چرخه تکرای جنگ و مذاکره / حسن نیا: صرف پایان جنگ لزوماً به نفع ایران نیست / ادامه جنگ، میلیاردها دلار سرمایه گذاری منطقه را تهدید می کند

به گزارش خبرنگار سیاسی رکنا، هر روز یک روایت تازه از واشنگتن به گوش می‌رسد؛ یک روز ترامپ و مقام‌های آمریکایی از آمادگی برای توافق می‌گویند و روز دیگر از گزینه جنگ و فشار بیشتر صحبت می‌کنند. در سوی دیگر میدان نیز ایران مواضع خود را تکرار می‌کند و بر حفظ منافع و حقوق خود تاکید دارد. شاید در ادبیات علم سیاست و دیپلماسی، طولانی شدن مذاکرات و رفت‌وبرگشت مواضع بخشی از یک روند معمول و حساب‌شده باشد؛ اما برای مردمی که سال‌هاست با تورم و فشارهای اقتصادی شدید دست‌وپنجه نرم کرده‌اند و حتی پیش از جنگ نیز درگیر «جنگ اقتصادی» بوده‌اند، این فرسایش دیپلماتیک چه معنایی دارد؟ آیا ادامه این وضعیت و تکرار مواضع دو طرف طی سه ماه گذشته، بدون آنکه اتفاق موثری در میدان سیاست رخ دهد، می‌تواند بیش از این به اقتصاد و زندگی روزمره مردم فشار وارد کند؟

در این خصوص، محمدعلی حسن‌ نیا، پژوهشگر و تحلیلگر مسائل خاورمیانه در گفت و گو با رکنا گفت: در جنگ ایران و آمریکا، اسرائیل، یک اهرم فشار مهم به شمار می رود. تل آویو در دو سال اخیر با روی کارآمدن ترامپ، اجازه نمی دهد که توافقی شکل بگیرد و همچنین هر نوع توافق جدیدی را به سمت نابودی می برد.

وی در ادامه با اشاره به اینکه معتقد است توافق اسلام آباد برای آمریکا و اسرائیل گران تمام شد، افزود: در این خصوص، به طور ویژه، تل آویو، زیرا تمام دستاوردهای قبلی آنها که قصد داشتند با جنگ به دست بیاورند را از بین برد؛ لذا مجبور شدند در خصوص تنگه هرمز بحث داشته باشند.

محمدعلی حسن‌ نیا گفت: این یعنی جنگی که به بهانه های هسته ای بنا شد، کنار رفته و موضوع تنگه هرمز و جنگ انرژی و منطقه ای مطرح شده است؛ اما در خصوص فرسایش چند نکته مهم وجود دارد. این فرسایش دو بعدی است. اول اینکه به ضرر آمریکاست؛ زیرا مباحث مربوط به انرژی و افزایش قیمت ها در داخل آمریکا به شدت به دولت ترامپ که شعار «اول آمریکا» سر داد، گران تمام خواهد شد. از سوی دیگر این فرایند به ضرر متحدان آمریکاست، زیرا ایران تصمیم گرفته جنگ را در مرحله کوتاه مدت مانند جنگ های دیگر تمام نکند.

این پژوهشگر و تحلیلگر مسائل خاورمیانه تاکید کرد: اگر جنگ بدون یک توافق یا سازوکار مشخص تمام شود، صرفِ پایان جنگ لزوما به نفع ایران نیست؛ بنابراین باید از قبل ترتیبات و توافقاتی برای نحوه پایان دادن به جنگ در نظر گرفته شود. جنگ منطقه ای در یمن شروع شده و امکان سرایت آن به کل منطقه وجود دارد که نکته دیگری است. میلیاردها دلار سرمایه گذاری کشورهای عربی و آمریکا در شرایط فعلی مشکل آفرین شده است. از صدور نفت تا سرمایه گذاری و گردشگری و بانکی همه نشان دهنده یک کلاف سردرگم در منطقه است.

محمدعلی حسن‌ نیا افزود: درخصوص ایران این نکته حائز اهمیت وجود دارد که اگر در شرایط فعلی به راحتی تسلیم شویم، موجودیت ایران زیر سوال خواهد رفت. بنابراین پیشبرد دوگانه میدان و دیپلماسی اهمیت زیادی دارد. بهترین راه برای اینکه بتوان از این مسیر خارج شد، نقد کردن دستاوردهای میدان در میز سیاست و دیپلماسی است.

وی در پایان تاکید کرد: از این رهگذر، ایران می تواند از فضای جنگی خارج شود، دستاوردها را نقد کند و همچنین هزینه مجدد جنگ را برای دشمن را بالا ببرد. این نکته با این مفروض اهمیت دارد که بتوان ضربات خوبی در جبهه های میدانی بر دشمن وارد کرد و توان نظامی را دو چندان افزایش داد تا حمله دوباره برای آنها هزینه بیشتری داشته باشد.