عذرخواهی بی وای دی به‌دلیل اشتباه مونتاژی / نقصی عجیب در شاسی‌بلند پرفروش داتانگ

این اتفاق در شرایطی رخ داده که داتانگ یکی از محصولات موفق BYD در بازار چین به شمار می‌رود. این شاسی‌بلند تمام‌برقی که در ژوئن ۲۰۲۶ با قیمت پایه بیش از ۲۳۰ هزار یوان، معادل حدود ۳۴ هزار و ۳۰۰ دلار، معرفی شد، برای دو ماه متوالی در سپتامبر و اکتبر عنوان پرفروش‌ترین شاسی‌بلند تمام‌برقی بزرگ چین را به خود اختصاص داد.

فروش ماهانه این خودرو در اکتبر به حدود ۱۴ هزار دستگاه رسید و برای چهارمین ماه متوالی از مرز ۱۰ هزار دستگاه عبور کرد.

اشتباه مونتاژ رینگ‌های جلو و عقب دقیقاً چه بود؟

داتانگ از آرایش متفاوتی برای چرخ‌های جلو و عقب استفاده می‌کند؛ به این معنا که لاستیک‌های محور عقب حدود ۲۰ میلی‌متر پهن‌تر از لاستیک‌های جلو هستند و به همین دلیل، رینگ‌های دو محور نیز باید ابعاد متفاوتی داشته باشند.

طبق مشخصات فنی نسخه تمام‌برقی مدل ۲۰۲۶ با برد ۹۵۰ کیلومتر و دیفرانسیل عقب، مشخصات استاندارد چرخ‌ها به این صورت است:

• چرخ‌های جلو: رینگ 20×8J همراه با لاستیک 255/50R20

• چرخ‌های عقب: رینگ 20×9J همراه با لاستیک 275/45R20

تفاوت اصلی این دو رینگ در عرض آن‌هاست. رینگ 8J نسبت به رینگ 9J باریک‌تر است و اختلاف عرض آن‌ها به ۲۵.۴ میلی‌متر می‌رسد.

با این حال، به دلیل اشتباه کدگذاری در خط تأمین قطعات، در تعدادی از خودروها رینگ‌های جلو و عقب به‌صورت معکوس نصب شده‌اند. در نتیجه، چرخ‌های جلو به رینگ 9J و لاستیک 255 مجهز شده‌اند، در حالی که چرخ‌های عقب از رینگ 8J با لاستیک 275 استفاده می‌کردند.

این اشتباه از نظر ظاهری نیز به‌سادگی قابل تشخیص نیست؛ زیرا تفاوت ابعاد رینگ‌ها عمدتاً در مشخصات حک‌شده در قسمت داخلی آن‌ها دیده می‌شود.

آیا نصب اشتباه رینگ‌ها می‌تواند ایمنی خودرو را به خطر بیندازد؟

یکی از نگرانی‌های اصلی مالکان پس از انتشار این موضوع، تأثیر احتمالی این اشتباه بر عملکرد خودرو و ایمنی رانندگی بود.

بر اساس استانداردهای متداول تطبیق رینگ و لاستیک، حداکثر عرض لاستیک مناسب برای رینگ 8J حدود ۲۵۵ میلی‌متر است؛ در حالی که لاستیک ۲۷۵ میلی‌متری معمولاً به رینگ عریض‌تری، در حدود 9.5J، نیاز دارد.

بنابراین نصب لاستیک ۲۷۵ میلی‌متری روی رینگ باریک 8J می‌تواند باعث برآمدگی بیشتر دیواره لاستیک شود و نحوه توزیع نیرو در بخش‌های کناری تایر را تغییر دهد. چنین وضعیتی ممکن است بر رفتار لاستیک در شرایط مختلف رانندگی تأثیر بگذارد.

با این حال، BYD اعلام کرده است که پس از انجام آزمایش‌های تخصصی، به این نتیجه رسیده که اشتباه مونتاژ شناسایی‌شده تأثیری بر هندلینگ خودرو ندارد و خطری برای ایمنی رانندگی ایجاد نمی‌کند.

واکنش BYD؛ تعویض رایگان رینگ‌ها و تمدید گارانتی

شرکت BYD برای جبران مشکل پیش‌آمده و کاهش نگرانی مشتریان، مجموعه‌ای از اقدامات اصلاحی و خدماتی را در نظر گرفته است.

مهم‌ترین تعهدات این خودروساز عبارت‌اند از:

• انجام بازرسی تخصصی و تعویض رایگان رینگ خودروهای مشمول فراخوان.

• تأمین خودروی جایگزین برای مالکان در مدت انجام تعمیرات یا پرداخت هزینه‌های رفت‌وآمد.

• تمدید مجدد دوره گارانتی جامع خودروهای آسیب‌دیده از این خطای مونتاژی.

BYD همچنین اعلام کرده است که اشتباه کدگذاری در مجموعه تأمین‌کننده اصلاح شده و سازوکارهای جدیدی برای جلوگیری از تکرار چنین خطاهایی در خطوط تولید این شرکت اجرا شده است.

چرا سیستم کنترل کیفیت نتوانست این اشتباه را شناسایی کند؟

این اتفاق پرسش‌های مهمی درباره فرآیندهای کنترل کیفیت در صنعت خودروسازی چین مطرح کرده است.

کارشناسان صنعتی که گزارش آن‌ها در رسانه چینی کایشین (Caixin) منتشر شده، معتقدند شناسایی چنین اشتباهاتی در بازرسی‌های معمول کارخانه چندان آسان نیست.

خودروها پیش از تحویل به مشتری مراحل مختلف کنترل کیفیت و آزمایش رانندگی را پشت سر می‌گذارند؛ اما برخی ایرادات مونتاژی که در کوتاه‌مدت نشانه مشخصی در عملکرد خودرو ایجاد نمی‌کنند، ممکن است از این مراحل عبور کنند.

از طرف دیگر، نصب لاستیک روی رینگ باعث می‌شود تشخیص تفاوت ابعاد رینگ‌ها از طریق بررسی ظاهری دشوارتر شود. به‌ویژه زمانی که اختلاف اصلی در عرض رینگ باشد و مشخصات فنی آن در قسمت داخلی قطعه حک شده باشد.

این موضوع نشان می‌دهد اتکای صرف به بازرسی‌های ظاهری و آزمایش‌های رانندگی برای شناسایی تمام ایرادات تولیدی کافی نیست و کنترل دقیق‌تر قطعات و فرآیند تأمین نیز اهمیت زیادی دارد.

سخت‌گیری بیشتر دولت چین بر کیفیت تولید خودرو

خطای مونتاژ در خودروهای داتانگ در شرایطی رسانه‌ای شده که نهادهای نظارتی چین نیز توجه بیشتری به کیفیت تولید خودرو و مدیریت زنجیره تأمین نشان می‌دهند.

در اوت ۲۰۲۶، چهار نهاد دولتی چین از جمله وزارت صنعت و فناوری اطلاعات، برنامه‌ای ویژه برای نظارت بر کیفیت و انطباق فرآیند تولید خودروهای جاده‌ای آغاز کردند.

این برنامه به‌طور مشخص موضوعاتی مانند مدیریت تأمین‌کنندگان، استانداردهای خرید قطعات، بازرسی مواد اولیه ورودی، کنترل کیفیت قطعات و یکسان بودن فرآیندهای تولید را هدف قرار داده است.

به همین دلیل، ماجرای BYD را می‌توان نمونه‌ای از اهمیت نظارت بر زنجیره تأمین در صنعت خودروسازی دانست؛ صنعتی که حتی یک اشتباه در ثبت اطلاعات یا مونتاژ قطعات می‌تواند به مسئله‌ای گسترده در سطح برند تبدیل شود.

درس مهم BYD از اشتباه تأمین‌کننده؛ کنترل کیفیت فقط به باتری محدود نمی‌شود

نکته قابل‌توجه در این ماجرا آن است که خطای رخ‌داده مستقیماً به تأمین‌کننده رینگ مربوط بوده، اما مسئولیت پاسخگویی در برابر مشتریان همچنان بر عهده خودروساز قرار دارد.

در صنعت خودروهای برقی، شرکت‌هایی مانند BYD بخش قابل‌توجهی از اعتبار خود را بر پایه فناوری، کیفیت و قابلیت اطمینان محصولاتشان بنا کرده‌اند. بنابراین بروز چنین اشتباهاتی می‌تواند پرسش‌هایی درباره میزان نظارت خودروساز بر قطعات و فرآیندهای تولید ایجاد کند.

برای مقایسه، شرکت CATL در حوزه تولید باتری از یک سیستم هوشمند کنترل کیفیت استفاده می‌کند که تمام مراحل تولید را زیر نظر دارد. طبق گزارشی که رسانه چینی The Paper منتشر کرده، این سیستم از بیش از ۶۸۰۰ نقطه کنترل کیفیت و بیش از ۴۰ هزار حسگر تصویربرداری برای پایش تجهیزات و محصولات بهره می‌برد.

در این سامانه، الگوریتم‌های پردازش تصویر مبتنی بر هوش مصنوعی می‌توانند نقص‌های ظاهری و ابعادی را شناسایی کنند و اطلاعات لازم را برای اصلاح فرآیند تولید در اختیار تجهیزات کنترلی قرار دهند. هر محموله باتری نیز پیش از خروج از انبار، بیش از ۱۰۰ مرحله بازرسی را پشت سر می‌گذارد.

اگرچه مشخص نیست BYD دقیقاً از چه سطحی از فناوری‌های مشابه در تمام خطوط تولید خودروهای خود استفاده می‌کند، اما این اتفاق نشان می‌دهد توسعه سیستم‌های هوشمند بازرسی باید به بخش‌های مختلف تولید، از جمله مونتاژ قطعات بدنه و چرخ‌ها نیز گسترش پیدا کند.

در نهایت، اشتباه مونتاژ رینگ در یکی از پرفروش‌ترین محصولات BYD شاید از نظر ابعاد، یک نقص محدود به نظر برسد؛ اما از منظر اعتماد مشتریان و اعتبار برند، موضوعی جدی است. این حادثه بار دیگر نشان داد که در صنعت خودروهای مدرن، کیفیت محصول تنها به فناوری پیشرانه و باتری وابسته نیست و کوچک‌ترین خطا در زنجیره تأمین نیز می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای خودروساز داشته باشد.