسه غیر از آثار آموزشی خود، کانون یادگیری تعاملات اجتماعی، بازی‌ و ورزش با همسالان، محفلی غیرمجازی برای  تحرک فیزیکی و تخلیه انرژی نوجوانی است. واقعیت این است که معلم و مربی در مدرسه نقشی مشابه والدین را بازی می‌کنند و از سنی به بعد، تربیت و حتی نحوه صحبت کردن دانش‌آموز و یادگیری مسائل اجتماعی از معلم مدرسه الگو گرفته می‌شود؛ ولی امروز در ایران، به دلایل مختلف از آلودگی هوا تا ناترازی انرژی و حفظ امنیت تعطیل شده‌است. تعطیلی مدارس و آنلاین شدن کلاس‌ها، فراتر از تغییر در نحوه آموزش است.

وی در ادامه افزود: حمایت عاطفی معلم مدرسه و همکلاسی‌های دانش‌آموز در کلاس مجازی به صورت موثر وجود ندارد و نشاط و جنب و جوش مدرسه با نشستن و نگاه به مانیتور و برنامه آموزش درسی تلویزیون حذف می‌شود. از پایه اول دبستان تا حدودا کلاس دهم، توجه و تمرکز دانش‌آموز در کلاس مجازی به شدت کاهش می‌یابد و در نیمه دوم ساعت کلاسی به سمت صفر میل می‌کند. آنلاین شدن سر کلاس با تمام پیگیری‌های معاونان مدرسه با خوابیدن دانش‌آموز، دیدن فیلم در آپارات، وب گردی یا کارهای متفرقه همراه می‌شود. اثربخشی آموزش غیرحضوری و آنلاین باتوجه به داده‌های دوره کرونا بسیار کمتر از کلاس حضوری است و امتحانات آنلاین همراه با تقلب؛  اثری در افزایش بار علمی دانش‌آموزان ندارد. خانه‌نشینی دانش‌آموز مشکلات بسیاری برای پدر و مادرها ایجاد می‌کند.

سامان سلامیان تاکید کرد: مدرسه نرفتن؛ برای دانش‌آموزان سال یازدهم و دوازدهم که در مهمترین مقطع تحصیل هستند؛ اضطراب فراوان ایجاد می کند. عدم تعیین تکلیف امتحانات نهایی دوره دوم متوسطه و تاثیر آن در کنکور سراسری نیز از عوامل آزاردهنده دانش‌آموزان سال یازدهم و دوازدهم و خانواده آنان است و آنها را به استفاده از منابع خارج از سیستم آموزش و پرورش ترغیب می‌کند. تلاش‌های کانال های آموزشی صدا و سیما نیز برای همه دانش‌آموزان موثر نیست.

این معلم و روانشناس همچنین افزود: بسیاری از والدین که محصل آنها در مدرسه غیرانتفاعی تحصیل می‌کند باتوجه به احتمال ادامه جنگ در سال بعد ترجیح می‌دهند هزینه مدرسه را برای سال بعد نپردازند و خود بار آموزش را برعهده بگیرند؛ یا با کلاس خصوصی خارج مدرسه یا روش‌های مشابه دیگر. سلامت روان دانش‌آموزان در کلاس‌های حضوری، باتوجه به وجود زنگ‌های تفریح و تعاملات اجتماعی بالاتر از حالتی است که دانش‌آموز اسیر خانه و کلاس مجازی است.  تعطیلی مدارس سبب فرسودگی روانی پدر و مادران در خانه می‌شود.

سلامیان در ادامه گفت: تعطیل کردن مدارس با اینکه در نگاه اول برای کاهش مصرف انرژی یک راه حل به نظر می‌رسد؛ اما تبعات غیرقابل پیش‌بینی آن در آینده ممکن است هزینه‌های بیشتری ایجاد کند. با اتفاقات اخیر در کشور، وزارت آموزش و پرورش همان نقش کمرنگ خود را نیز تا حد زیادی از دست داده است. خود آموزی و خودخوانی دروس برای همه محصلان امکان‌پذیر نیست و برگزاری کلاس خصوصی در منزل یا هوم اسکول با توجه به شرایط اقتصادی خانواده‌ها برای هر دانش‌آموزی امکان‌پذیر نیست. تلاش‌های کانال های آموزشی صدا و سیما نیز برای همه دانش‌آموزان موثر نیست. استخرها، باشگاه‌های ورزشی، رستوران‌ها، کافه‌ها و گیم نت‌ها همگی فعال هستند و با تعطیلی مدارس با دانش‌آموزان پرجمعیت‌تر نیز شده است و این تعطیلی فقط گریبان‌گیر مدارس است. در گیم نت‌ها و کافه‌ها کشیدن سیگار و قلیان و مصرف برخی مواد عادی‌سازی می‌شود که تبعات اخلاقی و اجتماعی آن در آینده گریبانگیر کشور می‌شود.

این معلم و روانشناس در ادامه گفت: استدلالی که در بین برخی خانواده‌ها باب شده این است که به جای مدرسه غیردولتی که سالانه حدود ۳۰۰ میلیون تومان هزینه دارد و اکثرا کار خاصی هم انجام نمی‌دهند، دانش‌آموز به مدرسه دولتی برود. با دوره‌های آنلاین موسسات خارج از سیستم آموزش و پرورش و مشاوره، سال تحصیلی را طی کند. تعطیلی مدارس بخشی از جمعیت را تشویق به ورود به بازار کاری می‌کند که در دوره جنگ و تورم رکود جذابیت اقتصادی خاصی هم ندارد و امکان تبعات منفی اخلاقی برای دانش‌آموزان رها شده در بازار کار دارد.

او تاکید کرد: البته که بازگشایی مدارس در دوره جنگ و آتش‌بس مشکلاتی هم دارد تعدادی از مدارس آسیب دیده‌اند بعضی از آنها در اختیار نهادهای خاص یا امدادرسان قرار گرفته اند. تامین برق (کولر و روشنایی...) مصرف سوخت و انرژی در شرایط جنگی دشوار است و برای صرفه‌جویی، یک راه حل ابتدایی، تعطیلی مدارس است. امکان اعتراض به اینترنت طبقاتی و قطعی آن و تبعاتش و تجمعات و اعتراضات احتمالی دانش‌آموزان و بحث و جدل‌های موافق و مخالف جنگ و آتش بس با تعطیل شدن مدارس تا حدی کنترل می‌شود. احتمال بمباران مدارس یا بمب گذاری از دلایل دیگر این تعطیلی است.

سلامیان همچنین افزود: در کنار همه این دلایل معایب عدم بازگشایی مدارس کم سوادی بچه‌ها به ویژه در ابتدایی و افت توان محصلان در خواندن، نوشتن و ریاضیات، مشابه تجربه دوران کرونا،  مشکلات و مسائل اجتماعی و منزوی شدن بچه‌ها، کاهش درآمد مدارس و مدیران و دبیران مدارس غیردولتی، عدم النفع سرویس مدارس و بوفه و مراکز تکثیر جزوات و فروش کتب کمک درسی، بی انگیزه شدن بعضی از معلمین بخصوص معلمین تازه کار نیز از مشکلات پدید آمده است.

وی در پایان گفت: به نظر می‌رسد باتوجه به موارد قبل امسال مدارس غیردولتی استیجاری از گردونه خارج شوند. بهتر است با بررسی سریع و تصمیم قاطع و شجاعانه در مورد بازگشایی مدارس؛ امید  به جامعه ایران برگردانده شود.