لبه چی: مصرف حبوبات در ایران یک‌سوم کمتر از استاندارد جهانی است/ هزینه حمل واردات حبوبات ۴ برابر شده/ مطالبات واردکنندگان ۱۸ ماه است پرداخت نشده

 داود لپه‌چی، رئیس انجمن حبوبات ایران، در گفت و گو با خبرنگار اجتماعی رکنا با تشریح مهم‌ترین چالش‌های پیش روی فعالان صنعت حبوبات کشور، از مطالبات معوق واردکنندگان، واردات مازاد، افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و بسته‌بندی و همچنین تشدید رکود در بازار خبر داد.

وی با اشاره به مهم‌ترین مشکل واردکنندگان حبوبات اظهار کرد: «بزرگ‌ترین مسئله واردکنندگان حبوبات، مطالبات معوق از دولت است که حدود ۱۸ ماه است پرداخت نشده است. دو سال پیش، واردکنندگان محصولات خود را با قیمت مصوب دولت در بازار عرضه کردند، اما اکنون به دلیل کمبود نقدینگی در بازار با مشکلات مالی و بدهی مواجه شده‌اند و این مسئله به اعتبار تجاری آنها نیز آسیب زده است. مجموع مطالبات معوق دولت نزدیک به ۱۰۰ میلیون تومان است.»

لپه‌چی در ادامه با اشاره به وضعیت تولید داخلی و واردات حبوبات گفت: «حدود ۷۰ درصد حبوبات مورد نیاز کشور از محل تولید داخلی تأمین می‌شود، اما طی چند ماه اخیر واردات مازاد انجام شده که این موضوع به کشاورزان داخلی آسیب زده و موجب شده بخشی از محصولات آنها به فروش نرسد و زحمات تولیدکنندگان آن‌طور که باید به نتیجه نرسد.»

رئیس انجمن حبوبات ایران افزود: «یکی دیگر از مشکلات، ورود کالاهای نامرغوب به کشور است. برخی تأمین‌کنندگان به دلیل نداشتن تخصص کافی، محصولاتی را وارد کرده‌اند که با نیاز و استانداردهای بازار ایران تناسب چندانی ندارد. برای مثال، نخود در بازار ایران در اندازه‌های مختلف عرضه می‌شود و از هفت تا ۱۰ اندازه متفاوت دارد. همچنین عدس نیز از دانه‌های ریز تا درشت در بازار موجود است. با این حال، در برخی موارد تأمین‌کننده صرفاً با هدف کسب سود اقدام به واردات کرده و همین مسئله به تولید و عرضه کالای ایرانی آسیب زده است.»

وی همچنین به خسارت‌های واردشده به واحدهای صنفی در جریان جنگ ۴۰ روزه اشاره کرد و گفت: «واحدهای صنفی در این دوره با آسیب‌های مختلفی مواجه شدند. یکی از این مشکلات، تغییر مسیر واردات بود. به جای واردات از مرزهای زمینی جنوب کشور، بخشی از واردکنندگان محصولات را از مسیر شمال و مرز ترکیه وارد کردند که این موضوع هزینه حمل‌ونقل را به‌شدت افزایش داد. در شرایطی که هزینه حمل پیش از این حدود ۲ هزار دلار بود، این رقم در برخی موارد به ۸ هزار دلار رسید. افزایش چندبرابری هزینه‌های حمل‌ونقل، در نهایت موجب ایجاد تنش در بازار حبوبات شد.»

لپه‌چی ادامه داد: «شهرک‌های صنعتی نیز در طول جنگ ۴۰ روزه با قطعی برق مواجه بودند و در برخی موارد فعالیت آنها حدود یک ماه به‌طور کامل متوقف شد. تولیدکنندگان حبوبات از سوی دیگری نیز آسیب دیدند؛ چراکه آسیب‌دیدن کارخانه‌های پتروشیمی، تأمین مواد اولیه مورد نیاز برای بسته‌بندی، از جمله پلاستیک، نایلون و سلفون را با مشکل مواجه کرد. علاوه بر این، بسیاری از واحدهای صنفی نیروی کار خود را نیز از دست دادند.»

رئیس انجمن حبوبات ایران با اشاره به شرایط اقتصادی کشور تصریح کرد: «رکود اقتصادی نیز بر این صنعت تأثیر گذاشته و بازار حبوبات در حال حاضر با رکود شدیدی مواجه است.»

با این حال، وی تأکید کرد که در حال حاضر کمبود حبوبات در کشور وجود ندارد و گفت: «امسال میزان بارندگی مطلوب بوده و در نتیجه، تولید حبوبات شرایط مناسبی داشته است. علاوه بر افزایش تولید، کیفیت بار حبوبات نیز مطلوب بوده و از نظر تأمین کالا با کمبود مواجه نیستیم.»

لپه‌چی درباره زنجیره تأمین و توزیع حبوبات در کشور نیز توضیح داد: «فعالیت در حوزه تهیه و فروش حبوبات، بخش‌های مختلفی دارد. نخستین حلقه این زنجیره کشاورزان هستند که محصول را تولید می‌کنند. در مرحله بعد، محصول به کارخانه‌های بسته‌بندی منتقل می‌شود و پس از بسته‌بندی، در اوزان مختلف از جمله بسته‌های ۹۰۰ گرمی و یک کیلوگرمی به بازار عرضه می‌شود. پس از آن نیز کالا به بنکداران و فعالان حوزه فروش فله می‌رسد.»

وی افزود: «در حال حاضر حدود ۷۰ درصد حبوبات در ایران به صورت فله و حدود ۳۰ درصد از طریق خرده‌فروشی به دست مصرف‌کنندگان می‌رسد.»

رئیس انجمن حبوبات ایران در پایان با اشاره به میزان مصرف حبوبات در کشور گفت: «سرانه مصرف حبوبات در ایران حدود ۹ تا ۱۰ کیلوگرم به ازای هر نفر است، در حالی که این میزان در سطح جهان حدود ۱۳ تا ۱۴ کیلوگرم است. بنابراین، مصرف سرانه حبوبات در ایران حدود ۲۸ تا ۳۶ درصد پایین‌تر از میانگین جهانی قرار دارد.»

لپه‌چی تأکید کرد: «برای افزایش مصرف حبوبات در خانواده‌های ایرانی، نیازمند فرهنگ‌سازی بیشتری هستیم تا پروتئین طبیعی و گیاهی جایگاه پررنگ‌تری در سبد غذایی خانوارها پیدا کند و حبوبات به عنوان یکی از منابع مهم پروتئین گیاهی، سهم بیشتری در سفره ایرانی داشته باشد.»