نشست ترامپ با رهبران عربی-اسلامی در سازمان ملل؛ درباره ایران چه گفته شد؟

به گزارش رکنا به نقل از تابناک ، در روزسه شنبه در حاشیه هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک، نشستی با حضور دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا با رهبران کشور‌های عربی و اسلامی برگزار شد که در آن راه‌های کاهش تنش در منطقه مورد بحث قرار گرفت.

این نشست با حضور رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و رهبران آمریکا، مصر، کشور‌های شورای همکاری خلیج فارس، لبنان و عراق برگزار گردید.

از طرف مصر، مصطفی مدبولی، نخست‌وزیر مصر، به نمایندگی از عبدالفتاح السیسی شرکت کرد. همچنین رهبران یا وزیران خارجه قطر، اردن، ترکیه، امارات، عربستان، عراق، سوریه، لبنان، کویت، عمان و بحرین در جلسه حضور داشتند.

محور رسمی جلسه، جنگ‌های منطقه، کاهش تنش، جنگ غزه، وضعیت ایران و پیامد‌های امنیتی و اقتصادی بحران منطقه بود. به‌طور مشخص درباره مرحله بعد از جنگ و ترتیبات لازم برای دوره پس از جنگ نیز صحبت شد.

ترامپ چه گفت؟

ترامپ در ابتدای جلسه، همزمان با صحبت درباره دیدار‌های آمریکا و ایران، موضع نسبتاً متناقضی داشت و از امکان رسیدن به توافق با ایران ابراز خوش‌بینی کرد و گفت تصور می‌کند توافق حاصل خواهد شد و روند می‌تواند سریع پیش برود.

در عین حال به ایران هشدار داد که فرصت دیپلماسی را از دست ندهد.

او همچنین تهدید نظامی علیه ایران را کنار نگذاشت و گفت اگر فعالیت‌هایی را که از نظر آمریکا تهدید محسوب می‌شوند مشاهده کند، آمریکا ممکن است اقدام کند.

بیانیه مصر چه می‌گوید؟

دولت مصر در توضیح مشارکت مدبولی اعلام کرد که رهبران حاضر در جلسه از تلاش‌های ترامپ برای برقراری صلح در منطقه و به‌ویژه اجرای طرح او درباره غزه حمایت کردند.

طبق بیانیه مصر، طرف‌های حاضر بر این موارد تأکید کردند که ۱. کاهش تنش‌های منطقه‌ای از طریق راه‌حل سیاسی و دیپلماتیک؛ ۲. حمایت از تلاش‌های ترامپ برای اجرای طرح غزه، به‌خصوص مرحله دوم طرح؛ ۳. تثبیت آتش‌بس در غزه؛ ۴. ورود بدون مانع کمک‌های بشردوستانه؛ ۵. آغاز بازسازی و احیای زودهنگام غزه و ۶. ایجاد یک افق سیاسی واقعی برای حل مسئله فلسطین بر اساس قطعنامه‌های مشروعیت بین‌المللی.

قاهره در این نشست تلاش کرد تا موضوع غزه را از بحث صرفاً نظامی به یک فرایند سیاسی و بازسازی پس از جنگ پیوند بزند.

بیانیه مهم‌تر؟

وزرای خارجه مصر، قطر، اردن، امارات، اندونزی، پاکستان، ترکیه و عربستان یک روز قبل از این نشست، یعنی ۲۱ سپتامبر، در نیویورک جلسه جداگانه‌ای داشتند و بیانیه مشترکی صادر کردند که از سوی مصر منتشر شده است.

در بیانیه هشت کشور آمده بود: ۱- خواستار اجرای فوری تعهدات مرحله اول طرح غزه شدند؛ ۲- بر ورود فوری و بدون مانع کمک‌های بشردوستانه تأکید کردند؛ ۳- از نقش ترامپ و آمریکا در اجرای طرح حمایت کردند؛ ۴- خواستار ادامه نقش فعال آمریکا برای واداشتن همه طرف‌ها، از جمله اسرائیل، به اجرای تعهدات شدند؛ و ۵- بر حق فلسطینیان برای تعیین سرنوشت و تشکیل دولت مستقل تأکید کردند.

در گزارش رسمی مصر از نشست ترامپ، تمرکز اصلی روی کاهش تنش، غزه و طرح صلح ترامپ است؛ در عین حال مصر در روز‌های اخیر در بیانیه‌های جداگانه درباره حملات منطقه‌ای، بر کاهش تنش و راه‌حل دیپلماتیک تأکید کرده است.

روایت اردن از نشست با ترامپ

خبرگزاری رسمی اردن گزارش داد که ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن، در این اجلاس اظهار داشت که شرایط فعلی منطقه‌ای مستلزم نهایت خویشتنداری است.

او نسبت به خطر تشدید تنش‌ها و گسترش درگیری در کرانه باختری و غزه با نزدیک شدن به انتخابات اسرائیل در ماه اکتبر هشدار داد و خاطرنشان کرد که هرگونه اقدام بی‌ملاحظه‌ای از این دست می‌تواند منطقه را شعله‌ور کند و تلاش‌های ایالات متحده برای بازگرداندن آرامش را از مسیر خود خارج کند.

پادشاه در مورد کرانه باختری اشغالی گفت که علیرغم موضع قاطع رئیس جمهور ترامپ علیه الحاق خاک کرانه باختری، سیاست‌های دولت اشغالگران با این موضوع در تضاد است.

او بر لزوم توقف تجاوزات رژیم صهیونیستی در سوریه که تلاش‌ها برای دستیابی به ثبات در منطقه را تضعیف می‌کند، تأکید کرد.

پیش از این نشست گزارش شده بود که آمریکا پیشنهاد ایجاد یک صندوق سرمایه‌گذاری ۱۰ میلیارد دلاری با مشارکت کشور‌های عربی را مطرح کرده است تا زیرساخت‌هایی را که در جریان جنگ آسیب دیده یا تخریب شده‌اند، بازسازی کند.

سه فرد مطلع از موضوع به فایننشال تایمز گفته بودند که مقام‌های دولت ترامپ پیش از نشست سازمان ملل در حال مذاکره با شرکای منطقه‌ای درباره این ایده بوده‌اند.

در نشست ترامپ با رهبران عربی درباره ایران چه گفته شد؟

طبق گزارش الجزیره، ترامپ در آغاز نشست با رهبران منطقه گفت: معتقد است بحران با ایران قابل پایان دادن است.

وی افزود : «فکر می‌کنم با ایران به توافق خواهیم رسید» و انتظار دارد این روند نسبتاً سریع تمام شود.

ترامپ در این نشست از رهبران ایران خواست «فرصت موجود را پیش از آنکه دیر شود» غنیمت بشمارند.

وی در عین حال گفت اگر آمریکا فعالیت‌هایی را در ایران ببیند که از نظر واشنگتن تهدیدکننده باشد، اقدام نظامی را منتفی نمی‌داند.

این اظهارات در حالی بود که کمی قبل‌تر، ترامپ گفته بود مذاکرات آمریکایی‌ها و ایرانی‌ها در نیویورک حدود سه ساعت طول کشیده و آن را «بسیار خوب و بسیار سازنده» توصیف کرده بود.

آیا رهبران عرب درباره ایران موضع مشخصی گرفتند؟

هیچ بیانیه مشترکی از خود نشست ترامپ وجود ندارد که در آن رهبران عرب شروط مشخصی علیه ایران اعلام کرده باشند.

در گزارش رسمی مصر از نشست ترامپ، تمرکز اصلی روی کاهش تنش، غزه و طرح صلح ترامپ بوده است.

با این وجود پیش از برگزاری این نشست از سوی رسانه آمریکایی «آکسیوس» عنوان شده بود که مهم‌ترین موضوع این نشست،  جنگ آمریکا و ایران و تصمیم درباره مرحله بعدی آن است

 با این وجود محتوای رسانه‌ای این نشست پشت در‌های بسته تاکیدی بر موضوع ایران نداشته است و ممکن است در آینده جزئیاتی از آن منتشر شود.