هزینه 3 برابری اسقاط خودرو روی سر خریدار آوار شد / خودروهای فرسوده چه زمانی از خیابان می‌روند؟

به گزارش رکنا، مقررات جدید اسقاط از ۱۲ شهریور ۱۴۰۵ هزینه تولید، واردات و شماره‌گذاری خودرو را افزایش داده است. ارزش هر گواهی اسقاط خودروی سواری به ۶۰ میلیون تومان رسیده و هم‌زمان سهم گواهی موردنیاز برای شماره‌گذاری برخی خودروهای سواری از یک‌چهارم به سه‌چهارم افزایش یافته است. به این ترتیب، هزینه متناظر با اسقاط برای هر خودرو از حدود ۱۵ میلیون به ۴۵ میلیون تومان رسیده و با احتساب مالیات بر ارزش افزوده، حدود ۴۹ میلیون تومان می‌شود.

هزینه اسقاط به خریدار منتقل شد

برای مثال، سایپا و ایران‌خودرو اعلام کرده اند افزایش هزینه گواهی اسقاط بر قیمت مصرف‌کننده محصولاتش اثر می‌گذارد و پرداخت مابه‌التفاوت برای صدور فاکتور و دریافت پلاک الزامی است. در نتیجه، شماری از مشتریان در مرحله تکمیل وجه با مبلغی روبه‌رو شده‌اند که هنگام ثبت‌نام در محاسبات خود در نظر نگرفته بودند.

خودروهای وارداتی هم از این افزایش هزینه در امان نمانده‌اند. طبق ارقام اعلام‌شده درباره مقررات جدید، تعداد گواهی موردنیاز برای برخی خودروهای وارداتی از معادل سه خودروی فرسوده به شش خودرو افزایش یافته است. با نرخ ۶۰ میلیون تومانی هر گواهی، هزینه متناظر از حدود ۱۸۰ میلیون به ۳۶۰ میلیون تومان می‌رسد؛ هزینه‌ای که انتقال آن به قیمت نهایی، واردات خودرو را برای مصرف‌کننده گران‌تر می‌کند.

البته ستاد نوسازی ناوگان تأکید کرده است اگر خودروساز یا واردکننده برای شماره‌گذاری از گواهی‌های خریداری‌شده با نرخ قدیم استفاده کند، مجاز نیست هزینه نرخ جدید را از خریدار بگیرد. بنابراین برای هر دعوتنامه باید روشن باشد گواهی مصرف‌شده با چه نرخی خریداری شده و مبلغ مطالبه‌شده از مشتری بر چه مبنایی محاسبه شده است.

هزینه بالا رفت؛ اسقاط چقدر پیش رفت؟

هدف از دریافت هزینه اسقاط، خروج وسایل نقلیه فرسوده و آلاینده از ناوگان است. با این حال، آمارها از بزرگی مسئله و فاصله آن با سرعت فعلی نوسازی حکایت دارد. به گفته مدیر ستاد نوسازی ناوگان، از حدود ۴۱ میلیون و ۲۰۰ هزار خودرو و موتورسیکلت در کشور، بیش از ۲۲ میلیون دستگاه فرسوده یا در مرز فرسودگی‌اند. این رقم شامل موتورسیکلت‌ها نیز می‌شود و شمار خودروهای سواری فرسوده نیست.

در بخش خودروهای سواری، حدود ۷ میلیون و ۵۰۰ هزار دستگاه بیش از ۱۰ سال عمر دارند. آمار تازه‌تر ستاد نوسازی نیز شمار خودروهای سواری بالای ۲۰ سال و فرسوده را نزدیک به یک میلیون و ۹۰۰ هزار دستگاه نشان می‌دهد. در مقابل، تا پایان شهریور امسال حدود ۷۰ هزار خودروی فرسوده اسقاط شده است.

عملکرد سال گذشته هم فاصله اسقاط با نیاز ناوگان را نشان می‌دهد. تعداد خودروهای اسقاط‌شده در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۰۴ هزار دستگاه اعلام شده؛ رقمی پایین‌تر از هدف سالانه ۵۰۰ هزار دستگاه در برنامه هفتم. با چنین فاصله‌ای، افزایش هزینه گواهی به‌تنهایی نمی‌تواند برای خریدار نشانه موفقیت سیاست اسقاط باشد.

مسئولان ستاد نوسازی می‌گویند پس از اجرای اصلاحیه جدید، میانگین اسقاط روزانه به حدود هزار و ۲۰۰ دستگاه رسیده است. اگر این روند ادامه پیدا کند، می‌تواند سرعت خروج خودروهای فرسوده را افزایش دهد؛ اما نتیجه آن باید در آمار ماه‌های آینده دیده شود. اکنون که هزینه سیاست اسقاط در قیمت خودروی نو از مردم دریافت می‌شود، انتظار می‌رود تعداد خودروهای واقعاً اسقاط‌شده، میزان گواهی‌های مصرف‌شده و محل هزینه‌کرد منابع نیز به‌طور شفاف اعلام شود.