شادبخش: حقوق کارگران ثابت است، اما قیمت‌ها هر روز بالاتر می‌رود/ تقویت تعاونی‌ها می‌تواند فاصله قیمت تولید تا مصرف را کاهش دهد/ آرزوهای زیادی داریم

قلی شادبخش، دبیر خانه‌های کارگر مناطق تهران و البرز، با اشاره به مشکلات معیشتی کارگران و حقوق‌بگیران در گفت و گو با خبرنگار اجتماعی رکنا گفت: حقوقی که بسیاری از کارگران و حقوق‌بگیران دریافت می‌کنند، با توجه به افزایش قیمت‌ها و تورم، کفاف چند روز زندگی آنها در ماه را می‌دهد و فاصله میان درآمدهای ثابت و هزینه‌های زندگی، یکی از مهم‌ترین مشکلات این قشر است.

وی در تشریح مهم‌ترین مسائلی که کارگران در مراجعه و گفت‌وگو با تشکل‌های کارگری مطرح می‌کنند، اظهار کرد: بیشتر از افزایش قیمت‌ها و تورم، این مسئله کارگران را آزار می‌دهد که حقوق آنها ثابت است، در حالی که هزینه‌های زندگی به شکل مستمر افزایش پیدا می‌کند و به تبع آن، مشکلات زندگی آنها نیز بیشتر می‌شود.

شادبخش درباره اقداماتی که دولت می‌تواند برای بهبود شرایط معیشتی کارگران انجام دهد، گفت: یکی از راهکارها می‌تواند تقویت طرح کالابرگ باشد. باید سبد مشخصی برای حقوق‌بگیران و کارگران تعریف شود و این سبد به شکلی باشد که افراد بتوانند کالاهای مورد نیاز خود را از فروشگاه‌ها تهیه کنند و افزایش قیمت‌ها نیز اثر کمتری بر قدرت خرید آنها داشته باشد.

وی افزود: اگر از حدود شش ماه پیش، این مسئله را در نظر بگیریم، ارزش واقعی کالابرگ پایین آمده، در حالی که قیمت کالاها افزایش پیدا کرده است. بنابراین باید سازوکاری تعریف شود که بتواند به حقوق‌بگیران و کارگران کمک کند؛ چراکه دریافتی این افراد ثابت است و با افزایش قیمت‌ها متناسب نیست.

دبیر خانه‌های کارگر مناطق تهران و البرز ادامه داد: تشکل‌های کارگری می‌توانند در این زمینه از طریق اتحادیه تعاونی‌های مصرف کمک کنند تا چنین اتفاقی رخ دهد. در این صورت، واسطه‌گری کاهش پیدا می‌کند و هر فرد می‌تواند متناسب با تعداد اعضای خانوار و الگوی مصرف، کالاهای مشخصی را دریافت کند.

شادبخش توضیح داد: برای مثال، می‌توان متناسب با الگوهای غذایی خانوارها، اقلامی مانند گوشت را در قالب بسته‌های مشخص تعریف کرد. در این صورت دولت می‌تواند اطمینان داشته باشد که کالا و کمک در نظر گرفته‌شده مستقیماً به حقوق‌بگیران می‌رسد و این موضوع می‌تواند برای یک سال به عنوان یک برنامه حمایتی تعریف شود.

وی همچنین بر ضرورت اجرای طرح‌های انگیزشی برای کارگران تأکید کرد و گفت: باید طرح‌های انگیزشی  برای کارگران وجود داشته باشد تا اگر تولید بیشتری داشتند یا بهره‌وری خود را افزایش دادند، در منافع حاصل از افزایش بهره‌وری سهیم باشند. چنین طرح‌هایی می‌تواند باعث افزایش دریافتی کارگر، افزایش کیفیت تولید و در عین حال افزایش سود کارفرما شود.

شادبخش افزود: می‌توان در این زمینه حالت‌های انگیزشی مختلفی را تعریف کرد تا اگر کارگر فعالیت بیشتری داشت، انگیزه بیشتری داشته باشد. ما همیشه انتقاد می‌کنیم، اما باید روی نقاط مثبت نیز تمرکز کنیم و پروژه‌های موفق را به عنوان نمونه‌های موفق معرفی کنیم تا امکان توسعه آنها وجود داشته باشد.

وی با اشاره به موضوع توانمندسازی نیروی کار نیز گفت: توانمندسازی نیروی کار می‌تواند زمینه ایجاد ابتکار، خلاقیت و انگیزه بیشتر را فراهم کند. در این زمینه اقدامات و نمونه‌هایی کم نیست، اما نیاز کشور به چنین برنامه‌هایی بیشتر از این است.

دبیر خانه‌های کارگر مناطق تهران و البرز ادامه داد: در این زمینه باید آموزش‌های فنی و حرفه‌ای و مهارت‌آموزی تقویت شود. دانشگاه‌های ما نیز مباحث مختلفی را دنبال می‌کنند، اما آموزش‌ها باید بیشتر شغل‌محور باشد تا فرد پس از آموزش، برای ورود به بازار کار آمادگی داشته باشد و نیاز به آموزش‌های مجدد نداشته باشد. نیاز به سرمایه‌گذاری وجود دارد و باید آموزش‌ها به سمت مهارت و شغل هدایت شود.

شادبخش همچنین درباره وضعیت اشتغال و نیروی کار در بخش تولید اظهار کرد: قبل از شروع جنگ، وضعیت اشتغال در حال بهتر شدن بود و ما در واحدهای تولیدی با نیاز به نیروی کار مواجه بودیم. نیاز به نیروی کار را در بخش تولید مشاهده می‌کردیم، اما حتی افرادی که امکان کار داشتند، حاضر نبودند به برخی مشاغل بروند.

وی افزود: اگر بخواهیم توسعه پیدا کنیم، باید از ظرفیت آموزش‌ها استفاده کنیم. فعالیت‌های تولیدی و مولد باید ارزش بیشتری پیدا کنند و افرادی که کار و تولید انجام می‌دهند، باید از این فعالیت سهم مناسبی داشته باشند.

شادبخش با تأکید بر اهمیت فعالیت‌های مولد گفت: باید میان انواع فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی و خدماتی، فعالیت‌های مولد بیشتر مورد توجه قرار گیرد. ما اکنون در همین چرخه دست‌گردان شدن کالا با مشکلاتی مواجه هستیم. باید دید محصولی که تولیدکننده یا کشاورز برای تولید آن زحمت می‌کشد، چه سهمی از ارزش نهایی کالا را دریافت می‌کند. محصولی تولید می‌شود، اما وقتی در چرخه توزیع قرار می‌گیرد، قیمت آن ممکن است دو یا سه برابر شود.

دبیر خانه‌های کارگر مناطق تهران و البرز گفت: در اینجا باید سازوکار مناسبی برای عرضه مستقیم کالا وجود داشته باشد. فروشگاه‌ها و تعاونی‌ها می‌توانند در این زمینه نقش داشته باشند و باید تعاونی‌ها تقویت شوند تا دست‌به‌دست شدن کالا و واسطه‌گری کاهش پیدا کند. تولیدکننده باید سهم خودش را از محصولی که برای تولید آن زحمت کشیده است دریافت کند و مصرف‌کننده نیز بتواند کالا را با قیمت منصفانه تهیه کند.

شادبخش با اشاره به نمونه‌هایی از بازار محصولات کشاورزی گفت: برای مثال، ممکن است محصولی مانند میوه یا زیتون در محل تولید با قیمت ۱۰۰ یا ۱۲۰ تومان خریداری شود، اما وقتی به دست مصرف‌کننده می‌رسد، چند برابر قیمت پیدا می‌کند. این افزایش قیمت را نمی‌توان صرفاً به حمل‌ونقل نسبت داد و عوامل دیگری نیز در این میان وجود دارد.

شادبخش در پایان با اشاره به ضرورت اصلاح نظام توزیع و حمایت از تولیدکننده و مصرف‌کننده گفت: باید برای کاهش واسطه‌گری، تقویت تعاونی‌ها و عرضه مستقیم کالا برنامه‌ریزی شود تا هم تولیدکننده سهم عادلانه‌ای از ارزش محصول خود داشته باشد و هم مصرف‌کننده بتواند کالا را با قیمت منصفانه تهیه کند.

وی در پایان گفت: «آرزوهای زیادی داریم» و باید برای حل مشکلات موجود در حوزه معیشت، اشتغال، تولید و توزیع، اقدامات عملی و مؤثر انجام شود.