هدف‌گذاری 800 هزار میلیارد تومانی درآمد مالیاتی در بودجه سال آینده

به گزارش خبرنگار اقتصادی رکنا، محمد برزگری، معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی کشور، با تشریح دستاوردهای اجرای سامانه مؤدیان و هوشمندسازی فرآیندهای مالیاتی، از کاهش چشمگیر زمان استرداد مالیات بر ارزش افزوده، افزایش شفافیت، رشد ابراز واقعی مالیات و بهبود تعامل با فعالان اقتصادی خبر داد.

برزگری با اشاره به یکی از مهم‌ترین مطالبات فعالان اقتصادی، به‌ویژه صادرکنندگان، گفت: فرآیند استرداد مالیات بر ارزش افزوده که در گذشته گاه بیش از یک سال زمان می‌برد، اکنون با سیستمی‌شدن فرآیندها به‌طور محسوسی کوتاه شده است.

وی افزود: سال گذشته حدود ۲۰ همت از مجموع ۸۰ همت مالیات وصول‌شده از محل مالیات بر ارزش افزوده، به مؤدیان مسترد شده است؛ رقمی معادل یک‌چهارم کل وصولی این پایه مالیاتی.

به گفته معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی، در عملکرد سال ۱۴۰۳ برای نخستین‌بار ۵۸۰ هزار اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده در فاصله کمتر از شش ماه قطعی شده است؛ اتفاقی که در مقایسه با سال‌های گذشته یک رکورد محسوب می‌شود. پیش از اجرای سامانه مؤدیان، رسیدگی به برخی پرونده‌ها حتی چند سال به طول می‌انجامید.

برزگری همچنین از اجرای امکان تعویق پرداخت مالیات بر ارزش افزوده در معاملات نسیه خبر داد و گفت: یکی از گلایه‌های اصلی فعالان اقتصادی این بود که پیش از دریافت وجه فروش، ملزم به پرداخت مالیات بودند. با اصلاحات انجام‌شده، مؤدیان می‌توانند پرداخت مالیات مربوط به معاملات نسیه را تا زمان دریافت وجه به تعویق بیندازند، بدون آنکه مشمول جریمه شوند.

وی تأکید کرد: در این سازوکار، خریداران نیز به همان میزان از اعتبار مالیاتی برخوردار نخواهند شد تا از ایجاد اعتبار مضاعف جلوگیری شود. در پاییز ۱۴۰۴ حجم تعویق ایجادشده در این بخش به حدود ۹۴ همت رسید که نشان‌دهنده استقبال فعالان اقتصادی از این تسهیل است.

معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی با اشاره به آثار اجرایی سامانه مؤدیان گفت: بررسی‌های تعدیل‌شده (بدون لحاظ تورم و افزایش نرخ یک‌درصدی مالیات بر ارزش افزوده از ۹ به ۱۰ درصد) نشان می‌دهد رشد بدهی ابرازی مؤدیان پیش از اجرای سامانه حدود ۳ درصد بوده، اما پس از اجرای سامانه در سال ۱۴۰۳ به ۲۲ درصد رسیده است.

وی افزود: همزمان با افزایش بدهی ابرازی، رشد درخواست‌های بستانکاری (استرداد) که پیش از این به‌طور متوسط سالانه ۲۳ درصد افزایش داشت، کاهش یافته است؛ موضوعی که نشان‌دهنده افزایش دقت و واقع‌گرایی در اظهارنامه‌هاست.

برزگری از اجرای پروژه‌ای جدید با عنوان «افشای داوطلبانه» خبر داد و گفت: در این طرح، مغایرت‌های بین اطلاعات خرید و فروش اعلام‌شده توسط طرفین معامله به‌صورت سیستمی شناسایی و به مؤدی اطلاع داده می‌شود تا پیش از ورود به فرآیند رسیدگی، نسبت به اصلاح آن اقدام کند.

وی با اشاره به شناسایی تعارض‌هایی با ارقام قابل توجه افزود: در برخی موارد، تنها با تماس و اطلاع‌رسانی سیستمی، مؤدیان در همان زمان تسلیم اظهارنامه، ارقام فروش خود را تا چند همت اصلاح کرده‌اند. این رویکرد، ضمن کاهش اصطکاک و رسیدگی‌های طولانی، به واقعی‌تر شدن ابرازها کمک کرده است.

معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی با بیان اینکه رویکرد سازمان در مقابله با فرار مالیاتی مبتنی بر داده‌محوری و تحلیل سیستمی است، تصریح کرد: در کنار اقدامات نظارتی و اجرایی، تمرکز اصلی بر کشف تعارض‌های اطلاعاتی در سطوح کلان اقتصادی از جمله در حوزه شرکت‌های بزرگ است.

وی تأکید کرد: سازمان امور مالیاتی در اجرای قانون میان بخش خصوصی و دولتی تفاوتی قائل نیست و هر شخص حقیقی یا حقوقی دارای مالیات قطعی، مشمول فرآیند وصول خواهد بود. البته برخی شرکت‌های دولتی به‌دلیل ماهیت فعالیت خود اساساً با هدف سودآوری تأسیس نشده‌اند، اما در صورت تحقق سود، مشمول مالیات خواهند بود.

برزگری از راه‌اندازی بخش «غیرتجاری» در کارپوشه مؤدیان خبر داد و گفت: این اقدام مقدمه‌ای برای استقرار نظام مالیات بر مجموع درآمد است. در این بخش، اطلاعات درآمدی اشخاص به‌صورت تجمیعی قابل مشاهده خواهد بود و در آینده می‌تواند مبنای ارائه خدمات، یارانه‌ها و تسهیلات قرار گیرد.

وی افزود: ایجاد این زیرساخت‌ها پیش‌نیاز اجرای کامل قانون مالیات بر مجموع درآمد است و هزینه‌کرد در این حوزه به‌منظور جلوگیری از دوباره‌کاری در آینده انجام می‌شود.

معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی درباره تحقق درآمدهای پیش‌بینی‌شده در بودجه نیز گفت: سازمان مکلف به اجرای قوانین مصوب است و تلاش خواهد شد با تکیه بر شناسایی فرارهای مالیاتی و گسترش پایه‌های اطلاعاتی، درآمدهای مصوب محقق شود.

به گفته وی، رقم مالیات پیش‌بینی‌شده در بودجه سال آینده حدود ۸۰۰ هزار میلیارد تومان است و سازمان امیدوار است با ادامه رویکرد هوشمندسازی و کاهش فرار مالیاتی، این منابع بدون افزایش فشار بر مؤدیان شفاف تأمین شود.

برزگری در پایان تأکید کرد: سیستمی‌شدن فرآیندها، افزایش معافیت‌ها برای دهک‌های پایین و تمرکز بر مؤدیان بزرگ و پردرآمد، موجب شده رشد درآمدهای مالیاتی عمدتاً بدون اصطکاک و با رضایت عمومی بیشتری همراه باشد.